İBAN Kullandırma ve Hesap Kiralama Fiilinin Tanımı
İBAN kullandırma veya banka hesabı kiralama, bir kimsenin kendi adına açılmış banka hesabının kontrolünü, dijital bankacılık şifrelerini veya banka ya da kredi kartlarını belirli bir komisyon ya da sabit bir ücret karşılığında başkasına devretmesi fiilidir. Kişinin hesabına ulaşan para transferlerini başkalarından aldığı talimatlar doğrultusunda farklı hesaplara yönlendirmesi de bu eylem kapsamında değerlendirilir.
Başkası Hesabına Hareket Edenlerin Yazılı Bildirim Yükümlülüğü
Finansal kuruluşlar ve mevzuatta sayılan diğer yükümlüler nezdinde kimlik tespitini zorunlu kılan bir işlem gerçekleştirilirken kendi namına fakat başkası hesabına hareket eden kimselerin bu durumu beyan etmesi kanuni bir zorunluluktur. 5549 sayılı Suç Gelirlerinin Aklanmasının Önlenmesi Hakkında Kanun'un 15. maddesi gereğince, işlemin tesisinden evvel kimin hesabına hareket edildiğini yükümlü kuruluşa yazılı olarak bildirmeyen kişi hakkında altı aydan bir yıla kadar hapis veya beş bin güne kadar adli para cezasına hükmolunur.
5549 sayılı SUÇ GELİRLERİNİN AKLANMASININ ÖNLENMESİ HAKKINDA KANUN m. 15Kaynağı aç
Suç Gelirlerinin Aklanması Kapsamındaki Yaptırımlar
5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun 282. maddesi suç gelirlerinin aklanması eylemini düzenler. Kanunun 282. maddesinin 1. fıkrası uyarınca; alt sınırı altı ay veya daha fazla hapis cezasını gerektiren bir öncül suçtan elde edilen malvarlığı değerlerini yurt dışına transfer eden yahut gayrimeşru menşeini gizlemek veya yasal yollardan edinildiği izlenimini vermek amacıyla çeşitli işlemlere tabi kılan fail hakkında üç yıldan yedi yıla kadar hapis ve yirmi bin güne kadar adli para cezası öngörülmektedir.
5237 sayılı TÜRK CEZA KANUNU m. 282Kaynağı aç
Aynı maddenin 2. fıkrasında ise birinci fıkradaki aklama suçunun işlenmesine iştirak etmeksizin, suça konu malvarlığı değerini bu özelliğini bilerek satın alan, kabul eden, nezdinde bulunduran ya da kullanan kişilerin iki yıldan beş yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılacağı düzenlenmiştir. Bu fıkradaki iştirak etmeme şartı öncül suça değil, birinci fıkradaki aklama suçuna ilişkindir.
Şüpheli Finansal İşlemlerin Askıya Alınması Tedbiri
5549 sayılı Kanun'un 19/A maddesinin 1. fıkrasına göre, işleme konu malvarlığının aklama suçu veya terörün finansmanı ile bağlantılı olduğuna dair şüphe görülmesi durumunda idari askıya alma mekanizması işletilebilir. Mali Suçları Araştırma Kurulu Başkanlığının şüpheyi teyit etmesi, finansal hareketi analiz etmesi ve gerektiğinde analiz verilerini adli mercilere intikal ettirmesi amacıyla işlemin yedi iş günü süreyle durdurulmasına veya aynı süreyle gerçekleştirilmesine izin verilmemesine Bakan yetkilidir. Fıkra hükmü doğrultusunda Bakan, bu yetkisini bakan yardımcısına devredebilmektedir.
5549 sayılı SUÇ GELİRLERİNİN AKLANMASININ ÖNLENMESİ HAKKINDA KANUN m. 19/AKaynağı aç
Askıya alma veya işleme izin vermeme kararına aykırı biçimde işlemi gerçekleştiren yükümlülere, 5549 sayılı Kanun'un 19/A maddesinin 3. fıkrası uyarınca işlem tutarı kadar idari para cezası uygulanır; bu ceza elli bin Türk lirasından az olamaz.
