İl Polis Disiplin Kurulunun Görev ve Yetkileri

by Avukat Erdal Ersoy
İl Polis Disiplin Kurulunun Görev ve Yetkileri

İl polis disiplin kurulu, emniyet teşkilatında disiplin ve soruşturma işlerinde kanunlarla verilen görevleri yerine getirmek amacıyla illerde oluşturulan idari kuruldur. 7068 sayılı Genel Kolluk Disiplin Hükümleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin Kabul Edilmesine Dair Kanun'un 16, 17 ve 18. maddelerinde kurulun yapısı, görevleri ve yetkileri düzenlenmiştir. Emniyet teşkilatında disiplin kurulları; illerde ve eğitim ve öğretim kurumlarında polis disiplin kurulu şeklinde teşkilatlanırken, merkezde ise Emniyet Genel Müdürlüğü Merkez Disiplin Kurulu ve Emniyet Genel Müdürlüğü Yüksek Disiplin Kurulu olarak faaliyet gösterir.

7068 sayılı GENEL KOLLUK DİSİPLİN HÜKÜMLERİ HAKKINDA KANUN HÜKMÜNDE KARARNAMENİN KABUL EDİLMESİNE DAİR KANUN m. 16Kaynağı aç
MADDE 16- (1) Emniyet teşkilatında, disiplin ve soruşturma işlerinde kanunlarla verilen görevleri yapmak üzere, illerde, eğitim ve öğretim kurumlarında birer polis disiplin kurulu, merkezde ayrıca Emniyet Genel Müdürlüğü Merkez Disiplin Kurulu ve Emniyet Genel Müdürlüğü Yüksek Disiplin Kurulu oluşturulur. a) İl polis disiplin kurulu, vali yardımcısının başkanlığında aşağıdaki kişilerin katılımıyla oluşur. 1) İl hukuk işleri müdürü, bulunmadığı durumda il hukuk işleri şube müdürlüğünün bağlı olduğu vali yardımcısı. 2) Emniyet müdürü veya görevlendireceği müdür yardımcılarından biri, müdür yardımcısı bulunmadığı durumda il emniyet kuruluşunda emniyet müdüründen sonra gelen en yüksek rütbeli, rütbelerde eşitlik varsa daha kıdemli amir. 3) Asayiş şube müdürü. 4) Personel şube müdürü. b) Eğitim ve öğretim kurumlarındaki polis disiplin kurulları, kurum müdürünün başkanlığında, aynı kurumda görevli personel arasında en yüksek rütbeli, rütbelerde eşitlik durumunda kıdemli üç amir ile aynı kurumdaki öğretmenler arasından Emniyet Genel Müdürü tarafından seçilen bir kişinin katılımıyla oluşur. c) Emniyet Genel Müdürlüğü Merkez Disiplin Kurulu, personel işleriyle görevli genel müdür yardımcısının başkanlığında aşağıdaki kişilerin katılımıyla oluşur: 1) Personel Daire Başkanı. 2) Polis Teftiş Kurulu Başkanınca görevlendirilecek bir polis başmüfettişi. 3) Emniyet Genel Müdürünce görevlendirilecek bir daire başkanı. 4) Hukuk Müşavirliğinde görevli hukuk müşavirleri arasından Emniyet Genel Müdürü tarafından görevlendirilecek bir hukuk müşaviri. ç) Emniyet Genel Müdürlüğü Yüksek Disiplin Kurulu, Emniyet Genel Müdürü başkanlığında aşağıdaki kişilerin katılımıyla oluşur. 1) Bakan tarafından görevlendirilecek iki emniyet genel müdür yardımcısı. 2) Polis Teftiş Kurulu Başkanı. 3) Birinci Hukuk Müşaviri. (2) Birinci fıkranın (b) bendi gereğince hangi eğitim ve öğretim kurumunda polis disiplin kurulu oluşturulacağı ve disiplin kurulu oluşturulmayan eğitim ve öğretim kurumları personeli hakkında karar vermeye yetkili kurullar, Bakanlıkça belirlenir. Emniyet teşkilatı disiplin kurullarının görev ve yetkileri

