Taşınmaz Alımı ile İstisnai Vatandaşlık Şartları
Türk Vatandaşlığı Kanununun Uygulanmasına İlişkin Yönetmelik gereğince, en az 400.000 Amerikan Doları veya dengi döviz miktarındaki kat irtifaklı, kat mülkiyetli yahut üzerinde yapı yer alan arsa niteliğindeki gayrimenkulü tapu siciline üç yıl boyunca satılmayacağı yönünde şerh düşülmesi kaydıyla satın alan yabancılar istisnai usulle Türk vatandaşlığını kazanabilir. Benzer şekilde kat mülkiyeti veya kat irtifakı tesis edilmiş taşınmazlarda, asgari 400.000 Amerikan Doları veya karşılığı dövizin peşin ödenmesi ve sicile üç sene süresince devir ile terkin edilmeyeceği taahhüdünün işlenmesi şartıyla noter huzurunda akdedilen satış vaadi sözleşmeleri de bu imkânı tanır. Gayrimenkule dayalı bu işlemlerin mevzuattaki nitelikleri taşıdığı Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığınca tespit edilmelidir.
2010139 sayılı TÜRK VATANDAŞLIĞI KANUNUNUN UYGULANMASINA İLİŞKİN YÖNETMELİK m. 20Kaynağı aç
Sabit Sermaye, İstihdam ve Finansal Araç Yatırımları
İstisnai vatandaşlık kazanımı gayrimenkul edinimi dışında sanayi, istihdam ve finansal araç yatırımları vasıtasıyla da gerçekleştirilebilir. Bu çerçevede asgari 500.000 Amerikan Doları ya da karşılığı döviz tutarında sabit sermaye yatırımı yaptığı Sanayi ve Teknoloji Bakanlığınca onaylanan veya en az 50 kişilik istihdam sağladığı Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığınca tespit edilen yabancılar Cumhurbaşkanı kararı ile Türk vatandaşlığını kazanabilir.
Finansal araçlar üzerinden vatandaşlık başvurusunda bulunabilmek için en az 500.000 Amerikan Doları veya karşılığı döviz tutarındaki mevduatın üç sene çekilmemek üzere Türkiye'de faaliyet gösteren bankalara yatırıldığının Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumunca teyit edilmesi gerekir. Eşdeğer tutardaki Devlet borçlanma senetlerinin üç yıl muhafaza edilmek kaydıyla satın alındığının Hazine ve Maliye Bakanlığınca, gayrimenkul veya girişim sermayesi yatırım fonu katılma paylarının en az üç yıl süreyle elde tutulacağının Sermaye Piyasası Kurulunca yahut Sigortacılık ve Özel Emeklilik Düzenleme ve Denetleme Kurumu tarafından belirlenen fonlarda en az üç yıl sistemde kalınması kaydıyla bireysel emeklilik sistemine yatırıldığının tespiti halinde de Cumhurbaşkanı kararıyla vatandaşlık kazanılabilir.
Döviz Satışı, Kur Esasları ve Türk Lirası Tutma Şartı
Taşınmaz alımı, banka mevduatı, Devlet borçlanma araçları, yatırım fonu payları ile bireysel emeklilik yatırımlarına konu döviz tutarlarının, işlem tesis edilmeden evvel Türkiye'de faaliyet gösteren bir bankaya ve söz konusu banka tarafından da Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasına satılması şarttır. Belirlenen parasal sınırların hesabında, tespit tarihindeki Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasının efektif satış kuru veya çapraz döviz kuru dikkate alınır.
Dövizin banka ve Merkez Bankası aracılığıyla dönüştürülmesi akabinde; mevduat hesabına aktarılan Türk Lirası tutarların Türk Lirası mevduatta, borçlanma senetlerine yönlendirilen tutarların Türk Lirası cinsi Devlet borçlanma araçlarında, bireysel emeklilik yatırımlarının ise Sigortacılık ve Özel Emeklilik Düzenleme ve Denetleme Kurumunca belirlenen fonlarda üç yıl süreyle tutulması yasal bir zorunluluktur.