Bahis ve Şans Oyunlarında Para Transferine Aracılık
Banka hesabının spor bahisleri veya şans oyunlarıyla ilişkili para transferlerinde araç kılınması halinde 7258 sayılı Futbol ve Diğer Spor Müsabakalarında Bahis ve Şans Oyunları Düzenlenmesi Hakkında Kanun devreye girer. Kanunun 5. maddesinin 1. fıkrasının (c) bendi uyarınca, spor müsabakalarına dayalı sabit ihtimalli veya müşterek bahis ya da şans oyunlarıyla bağlantılı olarak para nakline aracılık eden kişiler üç yıldan beş yıla kadar hapis ve beş bin güne kadar adli para cezası yaptırımıyla karşılaşır.
7258 sayılı FUTBOL VE DİĞER SPOR MÜSABAKALARINDA BAHİS VE ŞANS OYUNLARI DÜZENLENMESİ HAKKINDA KANUN m. 5Kaynağı aç
Buna karşılık, aynı fıkranın (d) bendinde spor müsabakalarına dayalı sabit ihtimalli veya müşterek bahis ya da şans oyunlarını oynayan kişilerin durumu düzenlenmiş olup bu eylemi gerçekleştirenler hakkında adli bir ceza yerine, mahallin en büyük mülki idare amiri tarafından idari para cezası verileceği hüküm altına alınmıştır.
Kast ve Olası Kast Değerlendirmesi
5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun 21. maddesinin 2. fıkrası uyarınca, kişinin suçun kanuni tanımındaki unsurların gerçekleşebileceğini öngörmesine karşın fiili icra etmesi durumunda olası kast hükümleri tatbik olunur. Ağırlaştırılmış müebbet ve müebbet hapis gerektiren fiiller dışındaki suç tiplerinde failin olası kastla hareket ettiğinin tespit edilmesi halinde verilecek temel cezada üçte birden yarısına kadar indirim yapılır.
5237 sayılı TÜRK CEZA KANUNU m. 21Kaynağı aç
Kimlik tespitinde başkası hesabına hareket edildiği bildirilmezse ne olur?
5549 sayılı Kanun'un 15. maddesi uyarınca kimlik tespiti gerektiren işlemlerde başkası hesabına hareket ettiğini işlemden önce yükümlüye yazılı olarak beyan etmeyen kişiler altı aydan bir yıla kadar hapis veya beş bin güne kadar adli para cezasıyla cezalandırılır.
Spor bahisleriyle bağlantılı para transferine aracılık etmenin cezası nedir?
7258 sayılı Kanun'un 5. maddesinin 1. fıkrasının (c) bendi gereğince spor müsabakalarına dayalı sabit ihtimalli veya müşterek bahis ya da şans oyunlarıyla bağlantılı olarak para nakline aracılık eden kişiler hakkında üç yıldan beş yıla kadar hapis ve beş bin güne kadar adli para cezasına hükmedilir.
Aklama veya terörün finansmanı şüphesi bulunan banka işlemlerinde askıya alma süresi ne kadardır?
5549 sayılı Kanun'un 19/A maddesi uyarınca aklama veya terörün finansmanı suçuyla bağlantılı olduğuna dair şüphe bulunması halinde işlem, analiz amacıyla yedi iş günü süreyle Bakan ya da yetkilendirdiği bakan yardımcısı kararıyla askıya alınabilir veya aynı süreyle gerçekleştirilmesine izin verilmeyebilir.
Hukuki uyarı: Bu içerik genel bilgilendirme amacı taşır; somut olay değerlendirmesi için avukata başvurulmalıdır.
Hazırlayan: Av. Erdal Ersoy