Kurulun Oluşumu ve Teşekkül Şartları

7068 sayılı Kanun'un 16. maddesi hükmü uyarınca il polis disiplin kurulu, vali yardımcısının başkanlığında toplanır. Kurul heyetinde il hukuk işleri müdürü, emniyet müdürü veya görevlendireceği müdür yardımcılarından biri, asayiş şube müdürü ile personel şube müdürü yer alır. İl hukuk işleri müdürünün bulunmadığı durumlarda il hukuk işleri şube müdürlüğünün bağlı olduğu vali yardımcısı heyete katılır. Emniyet müdür yardımcısının bulunmadığı hallerde ise il emniyet kuruluşunda emniyet müdüründen sonra gelen en yüksek rütbeli amir, rütbelerde eşitlik varsa daha kıdemli amir kurula dahil olur.

Kurulun teşekkülünde emniyet müdürü yerine bir müdür yardımcısının katılımı için valilik onayının bulunması gerektiği, aksi durumda kurulun yetkisiz hale geleceği öne sürülmektedir. Benzer şekilde, il hukuk işleri müdürünün atanmamış olması sebebiyle yerine bu şubenin bağlı bulunduğu vali yardımcısının katıldığı ve başkanlık eden vali yardımcısı ile aynı kişi olduğu hallerde heyetin dört üyeyle toplanmasının hukuka aykırılık oluşturduğu ileri sürülmektedir.

7068 sayılı Kanun'un 16. maddesinin ikinci fıkrası uyarınca, hangi eğitim ve öğretim kurumunda polis disiplin kurulu oluşturulacağı ile bünyesinde disiplin kurulu teşkil edilmeyen eğitim ve öğretim kurumlarındaki personel hakkında karar vermeye yetkili kurullar Bakanlıkça belirlenir.

Toplantı ve Karar Yeter Sayıları

İl disiplin kurulu salt çoğunlukla toplanır ve kararlarını oy çokluğu ile alır. Kurul üyelerinin oy kullanımı sırasında çekimser oy kullanmaları kanunen mümkün değildir. Oyların eşitliği durumunda ise karar, başkanın oyunun yer aldığı taraf doğrultusunda alınmış sayılır.

Kurulun Ceza Verme Yetkisi ve Personel Ayrımı

7068 sayılı Kanun'un 17. maddesi kapsamında il polis disiplin kurullarının cezalandırma yetkisi personelin unvan ve rütbesine göre düzenlenmiştir. Kurul, görev yaptığı il kadrosunda bulunan polis memurları, çarşı ve mahalle bekçileri ile Emniyet Hizmetleri Sınıfı dışındaki memurlar hakkında kanunda sayılan bütün disiplin cezalarını verebilir.

