7577 Sayılı Kanunda Vergi, Prim ve Kamu Değişiklikleri

by Avukat Erdal Ersoy
7577 Sayılı Kanunda Vergi, Prim ve Kamu Değişiklikleri

7577 sayılı Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun 2 Nisan 2026’da kabul edilmiş, 17 Nisan 2026 tarihli ve 33227 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanmıştır. Düzenleme tek bir kanunu değil; gelir ve kurumlar vergisi, katma değer vergisi, özel tüketim vergisi, prim, serbest bölgeler, işsizlik sigortasında Devlet payı, doğal gaz piyasası, taşınmaz özelleştirmesi, defterdarın görevi, bedelli askerlik bedeli ve deprem nedeniyle üretilen konut ile iş yeri borçlandırmasını birlikte ele alır. Hükümleri Cumhurbaşkanı yürütür. Maddelerin hepsi aynı anda yürürlüğe girmez.

Hangi hüküm ne zaman yürürlüğe girer

Kanunun 2 nci maddesi ile 3 üncü maddenin, 3065 sayılı Kanunun 17 nci maddesinin (2) numaralı fıkrasının (a) bendine ilişkin kısmı 1 Ocak 2027’de yürürlüğe girer. Aynı 3 üncü maddeyle 17 nci maddenin (4) numaralı fıkrasına eklenen (ğ) bendi, yayımı izleyen ikinci aybaşında yürürlüğe girer. 4 üncü madde, 1 Ocak 2026’dan itibaren elde edilen kazançlara uygulanmak üzere yayımı tarihinde yürürlüğe girer. Bu üç kümenin dışında kalan maddeler yayımı tarihinde yürürlüğe girer. Tarihler birbirinin yerine geçmez.

Şans ve bahis oyunlarının ilan ve reklam giderleri

193 sayılı Gelir Vergisi Kanununun 41 inci maddesinin birinci fıkrasına 12 numaralı bent eklenmiştir. Bent, her türlü şans ve bahis oyunlarına ait ilan ve reklam giderlerini konu alır. 5520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanununun 11 inci maddesinin birinci fıkrasına da aynı gider türü için (k) bendi eklenmiştir. Eklenen bentlerin metni bu giderleri anmakla sınırlıdır; bağlı oldukları fıkraların değişiklikten önceki tam metni bu düzenlemenin kendi cümlelerinde yer almaz.

Yükseköğretim kurumları ve katma değer vergisi

2547 sayılı Kanunun ek 7 nci maddesinde “kurumları” ibaresinden sonra bir parantez içi kayıt eklenmiştir. Kayıt, 13 Haziran 2006 tarihli ve 5520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanununun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi kapsamındaki muafiyet hükmünü kapsam dışı bırakır. Değişiklik 1 Ocak 2027’de yürürlüğe girer.

3065 sayılı Kanunun 17 nci maddesinin (2) numaralı fıkrasının (a) bendinde “gibi kuruluşlar” ibaresinden sonra ayrı bir parantez içi kayıt getirilmiştir. Bu kayıt, Cumhurbaşkanınca vergi muafiyeti tanınan vakıflarca kurulan yükseköğretim kurumları tarafından işletilenleri hariç tutar. Bu değişiklik de 1 Ocak 2027’de yürürlüğe girer.

3065 sayılı Kanunun 17 nci maddesinin (4) numaralı fıkrasına (ğ) bendi eklenmiştir. Bent, 4 Kasım 1983 tarihli ve 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu kapsamındaki taşınmazların, kamulaştırmayı yapan Devlet ve kamu tüzel kişilerine devrini düzenler. Bent, yayımı izleyen ikinci aybaşında yürürlüğe girer.

Özel tüketim vergisinde yeniden yazılan alt bent

4760 sayılı Kanunun 7 nci maddesinin birinci fıkrasının (2) numaralı bendinde, Anayasa Mahkemesince iptal edilen (c) alt bendi yeniden düzenlenmiştir. Yeni metin 87.03 tarife pozisyonunda, hesaplanması gereken özel tüketim vergisi ve diğer her türlü vergiler dahil bedeli 2.873.900 TL’yi aşan araçları dışarıda bırakır. 87.04 pozisyonunda motor silindir hacmi 2.800 cm³’ü aşanlar hariç tutulmuş, 87.11 pozisyonu ise bentte yer almıştır.

