Ödeme Emrine İtiraz Edilmemesinin Hukuki Sonuçları
İlamsız icra takibinde borçluya tebliğ edilen ödeme emrinde borcun ve masrafların yedi gün içinde ödenmesi, bir itiraz varsa bu süre içinde icra dairesine bildirilmesi ve borç ödenmez ya da itiraz edilmezse cebrî icraya devam olunacağı ihtar edilir. 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu uyarınca borçlunun ödeme emrine itirazını tebliğden itibaren yedi gün içinde icra dairesine ulaştırmaması halinde icra takibi kesinleşir. Süresinde itiraz edilmediğinde icra memuru, alacaklının talebi üzerine takip işlemlerine alacağın tamamı için devam eder.
2004 sayılı İCRA VE İFLAS KANUNU m. 62Kaynağı aç
2004 sayılı İCRA VE İFLAS KANUNU m. 66Kaynağı aç
İtiraz Usulü, Kısmi İtiraz ve İmzaya İtirazın Kapsamı
Borçlu, itirazını ödeme emrinin tebliğinden itibaren yedi gün içinde dilekçeyle veya sözlü olarak takibin yürütüldüğü icra dairesine sunmakla yükümlüdür. Borçlu veya vekili, dava ve takip işlemlerine esas teşkil etmek üzere borçluya ait yurt içinde geçerli bir adresi de itiraz beyanıyla birlikte bildirmek zorundadır. İtiraz takibin açıldığı icra dairesinden başka bir icra dairesine yapıldığında, ilgili merci gerekli masrafı ilgilisinden alarak itirazı derhal yetkili icra dairesine gönderir; kanun gereği alınmayan masraftan memur şahsen sorumludur.
Borcun tamamına değil de yalnızca bir kısmına itiraz eden borçlunun, itiraz ettiği kısmın cihetini ve miktarını açıkça belirtmesi şarttır; bu ayrımın açıkça yapılmaması halinde takibe hiç itiraz edilmemiş sayılır. Borcun bir kısmına usulünce itiraz edildiğinde ise takibe borçlunun kabul ettiği miktar yönünden devam olunur. Takip dayanağı senet altındaki imzanın borçluya ait olmadığı iddia ediliyorsa, bu durumun itiraz dilekçesinde ayrıca ve açıkça ifade edilmesi gerekir. Aksi takdirde icra takibi yönünden senetteki imza kabul edilmiş sayılır.
Takibin Kesinleşmesi Sonrası Haciz ve Satış İsteme Süreleri
Ödeme emrindeki yedi günlük yasal süre itiraz edilmeksizin geçtikten sonra icra takibi kesinleştiği için alacaklı, borçlunun mal beyanında bulunmasını beklemeksizin haciz konmasını talep edebilir veya bilişim sistemleri üzerinden borçlu malvarlığını sorgulayabilir. Süresinde usulüne uygun yapılan bir itiraz takibi durdurur; bu durumda haciz istenebilmesi ancak alacaklının itirazı mahkeme kararıyla kaldırtması şartına bağlıdır.
2004 sayılı İCRA VE İFLAS KANUNU m. 78Kaynağı aç
Haciz isteme hakkı, ödeme emrinin borçluya tebliğ edildiği tarihten itibaren bir yılın geçmesiyle düşer. Takibe itiraz edilmesi ya da dava açılması halinde bunların vukuundan hükmün kesinleşmesine kadar geçen süreler ile tarafların icra dairesinde taksit sözleşmesi yapmaları durumunda sözleşmenin ihlaline kadar geçen zaman bir yıllık sürenin hesabına katılmaz. Alacaklı kanuni bir yıllık süre içinde haciz talebinde bulunmaz veya talebini geri aldıktan sonra bu süre içinde yenilemezse icra dosyası muameleden kaldırılır.
Takibin kesinleşmesiyle birlikte konulan hacizlerin ardından satış aşamasına geçilir. 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu m. 106 uyarınca alacaklı veya borçlu, haciz tatbikinden itibaren bir yıl içinde haczedilen malın veya borçlunun üçüncü şahıslardaki alacağının paraya çevrilmesini talep etme yetkisine sahiptir.
2004 sayılı İCRA VE İFLAS KANUNU m. 106Kaynağı aç
Kusur Bulunmayan Engeller Halinde Gecikmiş İtiraz
Borçlu kusuru olmaksızın ortaya çıkan bir engel sebebiyle ödeme emrine yasal süresi içinde itiraz edememişse, gecikmiş itiraz yoluna başvurabilir. Bu başvurunun engelin kalktığı günden itibaren üç gün içinde ve her halükarda paraya çevirme işlemleri tamamlanıncaya kadar, mazereti gösteren delillerle ve itiraz sebepleriyle birlikte icra mahkemesine yapılması zorunludur.
2004 sayılı İCRA VE İFLAS KANUNU m. 65Kaynağı aç
Gecikmiş itiraz başvurusunu inceleyen icra mahkemesi, gecikme sebebinin mahiyetine ve olayın özelliklerine göre takibin tatil edilmesini tensip edebilir. Mahkemece mazeretin kabulüne karar verilmesi halinde icra takibi durur. Borçlunun mallarına gecikmiş itirazdan önce haciz konulmuşsa, alacaklının mazeretin kabulü kararının tefhim veya tebliğinden itibaren yedi gün içinde itirazın kaldırılmasını istemesi veya mahkemeye başvurması gerekir; aksi takdirde haciz kalkar.
Ödeme emrine itiraz edilmezse haciz ne zaman istenebilir?
Ödeme emrindeki yedi günlük süre itiraz edilmeden geçtiğinde takip kesinleşir ve alacaklı mal beyanını beklemeksizin ödeme emrinin tebliğinden itibaren bir yıl içinde haciz talebinde bulunabilir.
Başka bir icra dairesi aracılığıyla itiraz yapılabilir mi?
Borçlu, gereken posta ve işlem masraflarını ödemek kaydıyla takibin açıldığı yer dışındaki herhangi bir icra dairesine başvurarak ödeme emrine süresi içinde itiraz edebilir.
Elde olmayan nedenlerle süre kaçırıldığında ne yapılmalıdır?
Borçlunun kusuru olmaksızın gelişen bir engel nedeniyle süre kaçırılmışsa, engelin kalktığı tarihten itibaren üç gün içinde delillerle birlikte icra mahkemesine gecikmiş itiraz başvurusunda bulunulabilir.
Hukuki uyarı: Bu içerik genel bilgilendirme amacı taşır; somut olay değerlendirmesi için avukata başvurulmalıdır.
Hazırlayan: Av. Erdal Ersoy