7068 sayılı GENEL KOLLUK DİSİPLİN HÜKÜMLERİ HAKKINDA KANUN HÜKMÜNDE KARARNAMENİN KABUL EDİLMESİNE DAİR KANUN m. 17Kaynağı aç
MADDE 17- (1) Emniyet teşkilatı disiplin kurullarının disiplin cezası verebilecekleri personel ve uygulamaya yetkili oldukları cezalar aşağıda gösterilmiştir. a) İl polis disiplin kurulları, kuruldukları il emniyet kadrosundaki; 1) (Değişik:6/12/2019-7196/90 md.) Polis memurları, çarşı ve mahalle bekçileri ile emniyet hizmetleri sınıfı dışındaki memurlara bütün disiplin cezalarını, 2) Komiser yardımcısı, komiser ve başkomiserlere meslekten çıkarma cezası dışında kalan diğer disiplin cezalarını, b) (Değişik:6/12/2019-7196/90 md.) Eğitim ve öğretim kurumlarındaki polis disiplin kurulları, kurum kadrosunda görevli polis memuru ve emniyet hizmetleri sınıfı dışındaki memurlar ile kurumda öğrenim gören polis memuru ve adaylarına bütün disiplin cezalarını, c) (Değişik:6/12/2019-7196/90 md.) Emniyet Genel Müdürlüğü Merkez Disiplin Kurulu; 1) Genel Müdürlük, il, eğitim ve öğretim kurumları kadrolarındaki emniyet hizmetleri sınıfı mensuplarından 8 inci meslek derecesinden 5 inci meslek derecesine (bu derece dahil) kadar olan personele meslekten çıkarma cezası dışında kalan diğer disiplin cezalarını, 2) İl emniyet kadrolarındaki komiser yardımcısı, komiser ve başkomiserler hakkında meslekten çıkarma cezasını, 3) Emniyet Genel Müdürlüğü merkez teşkilatı ile eğitim ve öğretim kurumları kadrolarındaki komiser yardımcısı, komiser, başkomiserler ile Emniyet Genel Müdürlüğü merkez teşkilatında görevli polis memurları ve emniyet hizmetleri sınıfı dışındaki memurlara bütün disiplin cezalarını, ç) Emniyet Genel Müdürlüğü Yüksek Disiplin Kurulu, emniyet hizmetleri sınıfında bulunanlardan; 1) Genel Müdürlük, il, eğitim ve öğretim kurumları kadrolarındaki 8 inci meslek derecesinden 5 inci meslek derecesine (bu derece dahil) kadar olan personel hakkında meslekten çıkarma cezasını, 2) Genel Müdürlük, il, eğitim ve öğretim kurumları kadrolarındaki 1 inci, 2 nci, 3 üncü ve 4 üncü meslek derecelerinde bulunan personel hakkında durdurma cezaları ile daha alt cezaları, verebilir. (2) Emniyet hizmetleri sınıfında bulunanlardan 1 inci, 2 nci, 3 üncü ve 4 üncü meslek derecelerindeki personel hakkında meslekten çıkarma cezası vermeye Bakanlık Yüksek Disiplin Kurulu yetkilidir. (3) (Değişik:6/12/2019-7196/90 md.)  Emniyet Genel Müdürlüğü merkez ve taşra teşkilatındaki tıbbi, teknik ve mali hizmetler veren şube müdürlükleri ve daha üst kadrolara, emniyet hizmetleri sınıfı dışından atama yapılması halinde, bu kadrolara atananlar hakkında; meslekten çıkarma cezası dışındaki disiplin cezaları Emniyet Genel Müdürlüğü Yüksek Disiplin Kurulunca, meslekten çıkarma cezası Bakanlık Yüksek Disiplin Kurulunca verilir. Emniyet teşkilatı disiplin kurullarınca verilen kararların kesinleşmesi

Buna karşılık komiser yardımcısı, komiser ve başkomiser rütbelerindeki personel hakkında meslekten çıkarma cezası dışındaki disiplin cezaları il polis disiplin kurulunca tayin edilir. Bu rütbelerdeki personele meslekten çıkarma cezası Bakanlık tarafından verilir.

Disiplin Kararlarının Kesinleşmesi

7068 sayılı Kanun'un 18. maddesi uyarınca il polis disiplin kurulunun meslekten çıkarma cezası dışındaki kararları vali onayıyla kesinleşir. Meslekten çıkarma cezasına ilişkin kararlar ise valinin önerisi, Emniyet Genel Müdürlüğü Yüksek Disiplin Kurulu'nun uygun görüşü ve Bakan onayı ile kesinlik kazanır.

