Askeri Ceza Kanunu Madde 44 Kapsamı ve Genel Kural
Askeri Ceza Kanunu m. 44 uyarınca cezaya ehliyet veren, bunu kaldıran veya hafifleten sebeplere dair Türk Ceza Kanunu hükümleri, bu kanunda aksine bir düzenleme bulunmadıkça askeri cezalar hakkında da geçerlidir.
Türk Ceza Kanununa Yapılan Yollamanın Hukuki Çerçevesi
Askeri Ceza Kanunu m. 44 ile mülga 765 sayılı Türk Ceza Kanunu hükümlerine yapılmış olan atıf, 5252 sayılı Kanun m. 3 uyarınca 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun ceza sorumluluğunun esaslarını düzenleyen hükümlerine yapılmış kabul edilir. Dolayısıyla 5237 sayılı Kanun'un ceza sorumluluğunun esaslarını belirleyen 20 ila 23. maddeleri ile ceza sorumluluğunu kaldıran veya azaltan nedenleri düzenleyen 24 ila 34. maddeleri Askeri Ceza Kanunu'nda düzenlenen suçlarda da tatbik edilir.
5252 sayılı TÜRK CEZA KANUNUNUN YÜRÜRLÜK VE UYGULAMA ŞEKLİ HAKKINDA KANUN m. 3Kaynağı aç
Türk Ceza Kanununa yapılan yollamalar, 5237 sayılı Türk Ceza Kanununda bu hükümlerin
karşılığını oluşturan maddelere yapılmış sayılır.
(2) Mevzuatta, yürürlükten
kaldırılmış Türk Ceza Kanununun kitap, bab ve fasıllarına yapılmış olan yollamalar,
o kitap, bab ve fasıl içinde yer almış hükümlerin karşılığını oluşturan 5237 sayılı
Türk Ceza Kanununun maddelerine yapılmış sayılır.
Diğer kanunlardaki para
cezalarının artırılması ve usulü
Kanun Hükmü ve Emrin Yerine Getirilmesi
5237 sayılı Kanun m. 24 uyarınca kanunun hükmünü yerine getiren kimseye ceza verilmez. Yetkili bir merciden verilip yerine getirilmesi görev gereği zorunlu olan bir emri uygulayan kişi de sorumlu tutulmaz. Bununla birlikte konusu suç teşkil eden emir hiçbir surette yerine getirilemez; aksi takdirde yerine getiren ile emri veren birlikte sorumlu olur. Emrin hukuka uygunluğunun denetlenmesinin kanun tarafından engellendiği hallerde ise yerine getirilmesinden emri veren sorumlu tutulur.
5237 sayılı TÜRK CEZA KANUNU m. 24Kaynağı aç
verilmez.
(2) Yetkili bir merciden verilip, yerine getirilmesi görev gereği zorunlu
olan bir emri uygulayan sorumlu olmaz.
(3) Konusu suç teşkil eden emir hiçbir surette yerine getirilemez. Aksi
takdirde yerine getiren ile emri veren sorumlu olur.
(4) Emrin, hukuka uygunluğunun denetlenmesinin kanun tarafından
engellendiği hallerde, yerine getirilmesinden emri veren sorumlu olur.
Meşru savunma ve zorunluluk hali
Konusu suç teşkil eden bir emir yerine getirildiğinde sorumluluk kime aittir?
Konusu suç teşkil eden emir hiçbir surette yerine getirilemez; bu tür bir emrin uygulanması durumunda hem emri yerine getiren hem de emri veren kişi sorumlu tutulur. Emrin hukuka uygunluğunun denetlenmesinin kanun tarafından engellendiği hallerde ise emrin yerine getirilmesinden emri veren sorumlu olur.
Yetkili merciden verilen zorunlu emri uygulayan kimseye ceza verilir mi?
Yetkili bir merciden verilip yerine getirilmesi görev gereği zorunlu olan bir emri uygulayan kişi sorumlu olmaz. Benzer şekilde kanunun hükmünü yerine getiren kimseye de ceza verilmez.
Hukuki uyarı: Bu içerik genel bilgilendirme amacı taşır; somut olay değerlendirmesi için avukata başvurulmalıdır.
Hazırlayan: Av. Erdal Ersoy