Doğrudan Mernis Adresine Tebligat Yapılmasının Usulsüzlüğü

by Avukat Erdal Ersoy
Doğrudan Mernis Adresine Tebligat Yapılmasının Usulsüzlüğü

Tebligatın Bilinen En Son Adrese Yapılması Kuralı

7201 sayılı Tebligat Kanunu'nun 10. maddesinin birinci fıkrası uyarınca tebligat, kural olarak kendisine tebliğ yapılacak şahsın bilinen en son adresinde yapılır. Yasal düzenleme uyarınca tebligatın muhatabın adresine yönlendirilmesi asıl olmakla birlikte, tebliğ yapılacak kişinin bizzat başvurması ya da tebligatı kabul etmesi şartıyla her yerde tebligat yapılması caizdir.

7201 sayılı TEBLİGAT KANUNU m. 10Kaynağı aç
Madde 10 – Tebligat, tebliğ yapılacak şahsa bilinen en son adresinde yapılır. (Ek fıkra: 11/1/2011-6099/3 md.) Bilinen en son adresin tebligata elverişli olmadığının anlaşılması veya tebligat yapılamaması hâlinde, muhatabın adres kayıt sisteminde bulunan yerleşim yeri adresi, bilinen en son adresi olarak kabul edilir ve tebligat buraya yapılır. Şu kadar ki; kendisine tebliğ yapılacak şahsın müracaatı veya kabulü şartiyle her yerde tebligat yapılması caizdir. Vekile ve kanuni mümesile tebligat:

Adres Kayıt Sistemindeki Adrese Tebligat Yapılmasının Koşulları

Muhatabın bilinen en son adresinin tebligata elverişli olmadığının anlaşılması veya bu adrese tebligat yapılamaması hâlinde, adres kayıt sisteminde bulunan yerleşim yeri adresi bilinen en son adresi kabul edilir ve tebligat buraya yapılır. Muhatabın bilinen en son adresi ile adres kayıt sistemindeki yerleşim yeri adresi aynı olsa dahi, öncelikle bu adrese adres kayıt sistemi şerhi konulmaksızın normal tebligat çıkarılması zorunludur. Çıkarılan bu normal tebligatın bila tebliğ dönmesi hâlinde ancak Tebligat Kanunu'nun 21/2. maddesindeki usule başvurulabilir.

Tebligat Kanunu Madde 21 Kapsamında Tebliğ Usulleri

7201 sayılı Kanun'un 21. maddesinin birinci fıkrasına göre, kendisine tebligat yapılacak kişi veya adına tebligat yapılabilecek kimselerden hiçbiri gösterilen adreste bulunmaz ya da tebellüğden kaçınırsa, tebliğ memuru evrakı o yerin muhtarına, ihtiyar heyeti azasından birine veya zabıta amir ya da memurlarına imza karşılığı teslim eder. Teslim alan kişinin adresini içeren ihbarname binanın kapısına yapıştırılır ve adreste bulunmama hâlinde durum en yakın komşulardan birine, varsa yönetici veya kapıcıya bildirilir; ihbarnamenin kapıya yapıştırıldığı tarih tebliğ tarihi sayılır.

7201 sayılı TEBLİGAT KANUNU m. 21Kaynağı aç
Madde 21 – (Değişik: 6/6/1985 – 3220/7 md.) Kendisine tebligat yapılacak kimse veya yukarıdaki maddeler mucibince tebligat yapılabilecek kimselerden hiçbiri gösterilen adreste bulunmaz veya tebellüğden imtina ederse, tebliğ memuru tebliğ olunacak evrakı, o yerin muhtar veya ihtiyar heyeti azasından birine veyahut zabıta amir veya memurlarına imza mukabilinde teslim eder ve tesellüm edenin adresini ihtiva eden ihbarnameyi gösterilen adresteki binanın kapısına yapıştırmakla beraber, adreste bulunmama halinde tebliğ olunacak şahsa keyfiyetin haber verilmesini de mümkün oldukça en yakın komşularından birine, varsa yönetici veya kapıcıya da bildirilir. İhbarnamenin kapıya yapıştırıldığı tarih, tebliğ tarihi sayılır. (1) (Ek fıkra: 11/1/2011-6099/5 md.) Gösterilen adres muhatabın adres kayıt sistemindeki adresi olup, muhatap o adreste hiç oturmamış veya o adresten sürekli olarak ayrılmış olsa dahi, tebliğ memuru tebliğ olunacak evrakı, o yerin muhtar veya ihtiyar heyeti azasından birine veyahut zabıta amir veya memurlarına imza karşılığında teslim eder ve tesellüm edenin adresini ihtiva eden ihbarnameyi gösterilen adresteki binanın kapısına yapıştırır. İhbarnamenin kapıya yapıştırıldığı tarih, tebliğ tarihi sayılır. (Ek: 19/3/2003-4829/5 md.) Muhtar, ihtiyar heyeti azaları, zabıta amir ve memurları yukarıdaki fıkralar uyarınca kendilerine teslim edilen evrakı kabule mecburdurlar.[7] Yaş ve ehliyet şartı:

