7594 sayılı Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun; vazife malulleri, terörle mücadelede yaralanan kamu görevlileri ve hak sahiplerinin sosyal güvenlik haklarına dair esaslı düzenlemeler içermektedir. Düzenleme ile aylık bağlama alt sınırları, gösterge tabloları ve malul sayılmayan personele yönelik haklar yeniden belirlenmiştir.
5434 Sayılı Emekli Sandığı Kanunundaki Düzenlemeler
5434 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Emekli Sandığı Kanununun 72 nci maddesinin dördüncü fıkrasında yer alan erbaş ve erler ile yedek subay ve yedek astsubay okulu öğrencilerinin ana veya babasına yönelik ibareler ana ve babalara şeklinde değiştirilerek kapsam genel bir tanıma kavuşturulmuştur. Bununla birlikte Kanunun ek 77 nci maddesinin üçüncü fıkrasında geçen iki katı ibaresi iki buçuk katı olarak revize edilmiştir.
3713 Sayılı Kanun Kapsamında Taban Dereceler ve Asgari Aylık
3713 sayılı Terörle Mücadele Kanununun 21 inci maddesinin birinci fıkrasının (h) bendinin son cümlesi yürürlükten kaldırılmıştır. İlgili fıkranın (h), (i) ve (j) bentleri kapsamındakilere bağlanacak aylıklar için asgari derece ve kademeler belirlenmiştir. Yürütülen kamu görevleri sebebiyle daha yüksek aylık bağlanmasına dair haklar saklı kalmak üzere; en az dört yıllık yükseköğrenim mezunları için sekizinci derecenin birinci kademesi, diğerleri için ise öğrenim durumuna bakılmaksızın onuncu derecenin birinci kademesi emekli keseneğine esas taban kabul edilmiştir.
3713 sayılı Kanunun 21 inci maddesindeki bentler uyarınca tahsis edilecek aylığın toplam tutarı, 35.398 gösterge rakamının memur aylık katsayısı ile çarpımı sonucu tespit edilen miktardan az olamaz. Hak sahiplerinin aylıkları da hisseleri oranında bu taban tutar esas alınarak ödenir. Düzenleme kapsamında hak sahiplerine fazla yapılan ödemeler, Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından faturası karşılığında Hazineden tahsil edilir.
Gösterge Tablosu ve Şeref Aylığı Kapsamındaki Haklar
3713 sayılı Kanunun ek 3 üncü maddesinde yer alan derecelere göre gösterge rakamları tablosu yeniden düzenlenmiştir. Anılan ek 3 üncü madde kapsamında aylık bağlanan ve 7082 sayılı Kanunun 14 üncü maddesi kapsamında bulunmayan kişiler, aylık bağlanması hükümleri saklı kalmak kaydıyla 1005 sayılı Kanun kapsamındakilere sağlanan diğer haklardan yararlandırılır.
Terörle Mücadelede Malul Sayılmayan Yaralı Personelin Aylık Hakkı
Terörle mücadele görevleri sırasında hafif nitelikte olmayan yaralanmaya maruz kalan ancak malul sayılmayan veya nizamnameye göre derece tespiti yapılmayan kamu personeline aylık bağlanması yolu açılmıştır. Bu haktan Türk Silahlı Kuvvetleri, Jandarma Genel Komutanlığı ve Sahil Güvenlik Komutanlığının erbaş ve erler dahil askeri personeli, Emniyet Hizmetleri Sınıfı mensupları, Millî İstihbarat Teşkilatı personeli ve güvenlik korucuları yararlanabilmektedir. Yaralanma ile olay arasındaki illiyet bağının en az bir adli tıp uzmanının yer aldığı sağlık kurulu raporu ile belgelenmesi gerekmektedir. Şartları sağlayanlara başvuru tarihini izleyen ay başından geçerli olmak üzere Sosyal Güvenlik Kurumunca 17.135 gösterge rakamının memur aylık katsayısı ile çarpımı üzerinden aylık tahsis edilir.