7068 sayılı GENEL KOLLUK DİSİPLİN HÜKÜMLERİ HAKKINDA KANUN HÜKMÜNDE KARARNAMENİN KABUL EDİLMESİNE DAİR KANUN m. 18Kaynağı aç
MADDE 18- (1) Disiplin kurullarınca verilen kararlardan;[9] a) İl polis disiplin kurulunun verdiği meslekten çıkarma cezası dışındaki kararları valinin onayıyla; meslekten çıkarma cezası kararları valinin önerisi, Emniyet Genel Müdürlüğü Yüksek Disiplin Kurulunun uygun görüşü ve Bakanın onayıyla, b) Emniyet Genel Müdürlüğü Merkez Disiplin Kurulu ile eğitim ve öğretim kurumlarındaki polis disiplin kurullarının meslekten çıkarma dışındaki kararları Emniyet Genel Müdürünün onayıyla; meslekten çıkarma kararları Emniyet Genel Müdürlüğü Yüksek Disiplin Kurulunun uygun görüşü ve Bakanın onayıyla, c) Emniyet Genel Müdürlüğü Yüksek Disiplin Kurulunun kararları, Bakanın onayıyla, kesinleşir. (2) Birinci fıkra kapsamında Bakan onayına sunulan kararlardan uygun görülmeyenler ile birinci fıkranın (a) ve (b) bentleri uyarınca intikal eden ve Emniyet Genel Müdürlüğü Yüksek Disiplin Kurulunca uygun görüş belirtilmeyen dosyalar Bakanlık Yüksek Disiplin Kurulunca kesin karara bağlanır.[10] (3) İl polis disiplin kurulunca verilen ve vali tarafından uygun görülmeyen kararlar Emniyet Genel Müdürlüğü Yüksek Disiplin Kurulunca; Emniyet Genel Müdürlüğü Merkez Disiplin Kurulu ile eğitim ve öğretim kurumlarındaki polis disiplin kurullarınca verilen ve Emniyet Genel Müdürü tarafından uygun görülmeyen kararlar Bakanlık Yüksek Disiplin Kurulunca kesin karara bağlanır. Jandarma teşkilatı disiplin kurulları

İl polis disiplin kurulunun tesis ettiği ve valinin uygun bulmadığı disiplin kararları, Emniyet Genel Müdürlüğü Yüksek Disiplin Kurulu tarafından incelenerek kesin karara bağlanır. Ayrıca meslekten çıkarma kapsamında Bakan onayına sunulan kararlardan uygun görülmeyenler ile intikal edip Emniyet Genel Müdürlüğü Yüksek Disiplin Kurulunca olumlu görüş bildirilmeyen dosyalar hakkında nihai işlem Bakanlık Yüksek Disiplin Kurulunca tesis edilir.

Yargı Yolu ve İptal Davası Usulü

Disiplin kurulları kararlarına karşı idari itiraz yolu bulunmamaktadır; bu disiplin cezalarına karşı yalnızca idari yargı yoluna başvurulabilmektedir. İl disiplin kurulu tarafından verilen disiplin cezalarına karşı ilgililer tarafından altmış gün içinde yürütmenin durdurulması istemli iptal davası açılabilmektedir.

Danıştay 12. Dairesi'nin 2020/535 Esas ve 2020/3179 Karar sayılı ilamında, meslektaşının silahını kullanıp çaldırması fiili sebebiyle aday polis memuruna il polis disiplin kurulunca verilen 10 ay kısa süreli durdurma cezasına karşı açılan iptal davasında ilk derece mahkemesince verilen davanın reddi kararı onanmıştır.