7201 sayılı Kanun'un 21. maddesinin ikinci fıkrası uyarınca gösterilen adres muhatabın adres kayıt sistemindeki adresi olduğunda, muhatap o adreste hiç oturmamış veya adresten sürekli olarak ayrılmış olsa dahi evrak aynı şekilde muhtar, ihtiyar heyeti azası veya zabıtaya imza karşılığı teslim edilir. Adresteki binanın kapısına ihbarname yapıştırılır ve ihbarnamenin kapıya yapıştırıldığı tarih kanunen tebliğ tarihi olarak kabul edilir.

Tebligat Şerhi ve Dağıtıcının Görev Sınırı

Tebligat evrakının açık mavi renkli zarfla ve tebliğ adresinin muhatabın adres kayıt sistemindeki yerleşim yeri adresi olduğu tebliği çıkaran merci tarafından belirtilerek Tebligat Kanunu'nun 21/2. maddesine göre tebliği mümkün olabilir; ancak bu yola önceki aşamalar tamamlanmadan kendiliğinden başvurulamaz. Çıkaran merci tarafından öngörülen şerh verilmedikçe, tebligat üzerinde salt adres kayıt sistemi ibaresinin bulunması dağıtıcıya Tebligat Kanunu m. 21/2 uyarınca tebliğ işlemi yapma yetkisi vermez.

Doğrudan Adres Kayıt Sistemine Tebligat Çıkarılmasının Hukuki Sonuçları

Başka bir adresin bilinmediği ileri sürülerek muhatabın adres kayıt sistemindeki yerleşim yeri adresine doğrudan doğruya Tebligat Kanunu'nun 21/2. maddesi gereğince tebligat çıkarılması, muhatabın savunma hakkını sınırlar. Bu usulsüz uygulama, Anayasa'nın 36. maddesinde korunan hak arama hürriyetine, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 27. maddesinde güvence altına alınan hukuki dinlenilme hakkına ve 7201 sayılı Kanun'un emredici hükümlerine aykırılık teşkil eder.

Doğrudan Mernis adresine 21/2 maddesine göre tebligat yapılabilir mi?

Doğrudan adres kayıt sistemindeki adrese 7201 sayılı Tebligat Kanunu m. 21/2 şerhiyle tebligat çıkarılması savunma hakkını ihlal ettiği için usulsüzdür. Öncesinde muhatabın bilinen en son adresine normal tebligat çıkarılması ve bu tebligatın yapılamamış olması zorunludur.

Bilinen adres ile Mernis adresi aynı ise tebligat nasıl yapılmalıdır?

Muhatabın bilinen en son adresi adres kayıt sistemindeki adresiyle aynı olsa dahi, bu adrese öncelikle Mernis şerhi verilmeden normal tebligat çıkarılmalı; tebligat bila tebliğ döndükten sonra m. 21/2 uyarınca işlem tesis edilmelidir.

Tebligat Kanunu m. 21/2 uygulamasında resmi tebliğ tarihi nedir?

Tebliğ memurunun evrakı muhtara, ihtiyar heyeti azasına veya zabıtaya imza karşılığı teslim edip tesellüm edenin adresini içeren ihbarnameyi binanın kapısına yapıştırdığı tarih tebliğ tarihi sayılır.

Posta dağıtıcısı merci şerhi olmaksızın 21/2 usulünü uygulayabilir mi?

Tebligatı çıkaran merci tarafından gerekli meşruhat ve şerh verilmedikçe, dağıtıcı salt Mernis adresi yazısına dayanarak kendiliğinden Tebligat Kanunu m. 21/2'ye göre tebligat işlemi yapamaz.

Muhataba adresi dışında başka bir yerde tebligat yapılması caiz midir?

Kendisine tebliğ yapılacak şahsın müracaatı veya kabulü şartıyla her yerde tebligat yapılması caizdir.

Hukuki uyarı: Bu içerik genel bilgilendirme amacı taşır; somut olay değerlendirmesi için avukata başvurulmalıdır.

Hazırlayan: Av. Erdal Ersoy

Avukat Erdal Ersoyİletişim ve randevu