Bentteki araçlar iki kişi grubu bakımından düzenlenmiştir. İlk grup, aracı bizzat kullanmak amacıyla engelliliğine uygun hareket ettirici özel tertibat yaptıran malûl ve engellilerdir. İkinci grup, engelli sağlık kurulu raporunda ortopedik engelliliği yüzde 40 ve üzeri bulunan ve bu engel nedeniyle sürücü belgesi alamayan malûl ve engellilerdir. Bendin devamı ve değişiklikten önceki istisna metni bu hükümde ayrıca yer almaz.

Prime esas kazanca alınmayan ödemeler

5510 sayılı Kanunun 80 inci maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi değiştirilmiştir. Yeni bentte ayni yardımlar; ölüm, doğum ve evlenme yardımları; görev yollukları; seyyar görev, kıdem, ihbar ve kasa tazminatı; iş sonu tazminatı veya kıdem tazminatı niteliğindeki toplu ödemeler; keşif ücreti ile kurumca yıllar itibarıyla tutarı belirlenecek çocuk ve aile zamları prime esas kazanca tabi tutulmaz.

İşverenlerin sigortalılar için özel sağlık sigortalarına ve bireysel emeklilik sistemine ödediği prim ile katkı payları, aylık toplamları asgari ücretin yüzde 30’unu geçmediği takdirde prime esas kazanca tabi tutulmaz. Bu şart yalnızca anılan alt bentteki tutarlar için aranır.

Yemek işyerinde veya müştemilatında sağlanmıyorsa, çalışılan günlere ait bir günlük yemek bedelinin 300 Türk lirasına kadar olan bölümü prime esas kazancın dışında kalır. Bu parasal eşik, her yıl bir önceki yıl için 213 sayılı Kanunun mükerrer 298 inci maddesinin (B) fıkrasına göre belirlenen yeniden değerleme oranında artırılır. Artırım sonucunda yüzde 5’i aşmayan kesirler dikkate alınmaz.

BOTAŞ’ın kamu borçları ve görevlendirme bedeli

4646 sayılı Kanuna eklenen geçici 9 uncu madde, BOTAŞ’ın maddenin yürürlüğe girdiği tarih itibarıyla Ticaret Bakanlığına bağlı tahsil dairelerine vadesi geldiği halde ödenmemiş borçlarını kapsar. Kapsama her türlü vergi, fon ve pay ile idari para cezaları ve bunlara bağlı gecikme zammı ile gecikme faizi girer. Bu borçlar, BOTAŞ’ın Hazineden olan görevlendirme bedeli alacaklarına karşılık, merkezi yönetim bütçesiyle ilişkilendirilmeksizin mahsup edilerek terkin edilir. Mahsuba giren borçlara, maddenin yayımlandığı tarihten sonra feri alacak işletilmez.

Yürürlükten sonraki dönemde doğacak vergi, fon ve paylar için ayrı bir düzenleme vardır. BOTAŞ’ın Hazineden 31 Aralık 2026 sonuna kadar oluşmuş veya oluşacak görevlendirme alacaklarına karşılık bu tutarlar, merkezi yönetim bütçesinin gelir ve gider hesaplarına bağlanmaksızın Ticaret Bakanlığınca her ay terkin edilir. Terkin edilecek vergi asıllarına feri alacak hesaplanmaz.

İkinci fıkradaki görevlendirme bedeli BOTAŞ’ın muhasebe kayıt ve belgelerine göre hesaplanır. Hesaplanan bedel, Ticaret Bakanlığının terkin ettiği tutardan düşük çıkarsa BOTAŞ eksik kalan yükümlülüğü faizsiz tamamlar ve bu tutar genel bütçeye gelir yazılır. İnceleme, görevlendirme uygulaması bittikten sonra 233 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 35 inci maddesindeki usule göre yapılır.

