İş kazası tutanağı, işyerinde meydana gelen iş kazasının detaylarını, sebeplerini ve sonuçlarını belgeleyen ve işveren tarafından düzenlenmesi gereken resmi bir rapordur. İşyerinde meydana gelen iş kazalarında işverence tutulan bu belge, ilerleyen süreçte açılabilecek davalar bakımından ispat niteliği taşır.
İş Kazası Kapsamında Değerlendirilen Durumlar
5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu m. 13/a uyarınca, sigortalının işyerinde bulunduğu sırada maruz kaldığı olay, yapılan işle ilgili olup olmadığına bakılmaksızın iş kazası sayılır.
İş Kazası Tutanağında Yer Alması Gereken Unsurlar
İş kazası tutanağı düzenlenirken çalışan ile ilgili bilgilerin tutanakta eksiksiz yer alması ve kazanın tam olarak nasıl meydana geldiğinin ayrıntılı biçimde anlatılması gerekir.
Kazayı gören işçilerin tanık olarak gösterilmesi, kazaya uğrayan işçiye olay yerinde işyeri doktoru tarafından tıbbi müdahale yapılıp yapılmadığına dair kayıtların bulunması, kaza sonucunda işçide uzuv kaybı olup olmadığının ve kazaya sebebiyet veren araç gereçlerin belirtilmesi zorunludur. Ayrıca kazanın meydana geldiği yere ait fotoğrafların tutanağa eklenmesi gerekir.
İşverenin Kayıt Tutma ve İnceleme Yükümlülüğü
6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu m. 14/1-a uyarınca işveren, bütün iş kazalarının ve meslek hastalıklarının kaydını tutmak, gerekli incelemeleri yaparak bunlara ilişkin raporları düzenlemekle yükümlüdür.
6331 sayılı İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ KANUNU m. 14Kaynağı aç
6331 sayılı Kanun m. 14/1-b gereğince işveren, işyerinde meydana gelen ancak yaralanma veya ölüme yol açmayan; bununla birlikte işyeri ya da iş ekipmanının zarara uğramasına neden olan veya çalışan, işyeri ya da iş ekipmanını zarara uğratma potansiyeli taşıyan olayları inceleyerek bunlara dair raporları düzenlemek zorundadır.
Sosyal Güvenlik Kurumuna Bildirim Süreleri
6331 sayılı Kanun m. 14/2-a uyarınca işveren, iş kazalarını kazadan sonraki üç iş günü içinde Sosyal Güvenlik Kurumuna bildirmekle yükümlüdür. İşveren tarafından tutulan tutanağın da bu süre aşılmaksızın kuruma bildirilmesi gerekir.
6331 sayılı Kanun m. 14/2-b uyarınca işveren, işyeri hekimi veya sağlık sunucularınca bildirilen meslek hastalıklarını öğrenmesinden itibaren üç iş günü içinde kuruma bildirmekle yükümlüdür. Aynı Kanunun 14/4 maddesi uyarınca ise sağlık hizmeti sunucularına intikal eden vakaların ve yetkili kuruluşlarca tespit edilen meslek hastalıklarının en geç on gün içinde Sosyal Güvenlik Kurumuna iletilmesi zorunludur.
İşverenin Tutanak Düzenlememesi ve Bildirim Yapmaması
İşverenin iş kazası tutanağı düzenlememesi halinde işçi, hastaneye başvurarak hasarların iş kazası sebebiyle gerçekleştiğine dair rapor temin edip durumu ispatlayabilir. İşveren tutanak düzenlemeden de Sosyal Güvenlik Kurumuna bildirimde bulunabilir; bu halde hastaneden alınan rapor da ispat için yeterlidir. İşveren hem tutanak tutmaz hem de kuruma bildirimde bulunmazsa idari yaptırım uygulanır.
İş Kazası Uyuşmazlıklarında Usul Ekonomisi ve Tefrik
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu m. 30 uyarınca hâkim, yargılamanın makul süre içinde ve düzenli bir biçimde yürütülmesini ve gereksiz gider yapılmamasını sağlamakla yükümlüdür.
6100 sayılı HUKUK MUHAKEMELERİ KANUNU m. 30Kaynağı aç
Yargıtay 21. Hukuk Dairesi'nin 2016/2601 Esas ve 2017/6809 Karar sayılı ilamına göre, farklı tarihlerde gerçekleştiği ileri sürülen birden fazla iş kazasına ilişkin davaların tek dosya altında birleştirilerek yürütülmesi usul ekonomisi ilkesine aykırıdır; bu nitelikteki uyuşmazlıklarda dava dosyalarının tefrik edilerek ayrı ayrı görülmesi gerekir.
Yargıtay 21. Hukuk Dairesi, E. 2016/2601, K. 2017/6809Kaynağı aç
İş kazası en geç ne zaman Sosyal Güvenlik Kurumuna bildirilmelidir?
İşveren, iş kazasını kazadan sonraki üç iş günü içinde Sosyal Güvenlik Kurumuna bildirmekle yükümlüdür.
İşveren iş kazası tutanağı tutmazsa işçi olayı nasıl ispatlar?
İşçi, hastaneden alacağı ve oluşan bedensel zararların iş kazasından kaynaklandığını gösteren sağlık raporu ile durumu ispatlayabilir.
İşyerinde gerçekleşen her olay iş kazası kabul edilir mi?
5510 sayılı Kanun m. 13/1-(a) uyarınca sigortalının işyerinde bulunduğu sırada meydana gelen ve sigortalıyı bedenen veya ruhen engelli hâle getiren olaylar, yapılan işle bağlantılı olup olmadığına bakılmaksızın iş kazası sayılır.
5510 sayılı SOSYAL SİGORTALAR VE GENEL SAĞLIK SİGORTASI KANUNU m. 13Kaynağı aç
Ramak kala olaylar veya maddi hasarlı işyeri kazaları raporlanmalı mıdır?
6331 sayılı Kanun m. 14/1-b uyarınca işveren, yaralanma veya ölüme yol açmasa dahi işyeri veya ekipmanı zarara uğratan ya da zarara uğratma potansiyeli taşıyan olayları inceleyerek raporlamak zorundadır.
Hukuki uyarı: Bu içerik genel bilgilendirme amacı taşır; somut olay değerlendirmesi için avukata başvurulmalıdır.
Hazırlayan: Av. Erdal Ersoy

