Avukatlık Ücreti ve Asgari Tarifenin Hukuki Niteliği
Avukatlık ücreti, avukatın sunduğu hukuki yardımın karşılığı olan meblağı veya değeri ifade eder. Avukatlık asgari ücret tarifesinde belirlenen tutarlar asgari nitelikte olup somut hukuki yardımın kapsamı, uyuşmazlığın niteliği, masraflar ve taraflar arasındaki vekalet sözleşmesi ayrıca değerlendirilir.
1136 sayılı AVUKATLIK KANUNU m. 164Kaynağı aç
Vekalet Ücret Sözleşmesinin Sınırları ve Şartları
Dava veya hükmolunacak şeyin değeri yahut paranın belli bir yüzdesi, yüzde yirmi beşi aşmamak kaydıyla avukatlık ücreti olarak kararlaştırılabilir. Buna karşılık, değer veya para yüzdesi üzerinden kurulan avukatlık ücret sözleşmelerinde, dava konusu para haricindeki mal ve haklardan bir kısmının aynen avukata ait olacağına dair hüküm konulamaz. Avukatlık asgari ücret tarifesinin altında vekalet ücreti kararlaştırılması kanunen yasak olup bir işin ücretsiz üstlenilmesi halinde bu durumun baro yönetim kuruluna bildirilmesi zorunludur.
Yargılama Neticesinde Hükmedilen Karşı Taraf Vekalet Ücreti
Dava neticesinde mahkeme hükmüyle tarifeye dayalı olarak karşı tarafa yükletilen vekalet ücreti avukata aittir. 1136 sayılı Avukatlık Kanunu uyarınca bu ücret, iş sahibinin borcu nedeniyle takas ve mahsup edilemez, haczedilemez.
Asgari Ücret Tarifesinin Hazırlanması ve Kesinleşme Süreci
Baro yönetim kurulları, her yıl eylül ayı içerisinde yargı yerlerindeki işlemler ile diğer hukuki işlemlerden alınacak asgari hadleri gösteren birer tarife hazırlayarak Türkiye Barolar Birliğine sunar. Türkiye Barolar Birliği Yönetim Kurulu, baroların bu tekliflerini dikkate alarak hazırladığı tarifeyi o yılın ekim ayı sonuna kadar Adalet Bakanlığına gönderir. Tarife, Adalet Bakanlığına ulaştığı tarihten itibaren bir ay içinde onaylandığı veya Bakanlıkça bir karar verilmediği takdirde kesinleşir. Adalet Bakanlığı tarafından uygun bulunmayarak gerekçesiyle birlikte geri gönderilen tarife ise Türkiye Barolar Birliği Yönetim Kurulunca üçte iki çoğunlukla aynen kabul edildiği takdirde onaylanmış sayılır.
1136 sayılı AVUKATLIK KANUNU m. 168Kaynağı aç
Zaman Bakımından Uygulama ve Maktu Ücret Esasları
Avukatlık ücretinin takdir edilmesinde, hukuki yardımın tamamlandığı veya dava sonucunda hükmün kurulduğu tarihte yürürlükte bulunan tarife esas alınır. Bununla birlikte genel bütçeye, il özel idarelerine, belediye ve köylere ait vergi, resim, harç ve benzeri mali yükümlülükler ile bunların zam ve cezalarına ilişkin davalarda, tarifelere dair uyuşmazlıklarda ve 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun uygulamasından doğan davalarda avukatlık ücreti maktu olarak belirlenir.
Ücretsiz dava üstlenildiğinde hangi işlem yapılmalıdır?
Avukatlık asgari ücret tarifesinin altında vekalet ücreti kararlaştırılamaz; davanın ücretsiz olarak üstlenilmesi durumunda ise bu halin baro yönetim kuruluna bildirilmesi zorunludur.
Mahkemece karşı tarafa yükletilen vekalet ücreti haczedilebilir mi?
Mahkeme kararıyla tarifeye dayanılarak karşı tarafa yükletilen vekalet ücreti avukata aittir; bu alacak iş sahibinin borcu nedeniyle takas veya mahsup edilemez ve haczedilemez.
Avukatlık ücretinin takdirinde hangi tarihteki tarife esas alınır?
Avukatlık ücretinin takdir edilmesinde, hukuki yardımın tamamlandığı veya dava neticesinde hüküm verildiği tarihte yürürlükte olan tarife esas alınır.
Adalet Bakanlığının geri gönderdiği tarife nasıl onaylanır?
Adalet Bakanlığınca uygun bulunmayarak iade edilen tarife, Türkiye Barolar Birliği Yönetim Kurulunca üçte iki çoğunlukla aynen kabul edildiği takdirde onaylanmış sayılır.
Hukuki uyarı: Bu içerik genel bilgilendirme amacı taşır; somut olay değerlendirmesi için avukata başvurulmalıdır.
Hazırlayan: Av. Erdal Ersoy