6136 Sayılı Kanuna Muhalefet Suçu ve Cezası

6136 Sayılı Kanun Kapsamında Suçun Oluşumu ve Unsurları

6136 sayılı Ateşli Silahlar ve Bıçaklar ile Diğer Aletler Hakkında Kanun kapsamında ruhsatsız ateşli silah, mermi veya kanunda yasaklanan bıçak ve aletleri satın alma, taşıma veya bulundurma hareketlerinden herhangi birinin gerçekleştirilmesi suçun tamamlanması için yeterlidir. Bu fiiller tehlike suçu niteliğinde olduğundan, ayrıca somut bir zararın doğması ya da failin maddi bir yarar elde etmesi aranmaz. Bununla birlikte söz konusu silahla bir kimsenin yaralanması halinde fail, hem 6136 sayılı Kanun hükümleri çerçevesinde ruhsatsız silah bulundurma veya taşımaktan hem de Türk Ceza Kanunu m. 86 uyarınca kasten yaralama suçundan ayrı ayrı cezalandırılır.

Ateşli silah suçlarının oluşabilmesi için suça konu silahın taşınabilir nitelikte ve mekanik olarak sağlam olması şarttır. Silahın atışa elverişli olup olmadığı kolluk kriminal laboratuvarları veya adli tıp kurumu tarafından düzenlenen teknik raporlarla belirlenir. Eğer silahtaki arıza bir silah ustasına ihtiyaç duyulmaksızın basit bir müdahale ile çalışır hale getirilebiliyorsa atışa elverişli sayılarak suç oluşur. Buna karşın silahtaki aksaklık bir silah ustasından faydalanılarak giderilebiliyorsa silah sağlam kabul edilmez ve suça vücut vermez.

Ruhsatsız Silah ve Mermi Satın Alma, Taşıma veya Bulundurma

6136 sayılı Kanun hükümlerine aykırı şekilde ateşli silahları, bunlara ait mermileri veya namlu, sürgü, gövde, çerçeve, silindir, mekanizma başı, çıkarıcı, tırnak, ateşleme iğnesinden oluşan ana ve balistik önemi haiz parçaları ya da dönüştürülmüş silahları satın alan, taşıyan veya bulunduranlar hakkında iki yıldan dört yıla kadar hapis ve yüz günden beşyüz güne kadar adli para cezasına hükmolunur.

Taşınan veya bulundurulan ateşli silahın tüfek, tam otomatik, dürbünlü, susturuculu tabanca gibi nitelikli silahlardan olması ya da silah, mermi veya ana balistik parçaların sayı veya nitelik bakımından vahim olması halinde temel ceza artar. Kanunun 13. maddesinin 2. fıkrası uyarınca bu nitelikteki vahim fiiller için beş yıldan sekiz yıla kadar hapis ve beşyüz günden beşbin güne kadar adli para cezası tatbik edilir.

Nitelikli silahlar haricindeki ateşli silahın yalnızca bir adet olması ve bu silaha ait mutat sayıdaki mermilerin veya ana balistik parçaların ev veya işyerinde bulundurulması durumu daha hafif bir cezalandırmaya tabidir. 6136 sayılı Kanun m. 13/3 uyarınca böyle bir durumda faile bir yıldan üç yıla kadar hapis ve yüz günden beşyüz güne kadar adli para cezası verilir. Ateşli silahlara ait mermilerin veya ana balistik parçaların pek az sayıda bulundurulması veya taşınmasının mahkemece vahim olarak takdir edilmemesi halinde ise ceza altı aya kadar hapis ve otuz günden beşyüz güne kadar adli para cezasıdır.

Kurusıkı Silahların Dönüştürülmesi ve Yasa Dışı Üretim

Kurusıkı olarak adlandırılan ses veya gaz fişeği ya da benzerlerini atabilen tabancaların teknik özelliklerinde değişiklik yapılarak ateşli silaha dönüştürülmesi eylemi, özel kanun hükümleri dışında yapılmış yasa dışı üretim kabul edilir. Dönüştürme eylemini gerçekleştiren fail hakkında silah ticareti ve kaçakçılığı çerçevesinde ceza tayin olunur; ancak dönüştürülen silahın sayı ve nitelik bakımından vahim olmaması halinde verilecek cezada üçte birinden yarısına kadar indirim yapılır. Ayrıca dönüştürülmüş bu silahları satın alan, taşıyan veya bulunduran kişiler de ruhsatsız silah taşıma ve bulundurma hükümlerine göre cezalandırılır.

Silah Taşıma Kastı ve İdari Yaptırım Gerektiren Durumlar

Ruhsatsız ateşli silah taşıma suçunun oluşabilmesi için kişide taşıma kastının bulunması gerekir. Taşıma iradesi bulunmaksızın bir başkasına ait silahın kısa süreliğine elde tutulması ya da arkadaş çevresine gösterilmek amacıyla kısa süreli taşınması durumunda manevi unsur tamamlanmadığından taşıma suçu meydana gelmez.