Mahsup ve terkin, yalnızca mahsuba girecek tutarları etkiler. Bu tutarların dışında kalan görevlendirme bedellerinin ödenmesini engellemez; idarenin ödeme yetkisini kaldırmaz ve ödeme zamanını sınırlamaz. Görevlendirme bedeli alacağının tutarını belirlemek ve mahsup yoluyla terkin işlemlerini saptamak Hazine ve Maliye Bakanının yetkisindedir.

Belirli taşınmazların özelleştirilmesi

4706 sayılı Kanunun 2 nci maddesine eklenen fıkra, 5018 sayılı Kanuna ekli (II), (III) ve (IV) sayılı cetvellerdeki idareler ile bunlara bağlı kuruluşları ve metinde ayrıca sayılan kamu iktisadi teşebbüsleri ile iştirakleri kapsar. Kapsama, bu idarelere bağlı, ilgili ve ilişkili kamu kurum ve kuruluşları ile kurdukları birlik, müessese, şirket ve işletmeler, fonlar, döner sermayeler ve sermayesinin yarısından fazlasına sahip olunan kuruluşlar da girer. Bu idare ve kuruluşların mülkiyetindeki taşınmazlar, ilgili idarenin istemesi halinde özelleştirme kapsam ve programına alınabilir ve 24 Kasım 1994 tarihli ve 4046 sayılı Kanun çerçevesinde özelleştirilebilir.

Özelleştirmeden elde edilen tutardan giderler düşülür. Kalan kısım ilgili idarenin muhasebe birimi hesabına geçer ve bütçesine gelir olarak yazılır. Özel bütçeli idarelerde bu gelire karşılık ödenek kaydetme yetkisi Cumhurbaşkanına aittir. Yatırım niteliği taşıyan ödenekler, ait olduğu yılın yatırım programıyla ilişkilendirilir.

Serbest bölgeler, Devlet payı ve defterdar

3218 sayılı Kanunun geçici 3 üncü maddesinin ikinci fıkrasının (a) bendindeki “yurt dışına” ibaresi genişletilmiştir. Yeni ibare “yurt dışına, serbest bölge içine veya diğer serbest bölgelere” şeklindedir. Hüküm, 1 Ocak 2026’dan itibaren elde edilen kazançlara uygulanmak üzere yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

4447 sayılı Kanunun 49 uncu maddesinin birinci fıkrasına, ikinci cümleden sonra yeni bir cümle eklenmiştir. Cumhurbaşkanı, Devlet payını yarısına kadar artırabilir veya yarısına kadar indirebilir. Cümle yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

5345 sayılı Kanunun mülga 26 ncı maddesi yeniden düzenlenmiştir. Defterdar, görev yaptığı ilde Hazine ve Maliye Bakanlığının en büyük memuru ile il ve bağlı ilçeler teşkilatının amiridir. Bakanlığın taşra teşkilatındaki işlemlerin mevzuata uygun yürütülmesi ve denetlenmesi, merkez ile taşradan sorulan soruların cevaplanması ve kanuna aykırı hareket edenler hakkında takip yapılması bu görev ve sorumluluklar arasındadır.

Bedelli askerlik bedelinin gösterge rakamı

7179 sayılı Kanunun 9 uncu maddesinin birinci fıkrasındaki “240.000” ibaresi “300.000” yapılmış ve üçüncü fıkra yeniden düzenlenmiştir. Tahsil edilen tutarın 240.000 gösterge rakamı ile memur aylık katsayısının çarpımından bulunan bölümü genel bütçeye, kalanı Savunma Sanayii Destekleme Fonuna aktarılır. Genel bütçeye gelir kaydedilecek bölüm 240.000 gösterge rakamı üzerinden hesaplanır.

Aynı maddenin yedinci fıkrasına bir cümle eklenmiştir. Ek bedel olarak tahsil edilen tutarlar genel bütçeye gelir kaydedilir. Fıkranın önceki cümleleri bu eklemede ayrıca yer almaz.

Deprem nedeniyle üretilen konut ve iş yerinde indirim

7452 sayılı Kanuna eklenen geçici 2 nci madde, 6 Şubat 2023 depremleri nedeniyle genel hayata etkili afet bölgesi sayılan yerlerdeki belirtilen projelerde üretilen konut ve iş yerlerinin borçlandırma bedelini düzenler. Bedelin 31 Aralık 2026’ya kadar bir defada ödenmesi halinde en fazla bir konut için yüzde 74, en fazla bir iş yeri için yüzde 48 indirim uygulanır. İndirim, 7269 veya 6306 sayılı Kanun kapsamında hak sahibi kabul edilen kişiler ve maddede tanımlanan projelerle sınırlıdır.