Yönetmeliğin 20. maddesinin ikinci fıkrasında yer verilen farklı yatırım kategorileri arasında, mevzuatta öngörülen sürenin ikmal edilmesi gayesiyle geçişkenlik sağlanması hukuken mümkündür.
Başvuru Usulü, Aile Fertleri ve Millî Güvenlik Engeli
5901 sayılı Türk Vatandaşlığı Kanununun 12. maddesi gereğince, 6458 sayılı Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanununun 31 inci maddesinin birinci fıkrasının (j) bendi kapsamında ikamet izni alan yabancılar ile Turkuaz Kart hamili kişiler istisnai yoldan Türk vatandaşlığını kazanabilir. Bu yatırımcıların yabancı eşleri ile kendilerinin veya eşlerinin ergin olmayan yahut bağımlı yabancı çocukları da aynı haktan yararlanabilir. İstisnai vatandaşlık Cumhurbaşkanı kararı ile verilir; fakat millî güvenlik ve kamu düzeni açısından engel teşkil eden bir vaziyeti bulunanların müracaatları Bakanlık tarafından reddedilir.
5901 sayılı TÜRK VATANDAŞLIĞI KANUNU m. 12Kaynağı aç
İstisnai başvuru sürecinde Bakanlığın yazılı talimatı üzerine ilgili müracaat makamlarınca başvuru dosyası tekemmül ettirilir. Bu dosyada başvuru dilekçesi, pasaport veya vatansızlık belgesi, ilgilinin medenî hal durumunu tevsik eden belgeler, doğum belgesi, aile bağlarını gösterir nüfus kayıtları, varsa Türk vatandaşı hısımlara ait kayıtlar ile hizmet bedelinin yatırıldığını gösteren makbuz yer alır. Yurt dışında ikamet eden ve bizzat Türkiye'ye gelme olanağı bulunmayan şahısların vatandaşlık işlemleri ise temsil yetkisi verilen avukat aracılığıyla takip edilebilir.
Gayrimenkul alımıyla Türk vatandaşlığına başvurmak için aranan parasal sınır nedir?
Kat mülkiyeti veya kat irtifakı kurulu ya da üzerinde yapı yer alan arsa niteliğindeki taşınmazın asgari 400.000 Amerikan Doları veya karşılığı döviz bedelle edinilmesi ve sicile üç yıl satılmayacağı şerhinin koyulması gerekir.
Yatırımcının aile üyeleri istisnai vatandaşlık kapsamına girer mi?
6458 sayılı Kanunun 31 inci maddesinin birinci fıkrasının (j) bendi gereğince ikamet izni alan veya Turkuaz Kart sahibi olan yabancı yatırımcının eşi ile kendisinin veya eşinin ergin olmayan ya da bağımlı yabancı çocuğu başvuru kapsamındadır.
Hangi yatırım türlerinde döviz tutarının Merkez Bankasına satılması gerekir?
Taşınmaz edinimi, banka mevduatı, Devlet borçlanma senetleri, yatırım fonu payları ve bireysel emeklilik yatırımlarında işlem öncesinde dövizin Türkiye'de faaliyet gösteren bir bankaya, bu bankaca da Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasına satılması öngörülmüştür.
Yatırım türleri arasında süre tamamlama amacıyla geçiş yapılabilir mi?
Yönetmeliğin 20. maddesinin ikinci fıkrasında sayılan yatırım türleri arasında mevzuatta öngörülen süreyi tamamlamak amacıyla geçişkenlik yapılması mümkündür.
Hukuki uyarı: Bu içerik genel bilgilendirme amacı taşır; somut olay değerlendirmesi için avukata başvurulmalıdır.
Hazırlayan: Av. Erdal Ersoy

