Salgın Sürecinde Marka Başvuru Usulü
Marka tescil işlemleri, ortaya çıkan olağanüstü dönemlerde teknik imkânsızlıklardan bağımsız olarak elektronik başvuru yoluyla yürütülmeye devam etmektedir. Tescil makamına iletilen başvurularda kullanılan ibarelerin kanuni şartları karşılayıp karşılamadığı ise mevzuatta öngörülen mutlak ret kriterleri çerçevesinde incelenmektedir.
Sınai Mülkiyet Kanunu Kapsamında Mutlak Ret Engelleri
6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu'nun 5. maddesinin 1. fıkrasının (b) bendi gereğince herhangi bir ayırt edici niteliğe sahip olmayan işaretler marka olarak tescil edilemez. Aynı fıkranın (c) bendi uyarınca ticaret alanında cins, çeşit, vasıf, kalite, miktar, amaç, değer, coğrafi kaynak belirten ya da malların üretildiği veya hizmetlerin sunulduğu zamanı gösteren işaret ve adlandırmaları münhasıran ya da esas unsur olarak içeren işaretler de tescil engeline tabidir. Ayrıca (d) bendi doğrultusunda, ticaret alanında herkes tarafından yaygın olarak kullanılan veya belirli bir meslek, sanat yahut ticaret grubuna mensup olanları ayırt etmeye yarayan işaretlerin tescili mümkün değildir.
6769 sayılı SINAİ MÜLKİYET KANUNU m. 5Kaynağı aç
Kanunun 5. maddesinin 1. fıkrasının (f) bendi uyarınca mal veya hizmetin niteliği, kalitesi veya coğrafi kaynağı gibi konularda halkı yanıltacak işaretler ile (ı) bendi kapsamında kamu düzenine veya genel ahlaka aykırı işaretler marka olarak tescil edilemez. Bununla birlikte, anılan maddenin 2. fıkrası uyarınca, başvuru tarihinden önce fiilen kullanılmış ve tescile konu mal veya hizmetler bakımından bu kullanım neticesinde ayırt edici nitelik kazanmış işaretler hakkında ayırt edicilik yoksunluğu, tanımlayıcılık veya ticarette herkesçe kullanılma gerekçelerine dayanılarak ret kararı verilemez.
Salgın İbarelerinin Tanımlayıcılığı ve İlk İnceleme Kararları
TÜRKPATENT, Covid-19, Korona ve Corona ibareli marka başvurularını temizlik, sağlık, tıbbi ve koruyucu malzemelerin yer aldığı 03, 05, 09 ve 10. sınıflardaki mallar bakımından ek bir ayırt edici şekil veya ibare içermediği sürece genel olarak reddetmektedir. Buna karşın, söz konusu terimlerin tanımlayıcı olarak kabul edilemeyeceği mal ve hizmetlere yönelik gerçekleştirilen marka başvuruları kural olarak reddedilmemektedir.
03. sınıftaki Korona başvurusu, 05, 10, 35 ve 44. sınıflardaki CoronaVac başvurusu ile 05. sınıftaki dezenfektan ve antiseptik mallarına yönelik Coronagel ve ilgili marka başvuruları yapılan ilk inceleme neticesinde reddedilmiştir.
Farklı Emtia Grupları ve İncelemeyi Geçen Başvurular
Salgınla ilişkili adlandırmaları barındıran tüm başvurular ret ile sonuçlanmamaktadır. Örneğin 05. sınıftaki dezenfektan ve tıbbi temizlik malları için tescili talep edilen Hyper Corona marka başvurusu ilk incelemede reddedilmeyerek Marka Bülteni'nde yayımlanmıştır. Bunun yanı sıra 09 ve 41. sınıflarda Korona Günlerinde Aşk başvurusu ile 13. sınıftaki silah ve kişisel koruyucu gazlar emtiası için sunulan Corona marka başvurusu ilk incelemede reddedilmeyerek tescil aşamasına geçmiştir.
Sosyal Sloganlar ve Marka Kimliklerindeki Değişimler
Salgın döneminde toplumsal hayata yerleşen Sosyal Mesafe ve Evde Kal gibi ibareleri içeren marka başvuruları, ayırt edici şekil ve kelime unsurları taşımadıkları takdirde reddedilmektedir. Nitekim 30. sınıfta tescili talep edilen Tadelle Evde Kal marka başvurusu, ayırt edici unsur taşıması nedeniyle Marka Bülteni'nde yayımlanmış ve ardından tescil edilmiştir.
Yeni marka tescil süreçlerinin haricinde, hâlihazırda tescilli markaların sahipleri de salgın şartlarında sosyal mesafe ve toplumsal farkındalık oluşturma amacıyla logo ve sloganlarında geçici revizyonlar gerçekleştirmişlerdir.
Covid-19 veya Korona ibareli marka başvuruları reddedilir mi?
TÜRKPATENT, Covid-19, Korona ve Corona ibareli başvuruları temizlik, sağlık, tıbbi ve koruyucu malzemelerin bulunduğu 03, 05, 09 ve 10. sınıflardaki mallar için ek bir ayırt edici şekil veya ibare içermediği sürece genel olarak reddetmektedir; ancak bu ibarelerin tanımlayıcı kabul edilemeyeceği mal ve hizmet sınıflarındaki başvuruları kural olarak reddetmemektedir.
Evde Kal veya Sosyal Mesafe ibareleri marka olarak tescil edilebilir mi?
Sosyal Mesafe ve Evde Kal ibarelerini içeren başvurular ayırt edici şekil ve kelime unsurları taşımadıkları takdirde reddedilmektedir; buna karşın ayırt edici unsur içeren başvuruların bültende yayımlanarak tescil sürecine devam etmesi mümkündür.
Hukuki uyarı: Bu içerik genel bilgilendirme amacı taşır; somut olay değerlendirmesi için avukata başvurulmalıdır.
Hazırlayan: Av. Erdal Ersoy