Aynı projelerde üretilen iş yerlerine 7269 sayılı Kanunun ek 4 üncü maddesinin birinci fıkrası uygulanır. 6306 sayılı Kanun kapsamındaki alanlarda, 7269 sayılı Kanun uyarınca hak sahibi olanlara verilecek konut ve iş yerlerinin borçlandırması 6306 sayılı Kanunun ilgili hükümlerine göre yapılır.

4562 sayılı Kanunun geçici 17 nci maddesi kapsamındaki talep sahipleri için ayrı bir süre öngörülmüştür. İş yeri borçlandırma bedeli teslimden itibaren en geç altı ay içinde bir defada ödenirse, birinci fıkradaki iş yeri indirim oranı uygulanır. Yürürlükten önce teslim edilmiş iş yerlerinde altı aylık süre yürürlük tarihinde başlar.

Sık sorulan sorular

7577 sayılı Kanunun tüm maddeleri aynı gün mü yürürlüğe girer?

Hayır. Yükseköğretime ilişkin 2 nci madde ve katma değer vergisinin 17/2-a bendindeki değişiklik 1 Ocak 2027’de, 17/4’e eklenen (ğ) bendi yayımı izleyen ikinci aybaşında yürürlüğe girer. Serbest bölgelere ilişkin 4 üncü madde 1 Ocak 2026’dan itibaren elde edilen kazançlara uygulanmak üzere yayımı tarihinde, diğer maddeler ise yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

Şans ve bahis ilan gideri hangi maddelere eklendi?

Her türlü şans ve bahis oyunlarına ait ilan ve reklam giderleri için 193 sayılı Kanunun 41 inci maddesinin birinci fıkrasına 12 numaralı bent, 5520 sayılı Kanunun 11 inci maddesinin birinci fıkrasına (k) bendi eklenmiştir.

Hangi ödemeler prime esas kazanca girmez?

Ayni yardımlar, ölüm, doğum ve evlenme yardımları, görev yollukları, seyyar görev, kıdem, ihbar ve kasa tazminatı, iş sonu tazminatı veya kıdem tazminatı niteliğindeki toplu ödemeler, keşif ücreti ile tutarı yıllar itibarıyla belirlenecek çocuk ve aile zamları prime esas kazanca tabi değildir. Özel sağlık sigortası primi ve bireysel emeklilik katkı payları, aylık toplam asgari ücretin yüzde 30’unu geçmiyorsa prime esas kazanca girmez. İşyerinde yemek verilmiyorsa bir günlük yemek bedelinin 300 Türk lirasına kadar olan kısmı dışarıda kalır; bu tutar her yıl yeniden değerleme oranında artırılır ve yüzde 5’i aşmayan kesirler dikkate alınmaz.

BOTAŞ’ın mahsuba giren eski borçlarına yeni feri alacak işler mi?

Hayır. Mahsuba konu borçlara geçici 9 uncu maddenin yayımından sonra feri alacak hesaplanmaz. İkinci fıkrada terkin edilecek vergi asıllarına da feri alacak işletilmez.

Deprem konut veya iş yeri indirimi hangi ödemede uygulanır?

Belirtilen borçlandırma bedelinin 31 Aralık 2026’ya kadar bir defada ödenmesi halinde en fazla bir konut için yüzde 74, en fazla bir iş yeri için yüzde 48 indirim uygulanır. 4562 sayılı Kanunun geçici 17 nci maddesi kapsamındaki iş yerinde teslimden itibaren en geç altı ay içindeki bir defalık ödeme, iş yeri indirim oranını uygular.

Hukuki uyarı: Bu içerik genel bilgilendirme amacı taşır; somut olay değerlendirmesi için avukata başvurulmalıdır.

Hazırlayan: Av. Erdal Ersoy

Avukat Erdal Ersoyİletişim ve randevu