İtalya’da bir şirket kurmak, mevcut bir şirkete ortak olmak veya şirket müdürü olarak atanmak, yabancı uyruklu kişilere kendiliğinden ve otomatik olarak oturum veya fiili çalışma izni sağlamaz.
Şirketler Hukuku İşlemleri ile İkamet İzinleri Arasındaki Hukuki Fark
Şirketler hukuku işlemleri ile göçmenlik süreçleri birbirinden bağımsız yürütülür. İtalya'da SRL veya SRLS şirketlerinin kurulması, şirket paylarının satın alınması, payların tamamına sahip olunması, şirket müdürü veya yönetim kurulu üyesi olarak atanılması, Codice Fiscale temini, Partita IVA kaydı yapılması, banka hesabı açılması veya şirket adına ofis kiralanması tek başına oturum izni hakkı doğurmaz.
Şirket ortaklığı sermaye ve şirketler hukukuna tabi bir statü oluşturarak sermaye koyma, kâr payı alma ve ortaklar kurulu kararlarına katılma yetkisi bahşeder. Şirket adına hizmet üretmek, müşterilerle temas kurmak, iş yerinde görev yapmak, ürün satışı gerçekleştirmek, çalışanları yönetmek veya düzenli ticari faaliyet yürütmek fiili çalışma teşkil ettiğinden, yabancıların bu faaliyetler için çalışma hakkı tanıyan geçerli vize ve oturum iznine sahip olması zorunludur.
Serbest Çalışma Vizesi ve Yıllık Kota Düzenlemeleri
İtalya serbest çalışma vizesi başvuruları genel kural olarak yıllık Decreto Flussi kapsamında belirlenen kotalara ve kararnamede tanımlanan serbest çalışma kategorilerine tabidir.
2025 yılı resmî göç portalı verilerine göre serbest çalışma amacıyla belirlenen giriş kotası 730 kişidir.
Şirket kuruluşundaki noter tescili göç makamları nezdinde geçerli bir ön izin niteliği taşımamaktadır. Şirketin hukuken kurulması ile yabancı kurucunun çalışma amacıyla ülkeye girişi ayrı prosedürler olup, vize başvurusu öncesinde faaliyet türüne göre Ticaret Odası, iş makamı, meslek kuruluşu veya ilgili komiteden nulla osta alınması gerekir.
Italia Startup Visa ve Startup Hub Yoluyla Oturum
Italia Startup Visa programına başvuran yabancı girişimcilerin İtalya'da bulunması zorunlu olmayıp, başvurular çevrim içi yapılabilir ve başvuru sahibinin en az 50.000 Euro mali kaynağa sahip olması şarttır.
Italia Startup Visa programı klasik restoran, mağaza, danışmanlık veya ithalat gibi ticari işletmeler için geçerli olmayıp; kurulacak şirketin İtalyan mevzuatındaki yenilikçi startup şartlarını taşıması ve teknoloji, araştırma, yenilik veya ölçeklenebilir iş modeli unsurları içermesi zorunludur.
Startup vizesi kapsamında aranan asgari 50.000 Euro tutarındaki kaynak devlete ödenen bir vize harcı niteliğinde değildir. Bu meblağ, yenilikçi projenin hayata geçirilmesinde kullanılacak öz sermaye, taahhüt veya finansman mektubu ile kanıtlanabilen kaynağı ifade eder.
Startup vizesi ile İtalya'ya giriş yapan yabancı girişimcinin ülkeye girişinden itibaren sekiz gün içinde serbest çalışma amaçlı oturum iznine başvurması emredici usul kuralıdır.
İtalya'da hâlihazırda geçerli bir oturum izni bulunan Avrupa Birliği dışı ülke vatandaşları, Italia Startup Hub mekanizması ile yenilikçi startup kurma gerekçesine dayanarak mevcut oturumlarını serbest çalışma statüsüne dönüştürebilirler.
İtalya Yatırımcı Vizesi (Investor Visa for Italy)
Investor Visa for Italy programı Avrupa Birliği dışındaki yatırımcılara başlangıçta iki yıllık vize sağlamaktadır. Başvuru sahibinin İtalyan devlet tahvillerine en az 2 milyon Euro, İtalyan sermaye şirketine en az 500.000 Euro veya yenilikçi startup şirketine en az 250.000 Euro yatırım yapması ya da kamu yararına bir girişime en az 1 milyon Euro bağışta bulunması seçeneklerinden birini tercih etmesi gerekir.
