Forex Yatırım Dolandırıcılığı Suçu ve Yasal Yaptırımı

Forex Yatırım Dolandırıcılığının Niteliği ve Yasal Düzenleme

Sermaye Piyasası Kurulu lisansı bulunmayan internet siteleri veya mobil uygulamalar üzerinden kişilere ulaşılarak yüksek ve garantili getiri vaadinde bulunulması, sisteme para aktarılmasının sağlanması ve ardından vergi, komisyon veya sistemsel hata gibi gerekçelerle paranın çekilmesinin engellenmesi ya da sistemin tamamen kapatılması eylemleri, başından itibaren muhatabı aldatma kastıyla yürütülen planlı fiiller olarak bilişim sistemlerinin araç olarak kullanılması suretiyle nitelikli dolandırıcılık suçu kapsamında değerlendirilir.

Yasal ve denetime tabi sermaye piyasası faaliyetlerinde ise yatırımcı güvencesi kanuni kurallarla sağlanır. Lisanslı aracı kurumlarda yatırımcı teminatları, kanun gereği Takasbank A.Ş. nezdinde ve yatırımcının kendi adına açılan hesaplarda muhafaza edilmektedir; bu çerçevede para yatırma ve çekme transferleri de yalnızca aracı kurumun kurumsal banka hesapları üzerinden yürütülür.

Cezai Yaptırımlar ve Cezayı Artıran Nedenler

Bilişim sistemlerinin araç olarak kullanılması suretiyle işlenen nitelikli dolandırıcılık fiilinde, 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun 158. maddesinin birinci fıkrası uyarınca hapis cezasının alt sınırı dört yıldan, adli para cezasının miktarı ise suçtan elde edilen menfaatin iki katından az olamaz.

Dolandırıcılık ve nitelikli dolandırıcılık suçlarının üç veya daha fazla kişi tarafından birlikte işlenmesi durumunda faillere verilecek ceza yarı oranında artırılır. Söz konusu eylemlerin suç işlemek için teşkil edilmiş bir örgütün faaliyeti çerçevesinde gerçekleştirilmesi halinde ise 5237 sayılı Kanun'un 158. maddesinin üçüncü fıkrası gereğince ceza bir kat artırılarak uygulanır.

Mağdurlardan haksız menfaat temin edilen banka hesaplarının sahipleri yönünden, paravan şirketin resmi yetkilisi olunması, gelen paraların bankadan bizzat çekilmesi veya başka hesaplara transfer edilmesi yahut mali denetim raporlarında şüpheli hesap hareketlerinin tespit edilmesi hallerinde suça iştirak iradesinin varlığı kabul edilmekte ve bu kişiler cezai sorumluluk altına girmektedir.

Zararın Tazmini ve İhtiyati Haciz Tedbiri

Hileli fiiller neticesinde meydana gelen maddi kayıpların giderilmesinde 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 49. maddesinde düzenlenen haksız fiil sorumluluğu tatbik edilir. Bu hükme göre, kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren kişi bu zararı gidermekle yükümlüdür; ayrıca zarar verici fiili yasaklayan bir hukuk kuralı bulunmasa bile, ahlaka aykırı bir fiille başkasına kasten zarar veren kişi de meydana gelen zararı tazmin etmekle mükelleftir.

Uğranılan para alacağının teminat altına alınması amacıyla 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu'nun 257. maddesinin birinci fıkrası uyarınca, rehinle temin edilmemiş ve vadesi gelmiş bir para borcunun alacaklısı, borçlunun elinde veya üçüncü kişilerde bulunan taşınır ve taşınmaz malları ile alacaklarını ve diğer haklarını ihtiyaten haczettirebilir.

Vadesi gelmemiş borçlar bakımından ise borçlunun belirli bir yerleşim yerinin bulunmaması ya da taahhütlerinden kurtulmak amacıyla mallarını gizlemeye, kaçırmaya, kendisi kaçmaya hazırlanması yahut kaçması veya alacaklının haklarını ihlal eden hileli işlemlerde bulunması hallerinde ihtiyati haciz talep edilebilir. 2004 sayılı Kanun'un 257. maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca, bu şartların gerçekleşmesiyle ihtiyati haciz konulması durumunda borç yalnızca ilgili borçlu hakkında muaccel hale gelir.

Forex dolandırıcılığı mağdurlarının gerçekleştirdiği para transferlerini gösteren banka dekontları ve iletişim yazışmaları alacağın varlığına dair yaklaşık ispat koşulunu sağlamakta olup, bu delillere dayanılarak ceza davasının kesinleşmesi beklenmeksizin ihtiyati haciz kararı verilebilmektedir.

Hukuki uyarı: Bu içerik genel bilgilendirme amacı taşır; somut olay değerlendirmesi için avukata başvurulmalıdır.

Hazırlayan: Av. Erdal Ersoy