Kanun Nedir ve Ne Zaman Yürürlüğe Girdi?
Alman Tedarik Zincirlerinde Şirketlerin Özen Yükümlülüğü Hakkında Kanun, 1 Ocak 2023 tarihinde yürürlüğe girmiştir. Kanun, Almanya'da faaliyet gösteren belirli büyüklükteki şirketlere tedarik zincirlerinde insan hakları ve çevre standartlarına uyumu gözetme yükümlülüğü getirmeyi amaçlamaktadır. Kanun'un kapsam eşiği, yükümlülüklerin ayrıntılı içeriği ve yaptırım hükümleri bu yazı kapsamında doğrulanamamıştır.
Türk Tedarikçiler Açısından Ne Anlama Geliyor?
Kanun yükümlülükleri doğrudan Alman şirketlere yönelik olmakla birlikte, Alman şirketler kendi tedarik zincirlerinde yer alan şirketlerin Kanun ihlallerinden de sorumlu tutulduğundan, Almanya'ya ürün tedarik eden Türk şirketler Kanun'dan etkilenebilmektedir. Kanun'a uyumu öncelikli gören Alman alıcılar tedarikçi seçim kriterlerini risk düzeyini asgari tutacak biçimde güncellemektedir. Bu şirketler aynı zamanda mevcut tedarikçileriyle imzaladıkları ticari sözleşmeleri de yeniden gözden geçirmektedir.
Sözleşme Gözden Geçirme Süreci Tedarikçiler İçin Ne Doğurabilir?
Alman alıcıların mevcut sözleşmeleri ve tedarikçi seçim ölçütlerini Kanun çerçevesinde yeniden değerlendirdiği gözlemlenmektedir. Bu durum, Alman firmalarla ticari ilişki içindeki Türk tedarikçilerin tercih edilebilirlik koşullarını ve sözleşmesel konumlarını etkileyebilmektedir. Sözleşmelere eklenebilecek olası yükümlülüklerin türü ve kapsamı kaynakta somutlaştırılmamıştır; bu nedenle her ticari ilişki kendi koşullarında değerlendirilmelidir.
Alman Tedarik Zinciri Kanunu Türk şirketleri için bağlayıcı mıdır?
Kanun, yükümlülükleri doğrudan Almanya'da faaliyet gösteren belirli büyüklükteki şirketlere getirmektedir; Türk tedarikçiler kanuni adresat değildir. Ancak Alman şirketler kendi tedarik zincirlerindeki ihlallerden de sorumlu tutulduğundan, Almanya'ya ürün tedarik eden Türk şirketler bu sorumluluk zinciri aracılığıyla Kanun'dan etkilenebilmektedir. Ayrıca Kanun'a uyumu önemseyen Alman alıcıların tedarikçi seçim kriterlerini güncellemesi ve mevcut sözleşmelerini gözden geçirmesi, Türk tedarikçileri ticari ilişki düzeyinde etkileyebilmektedir.
Alman alıcılar tedarikçi sözleşmelerini neden gözden geçiriyor?
Kanun'a uyumu öncelikli gören Alman şirketler, kendileri açısından en az risk teşkil edecek tedarikçiyi seçmek amacıyla tedarikçi seçim kriterlerini güncellemekte ve hâlihazırda süregelen ticari sözleşmelerini bu doğrultuda yeniden incelemektedir. Gözden geçirme sürecinin sözleşmelere yansıyabilecek somut koşulları Kanun'un yükümlülük ve denetim hükümlerine göre şekillenecektir; bu ayrıntılar mevcut bilgiler çerçevesinde somutlaştırılamamaktadır.
Hukuki uyarı: Bu içerik genel bilgilendirme amacı taşır; somut olay değerlendirmesi için avukata başvurulmalıdır.
Hazırlayan: Av. Erdal Ersoy