Yatırımcı vizesi başvurusunda ilgililer, sermaye transferini önceden fiilen tamamlamak yerine çoğunlukla mali imkânlarını kanıtlayıp yatırım taahhüdü sunarak nulla osta ve vize işlemlerini başlatabilir. Kaynak aktarımının yetkili makamlarca belirlenen usul ve takvime göre yapılması önem taşır; aksi durumda erkenden veya usul dışı aktarılan meblağların vize programı kapsamında geçerli sayılmama riski doğabilir.
Seçmeli İkamet Vizesinin Sınırları
Seçmeli ikamet vizesi (Elective Residence), düzenli ve yeterli pasif geliri ile malvarlığı bulunan ve geliri ücrete dayanmayan kişilere yöneliktir. Çalışma hakkı tanımayan bu vize türü, İtalya'da şirketi fiilen yönetecek veya ticari faaliyette bulunacak girişimciler için uygun değildir.
İkamet İzninin Korunması, Aile Birleşimi ve Hukuki Sonuçlar
Serbest çalışma, startup veya yatırımcı oturum izni alanların aile bireyleri için aile birleşimi otomatik olarak gerçekleşmez. Eş ve çocuklar bakımından gelir, uygun konut, aile bağını gösteren belgeler, apostil ve tercüme şartları ile bazı genel başvurularda belirli süre yasal ve kesintisiz ikamet koşulları aranabilir.
Oturum izninin belirli bir şirket faaliyeti veya yatırım üzerine kurulduğu hâllerde şirketin faaliyetini sona erdirmesi, kâğıt üzerinde kalması, vergi ve sosyal güvenlik yükümlülüklerinin aksatılması veya yatırımın ortadan kalkması oturum izninin yenilenmesi sürecini etkileyebilir.
Şirket kurmak, startup veya yatırımcı vizesi almak doğrudan İtalyan vatandaşlığı sağlamaz. Bu yollar yasal ikamet statüsü sunmakta olup, vatandaşlık için öngörülen yasal ve fiili ikamet süreleri ile dil, gelir ve entegrasyon kriterlerinin ayrıca sağlanması gerekir.
İtalya'da şirket kurup oturum almak Türkiye'deki vergi mukimliğini kendiliğinden sona erdirmez. Vergi mükellefiyeti tespitinde kişinin yıl içinde kaldığı süre, ailesinin ve yaşam merkezinin konumu, gelir unsurları ve Türkiye ile İtalya arasındaki Çifte Vergilendirmeyi Önleme Anlaşması kriterleri birlikte değerlendirilir.
İtalya'da şirket kurmak otomatik olarak oturum izni sağlar mı?
Hayır, şirket kuruluşu veya ortaklığı şirketler hukuku kapsamında bir işlem olup göç makamlarınca verilen uygun vize ve oturum izni olmaksızın fiili çalışma ya da ikamet hakkı doğurmaz.
Italia Startup Visa için gereken 50.000 Euro vize harcı mıdır?
Hayır, bu kaynak devlete ödenen bir vize harcı olmayıp girişimcinin yenilikçi startup projesinde kullanacağı finansal yeterliliği, öz sermayeyi veya finansman taahhüdünü göstermektedir.
Klasik ticari işletmeler için startup vizesi alınabilir mi?
Hayır, startup vizesi sıradan mağaza, restoran veya danışmanlık işletmelerini kapsamaz; şirketin teknoloji, araştırma ve inovasyon içeren yenilikçi startup şartlarını taşıması gerekir.
Seçmeli ikamet vizesi ile İtalya'daki şirket fiilen yönetilebilir mi?
Hayır, seçmeli ikamet vizesi çalışma hakkı sağlamaz; düzenli pasif gelire dayandığından şirketi bizzat yönetmek ve aktif ticari faaliyette bulunmak için hukuken uygun değildir.
İtalya'da oturum izni almak Türkiye'deki vergi mükellefiyetini bitirir mi?
Hayır, oturum almak Türkiye'deki vergi mukimliğini otomatik olarak sona erdirmez; hayat merkezi ve Çifte Vergilendirmeyi Önleme Anlaşması ölçütleri esas alınır.
Hukuki uyarı: Bu içerik genel bilgilendirme amacı taşır; somut olay değerlendirmesi için avukata başvurulmalıdır.
Hazırlayan: Av. Erdal Ersoy