Silah bulundurma ruhsatına sahip kişilerin adres değişikliği nedeniyle silahı yeni adrese götürmesi sırasında ele geçirilmesi durumunda ruhsatsız bulundurma suçu oluşmaz. Ancak nakil izin belgesi almaksızın bulundurma izinli silahın mesken veya işyeri değişikliği sebebiyle nakledilmesi halinde idari yaptırım söz konusu olur; kanuni yükümlülüklere aykırı bu davranış nedeniyle mülki idare amiri tarafından idari para cezası uygulanır. Ayrıca vefat, sağlık durumu, mahkumiyet, devir veya ruhsat yenileme işlemlerindeki yükümlülüklere aykırı şekilde bulundurma ve taşıma yapılması da adli ceza yerine idari para cezasıyla karşılık bulur.

Silah ve Mermi Ticareti ile Kaçakçılığı

6136 sayılı Kanun kapsamına giren ateşli silahları, bunlara ait mermileri veya namlu, sürgü, gövde, çerçeve, silindir, mekanizma başı, çıkarıcı, tırnak, ateşleme iğnesinden oluşan ana balistik parçaları ülkeye sokan, sokmaya kalkışan, aracılık eden, özel kanunu dışında ülkede üreten, taşıyan, yollayan, satan veya bu amaçla bulunduranlar beş yıldan oniki yıla kadar hapis ve beşyüz günden beşbin güne kadar adli para cezası ile cezalandırılır.

Silah ticareti ve kaçakçılığı suçlarının iki veya daha çok kişi tarafından birlikte işlenmesi halinde failler hakkında sekiz yıldan onbeş yıla kadar hapis ve bin günden onbin güne kadar adli para cezasına hükmolunur. Söz konusu fiillerin suç işlemek amacıyla kurulmuş bir örgütün faaliyeti çerçevesinde işlenmesi durumunda ise verilecek cezalar bir kat artırılarak uygulanır.

Suça konu ateşli silahın tüfek, seri ateşli tam otomatik, dürbünlü, susturuculu veya hedef noktalayıcı aparat takılı tabanca olması yahut bu niteliği taşımayan silah, mermi veya ana balistik parçaların miktar bakımından vahim sayılması halinde belirlenen cezalar yarı oranında artırılır. Bu nitelikteki vahim silahlar ile benzerlerinin miktar bakımından da vahim olması halinde ise cezalar bir kat artırılır.

Yasak Bıçak ve Diğer Aletlere İlişkin Suçlar ve Cezaları

6136 sayılı Kanunun 4. maddesinde yasaklanan bıçak veya başkaca aletler yahut benzerlerini ülkeye sokan, sokmaya kalkışan, aracılık eden, ülkede imal eden veya bir yerden diğer bir yere taşıyanlar iki yıldan beş yıla kadar hapis ve ikiyüz günden az olmamak üzere adli para cezası ile cezalandırılır. Suça konu bıçak ve aletlerin niteliği veya sayı olarak azlığı halinde ceza yarısına kadar indirilir. Bu fiillerin iki veya daha çok kişi tarafından birlikte işlenmesi durumunda ceza bir kat artırılır; fiillerin teşekkül faaliyeti kapsamında işlenmesi halinde beş yıldan on yıla kadar hapis ve bin günden onbin güne kadar adli para cezası verilir. Ayrıca aletlerin miktar bakımından vahim olması halinde ceza yarı oranında yükseltilir.

Kanun kapsamında yasaklanan bıçak veya diğer aletleri satan, satılmasına aracılık eden, satın alan, taşıyan veya bulunduran failler hakkında altı aydan bir yıla kadar hapis ve yirmi beş günden az olmamak üzere adli para cezası tatbik edilir. Söz konusu aletlerin sayı veya nitelik bakımından vahim olması halinde hükmolunacak ceza yarıdan bir katına kadar artırılır. 6136 sayılı Kanun m. 4 uyarınca yapımına izin verilmiş bıçak ve diğer aletleri kullanım amacı dışında satanlar, edinenler, taşıyanlar veya bulunduranlar hakkında da aynı temel ceza uygulanır ve bu aletlerin vahim olması durumunda yine aynı artırım oranı geçerli olur. Kanunun 4. maddesinin üçüncü fıkrasında belirtilen aletler ile yivli veya yivsiz silahların hal ve şartlara göre sırf saldırıda kullanılmak amacıyla taşınması halinde ise faile üç aya kadar hapis veya adli para cezası verilir.

Görevli Mahkeme ve Yargılama Usulü

6136 sayılı Kanun kapsamındaki suçlarda soruşturma evresi cumhuriyet savcılığı tarafından yürütülür ve yargılama kural olarak asliye ceza mahkemesinde yapılır. Ancak söz konusu fiil ağır cezalık başka bir suçla bağlantılı şekilde birlikte işlendiğinde, her iki suça ilişkin yargılama görevli ağır ceza mahkemesi nezdinde gerçekleştirilir.

Hukuki uyarı: Bu içerik genel bilgilendirme amacı taşır; somut olay değerlendirmesi için avukata başvurulmalıdır.

Hazırlayan: Av. Erdal Ersoy