Tutuklama ve Uzatma Kararlarının İlgililere Bildirilmesi
5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 107. maddesinin ilk fıkrasına göre, bir kimsenin tutuklanması veya mevcut tutukluluk süresinin uzatılması yönünde verilen her türlü karar, hâkim kararıyla tutuklu kişinin bir yakınına veya kendisinin tayin ettiği bir üçüncü kişiye derhal iletilir. Bu bildirim sürecinde herhangi bir gecikmeye meydan verilmemesi kanuni bir gerekliliktir.
5271 sayılı CEZA MUHAKEMESİ KANUNU m. 107Kaynağı aç
ilişkin her karardan tutuklunun bir yakınına veya belirlediği bir kişiye,
hâkimin kararıyla gecikmeksizin haber verilir.
(2) Ayrıca, soruşturmanın amacını tehlikeye düşürmemek kaydıyla,
tutuklunun tutuklamayı bir yakınına veya belirlediği bir kişiye bizzat
bildirmesine de izin verilir.
(3) Şüpheli veya sanık yabancı olduğunda tutuklanma durumu, yazılı olarak
karşı çıkmaması halinde, vatandaşı olduğu devletin konsolosluğuna bildirilir.
Tutukluluğun incelenmesi
Kanunun 107. maddesinin ilk iki fıkrasındaki düzenleme, Anayasa'nın 19. maddesinde gerçekleştirilen anayasal güvenceye işlerlik kazandırmak hedefiyle, 1412 sayılı mülga Ceza Muhakemeleri Usulü Kanunu'nun 107. maddesindeki düzenleme temel alınarak ceza muhakemesi mevzuatına aktarılmıştır.
Tutuklunun Durumu Yakınlarına Bizzat İletme İmkânı
Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 107. maddesinin ikinci fıkrası kapsamında, yürütülen soruşturmanın amacını zedeleme veya tehlikeye düşürme ihtimali bulunmadığı takdirde, tutuklanan kişinin tutuklandığı bilgisini belirleyeceği bir kimseye ya da bir yakınına bizzat iletmesine olanak tanınır.
Yabancı Uyrukluların Tutuklanmasında Konsolosluğa Bildirim
Hakkında tutuklama kararı verilen şüpheli yahut sanığın yabancı bir devlet vatandaşı olması durumunda, ilgili kişinin yazılı bir itirazı ya da karşı çıkışı bulunmadıkça, tutukluluk durumu vatandaşı bulunduğu devletin konsolosluğuna bildirilir.
Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 107. maddesinin üçüncü fıkrası, yabancı uyruklu şüpheli veya sanıkların tutuklanması halinde bağlı oldukları devletin konsolosluk makamlarına haber verilmesini zorunlu kılarak yabancılar açısından muhakeme hukukuna özgü yeni bir güvence getirmiştir.
Tutuklama ve uzatma kararı yakınlara hangi sürede bildirilir?
Tutuklama işlemi ve tutukluluğun uzatılmasına dair kararlar, hâkim kararına istinaden tutuklunun yakınına veya belirlediği şahsa gecikme olmaksızın bildirilir.
Tutuklanan kişi tutuklandığını yakınına kendisi haber verebilir mi?
Soruşturmanın gayesini tehlikeye atmama şartıyla, tutuklu kimsenin tutuklama halini yakınına yahut belirlediği bir kişiye bizzat kendisinin haber vermesine izin verilir.
Yabancı şüpheli veya sanığın tutuklanması konsolosluğa nasıl bildirilir?
Yabancı uyruklu kişinin yazılı olarak karşı çıkmaması kaydıyla, tutukluluk vaziyeti vatandaşı olduğu devletin konsolosluğuna bildirilir.
Hukuki uyarı: Bu içerik genel bilgilendirme amacı taşır; somut olay değerlendirmesi için avukata başvurulmalıdır.
Hazırlayan: Av. Erdal Ersoy