3713 sayılı Kanunun geçici 20 nci maddesi uyarınca temin edilecek sağlık kurulu raporlarından ücret tahsil edilmez. Düzenlenen rapor ve belgeler ilgilinin görev yaptığı kurum tarafından Sosyal Güvenlik Kurumuna intikal ettirilir. Bu madde yalnızca yürürlüğe girdiği tarihten önce meydana gelen olaylara bir defaya mahsus uygulanmakta olup başvuruların yürürlük tarihinden itibaren bir yıl içinde yapılması gerekmektedir. Ayrıca anılan madde kapsamında aylık alanlar, aylık bağlanmasına ilişkin hükümler hariç tutulmak şartıyla 1005 sayılı Kanun ile sağlanan diğer haklardan istifade eder.
Geçici 20 nci madde uyarınca aylık bağlananların yaralanmalarına bağlı olarak sonradan malul olduklarına karar verilmesi veya ek 3 üncü madde kapsamında derece tespiti yapılması halinde, bu durumun karar tarihini takip eden ay başından itibaren uygulanması esastır. Bu halde yeni aylık başladığında geçici madde gereğince bağlanan aylık kesilir.
5510 ve 7082 Sayılı Kanunlardaki Değişiklikler
5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununun geçici 18 inci maddesindeki yaş kriteri askerlik çağı dışına çıkma ölçütü yerine 55 yaşını doldurma şartı olarak değiştirilmiştir. Ayrıca 7082 sayılı Kanunun 14 üncü maddesinin birinci fıkrası kapsamına giren ve yaralanma sebebiyle malul sayılmayan ya da derece tespiti yapılmayan kişilere de yürürlüğü takip eden ay başından itibaren 17.135 gösterge rakamının memur aylık katsayısıyla çarpımı üzerinden Sosyal Güvenlik Kurumunca aylık bağlanır.
Yürürlük Esasları
7594 sayılı Kanunun 1, 2, 3, 4 ve 7 nci maddeleri yayımını takip eden ödeme döneminden geçerli olmak üzere yayımı tarihinde yürürlüğe girer. 3713 sayılı Kanuna geçici madde ekleyen 5 inci madde 1/9/2026 tarihinden itibaren geçerlilik kazanmak üzere yayımı tarihinde, Kanunun diğer maddeleri ise yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
3713 sayılı Kanun m. 21 kapsamındaki bentlerde taban aylık tutarı nedir?
3713 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrasının (h), (i) ve (j) bentleri uyarınca bağlanacak aylığın toplam tutarı 35.398 gösterge rakamının memur aylık katsayısı ile çarpımı sonucu bulunacak tutardan az olamaz.
Terörle mücadelede yaralanıp malul sayılmayanlar ne kadar süre içinde başvurmalıdır?
İlgililerin başvurularını 3713 sayılı Kanunun geçici 20 nci maddesinin yürürlüğe girdiği tarihten itibaren bir yıl içinde olay tarihinde mensubu oldukları kurumlara yapmaları gerekir.
Geçici aylık bağlanan kişinin sonradan malul sayılması halinde ne yapılır?
Yaralanmaya bağlı olarak sonradan maluliyete karar verilmesi veya derece tespiti yapılması halinde geçici aylık kesilir ve karar tarihini takip eden ay başından itibaren vazife malullüğü ya da ek 3 üncü madde hükümleri uygulanır.
3713 sayılı Kanun geçici 20 nci maddesinden yararlananlar hangi haklara sahiptir?
Bu madde uyarınca kendilerine aylık bağlanan kişiler, aylık bağlanması hükümleri hariç tutulmak üzere 1005 sayılı Kanun kapsamındakilere mevzuatta sağlanan diğer haklardan yararlanır.
Hukuki uyarı: Bu içerik genel bilgilendirme amacı taşır; somut olay değerlendirmesi için avukata başvurulmalıdır.
Hazırlayan: Av. Erdal Ersoy