Danıştay 12. Daire, E. 2020/535, K. 2020/3179Kaynağı aç
Danıştay 12. Daire Başkanlığı         2020/535 E.  ,  2020/3179 K. "İçtihat Metni" T.C. D A N I Ş T A Y ONİKİNCİ DAİRE Esas No : 2020/535 Karar No : 2020/3179 TEMYİZ EDEN (DAVACI) : … KARŞI TARAF (DAVALI) : … Valiliği İSTEMİN KONUSU : … İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir. YARGILAMA SÜRECİ : Dava konusu istem : … Şube Müdürlüğü'nde aday polis memuru olarak görev yapan davacı hakkında Emniyet Örgütü Disiplin Tüzüğü uyarınca 10 ay kısa süreli durdurma cezası verilmesine ilişkin … tarih … sayılı … İl Polis Disiplin Kurulu kararının iptaline karar verilmesi istenilmiştir. İdare Mahkemesi kararının özeti: Dosya içerisinde yer alan soruşturma raporu ve tanık ifadelerinin birlikte değerlendirilmesinden, davacının aynı yerde birlikte çalıştığı diğer polis memuru …'e ait … seri numaralı silahı kullandığı, 08.10.2011 tarihinde ikamet ettiği adreste meydana gelen hırsızlık neticesinde bu silahı çaldırdığı anlaşıldığından mevzuat hükmüne aykırı hareket ettiği açık olan davacı hakkında tesis olunan 10 ay kısa süreli durdurma cezasında hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir. TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davacı tarafından, Anayasa Mahkemesi Kararı ile kendisi hakkında ceza tesis edilen Tüzüğün dayandığı Emniyet Teşkilatı Kanununun 83. Maddesinin iptal edildiği, bu sebeple tüzüğe dayalı olarak verilen disiplin cezasının hukuken anlamı ve uygulanabilirliğinin kalmadığı kendisine ait olduğunu zannederek kullandığı silahın hırsızlık suretiyle evinden çalındığı, silahın çalınması olayında ise kendisinin herhangi bir kusurunun bulunmadığı kararın bozulması gerektiği ileri sürülmektedir. KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Savunma verilmemiştir. DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ : … DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan idare mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir. TÜRK MİLLETİ ADINA Karar veren Danıştay Onikinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü: HUKUKİ DEĞERLENDİRME: İdare ve vergi mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir. KARAR SONUCU: Açıklanan nedenlerle; 1. Davacının temyiz isteminin reddine, 2. Davanın yukarıda özetlenen gerekçeyle reddi yolundaki … İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı temyize konu kararının ONANMASINA, 3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına, 4. Dosyanın anılan Mahkemeye gönderilmesine, 5. 2577 sayılı Kanun'un (Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen) 54. maddesinin birinci fıkrası uyarınca bu kararın tebliğ tarihini izleyen günden itibaren 15 (onbeş) gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere 13/10/2020 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
İl polis disiplin kurulu kararına karşı itiraz edilebilir mi?

Disiplin kurullarının verdiği kararlara karşı idari itiraz imkanı bulunmamakta olup yalnızca idari yargı yoluna başvurulabilir.

Disiplin cezasına karşı dava açma süresi ne kadardır?

İl disiplin kurulu tarafından verilen disiplin cezalarına karşı altmış gün içinde yürütmenin durdurulması talebiyle iptal davası açılabilmektedir.

İl polis disiplin kurulu kimlere ceza verebilir?

Kurul, il kadrosundaki polis memurları, çarşı ve mahalle bekçileri ile Emniyet Hizmetleri Sınıfı dışındaki memurlara tüm disiplin cezalarını; komiser yardımcısı, komiser ve başkomiserlere ise meslekten çıkarma dışındaki cezaları verebilir.

Meslekten çıkarma kararı nasıl kesinleşir?

İl polis disiplin kurulunun meslekten çıkarma kararları valinin önerisi, Emniyet Genel Müdürlüğü Yüksek Disiplin Kurulu'nun uygun görüşü ve Bakan onayı ile kesinleşir.

Hukuki uyarı: Bu içerik genel bilgilendirme amacı taşır; somut olay değerlendirmesi için avukata başvurulmalıdır.

Hazırlayan: Av. Erdal Ersoy

Avukat Erdal Ersoyİletişim ve randevu