7595 sayılı Kanun; PKK/KCK terör örgütünün ve bağlantılı her türlü oluşumun fiilî varlığına son verdiğinin, kontrolü altındaki her türlü silah ve mühimmatı teslim ettiğinin güvenlik kurumlarınca tespiti ile bu tespitin teyidine ilişkin Milli Güvenlik Kurulu Kararının Resmî Gazete'de yayımlanması şartına bağlı olarak yürütülen soruşturma ve kovuşturmalar ile verilen mahkûmiyet hükümlerinin infazının ertelenmesini düzenler.
Kanunun Kapsamı ve Kapsam Dışı Tutulan Suçlar
Düzenleme; PKK/KCK bünyesinde kurucu, yönetici veya üye olma, örgüte bilerek ve isteyerek yardım sağlama, propaganda faaliyetinde bulunma fiilleri ile bu yapının eylemleri çerçevesinde gerçekleştirilen suçları kapsar. Bunun yanında, bahse konu örgüt lehine işlenen ve 6415 sayılı Terörizmin Finansmanının Önlenmesi Hakkında Kanun kapsamına giren suçlar da erteleme çerçevesine dahil edilmiştir.
Buna karşılık, mezkûr örgütün faaliyetleri çerçevesinde işlenen kasten insan öldürme fiilleri ile 1 Haziran 2005 tarihinden önceki döneme ait olup müebbet veya ağırlaştırılmış müebbet hapis cezası gerektiren suçlar, erteleme kapsamının dışında tutulmuştur.
Soruşturma ve Kovuşturmanın Ertelenmesi Şartları
Kapsama giren ve üst sınırı on beş yıl veya daha az hapis cezasını gerektiren suçlardan dolayı yürütülen soruşturma ve kovuşturmalar beş yıl süreyle ertelenir. Cezanın üst sınırı on beş yıldan fazla hapis cezası olan ya da müebbet hapis veya ağırlaştırılmış müebbet hapis cezasını gerektiren suçlarda ise soruşturma ve kovuşturmalar on yıl süreyle ertelenir. Erteleme süresi içinde dava zamanaşımı işlemez.
Müsadereye konu eşya ve malvarlığı değerleri hakkında erteleme kararıyla birlikte tasfiye kararı verilir ve bu değerler Hazineye irat kaydedilir.
Erteleme kararlarına karşı, Cumhuriyet savcısı tarafından verilen kararlar bakımından kanun yollarına başvurma hakkı bulunanlar iki hafta içinde sulh ceza hâkimliğine başvurabilir. Mahkeme tarafından verilen kovuşturmanın ertelenmesi kararlarına karşı da iki hafta içinde itiraz kanun yoluna başvurulabilir.
Milli Güvenlik Kurulu Kararının Resmî Gazete'de yayımlanmasından önce işlenmiş olup kanun kapsamına giren suçlardan dolayı bu tarihten sonra başlatılacak soruşturmaların yapılması Kurulun iznine bağlıdır.
Koruma Tedbirleri ve Kanun Yolu Aşaması
Erteleme kapsamındaki fiiller dolayısıyla tatbik edilmiş tutuklama veya adli kontrol tedbirleri, yargılamanın ulaştığı aşamaya göre görevli hâkimlik, mahkeme, bölge adliye mahkemesi veya Yargıtay dairesi tarafından incelenerek koşulların mevcudiyeti hâlinde kaldırılır. Temyiz veya istinaf kanun yolu denetiminde bulunan dosyalar yönünden ise bozma kararı tesis edilir.
Mahkûmiyet Hükümlerinde İnfazın Ertelenmesi
Kasten öldürme fiilinden hüküm giyenler ile 1 Haziran 2005 öncesindeki suçlar sebebiyle müebbet veya ağırlaştırılmış müebbet hapis cezası alanlar müstesnadır. Bu haller dışındaki mahkûmiyetlerde toplam on beş yıl veya daha az süreli hapis cezalarının infazı beş yıl, on beş yılı aşan veya müebbet ve ağırlaştırılmış müebbet hapis cezalarının infazı ise on yıl müddetle infaz hâkimliğince ertelenir.
Erteleme müddetince yeniden terör suçu işlenirse karar geri alınarak soruşturma veya kovuşturmaya devam edilir; bu süreçte verilecek cezalar ertelenmeksizin infaz edilir. Kesinleşmiş cezalarda aynı şekilde suç işlenmesi durumunda infaz hâkimliğince erteleme kaldırılarak cezanın çekilmesine karar verilir. Erteleme süresinin suç işlenmeksizin geçirilmesi hâlinde soruşturma ve kovuşturmalarda düşme veya kovuşturmaya yer olmadığına hükmedilirken infaz evresinde ceza infaz edilmiş sayılır.
Mahkûmiyet hükümleri sebebiyle doğan hak yoksunluklarının ortadan kaldırılması talebinde bulunulabilmesi için beş yıl süreli erteleme kararlarında kararın verildiği tarihten itibaren iki yıl, on yıl süreli erteleme kararlarında ise üç yıl geçmiş olması gerekir.
Başvuru Usulü ve Görevlilerin Sorumluluk Muafiyeti
Kanun hükümleri, Milli Güvenlik Kurulu Kararının Resmî Gazete'de yayımlanmasını müteakip altı ay içinde bu düzenlemeden yararlanmak istediğini bulundukları yerdeki Cumhuriyet başsavcılıklarına veya Kurul tarafından görev verilen kurumlara yazılı olarak bildirenlere uygulanır.
Yasal düzenlemenin amaç ve faaliyetleri çerçevesinde verilen vazifeleri icra eden şahısların, yerine getirdikleri bu görevlerden dolayı hukuki, idari yahut cezai yönden mesuliyeti doğmaz.
Erteleme hükümlerinden yararlanmak için başvuru süresi ne kadardır?
Milli Güvenlik Kurulu Kararının Resmî Gazete'de yayımlanmasından itibaren altı ay içinde Cumhuriyet başsavcılıklarına veya görev verilen kurumlara yazılı bildirimde bulunulması gerekir.
Erteleme süresi içinde suç işlenmezse hukuki sonuç ne olur?
Belirlenen sürenin terör suçu işlenmeksizin geçirilmesi durumunda soruşturma ve kovuşturmalarda kovuşturmaya yer olmadığı veya düşme kararı verilir; mahkûmiyetlerde ise ceza infaz edilmiş sayılır.
Hukuki uyarı: Bu içerik genel bilgilendirme amacı taşır; somut olay değerlendirmesi için avukata başvurulmalıdır.
Hazırlayan: Av. Erdal Ersoy