İtalya’da İş Teklifiyle Çalışma İzni ve Nulla Osta

İtalya'da İş Teklifiyle Çalışma İzninin Temel Mekanizması

Avrupa Birliği veya Avrupa Ekonomik Alanı vatandaşı olmayan kişilerin bir iş teklifi üzerine İtalya'da çalışabilmesi üç parçalı bir mekanizmaya dayanır. Sürecin ilk evresinde başvurunun kota dahilinde mi yoksa kota dışı özel bir statüde mi yapılacağı tespit edilir. İkinci evrede işveren tarafından işe alım ön izni niteliğindeki nulla osta al lavoro temin edilir ya da istisnai düzenlemeler kapsamında bildirim yöntemi işletilir. Üçüncü evrede ise işçinin ülkeye girişini takiben çalışma amaçlı ikamet sözleşmesi niteliğindeki contratto di soggiorno imzalanır ve oturum izni adımları tamamlanır.

Çalışma amaçlı nulla osta işlemlerinin tek elden yürütülmesinden her ilde Prefettura bünyesinde kurulan Sportello Unico per l’Immigrazione sorumludur. İşveren başvuruları bu idari birim nezdinde işleme alınır.

Nulla osta belgesi, işverenin yabancı bir personeli istihdam edebilmek amacıyla yetkili idareden aldığı bir ön izin belgesidir ve tek başına oturum sağlamaz. Yasal düzenleme gereğince işveren başvuruyu telematik yoldan iletir; idare Questura güvenlik bilgilerini toplayarak karara varır ve düzenlenen ön izin konsoloslukta çalışma vizesine dayanak teşkil eder.

Başvuru Öncesi Yerel İstihdam Kontrolü ve Başvuru Şartları

Yabancı işçi istihdam etmek isteyen işverenin başvuru öncesinde Centro per l'impiego üzerinden İtalya içerisinde söz konusu pozisyona uygun çalışan bulunmadığını teyit etmesi zorunludur. İş ve işçi bulma merkezine talep iletildikten itibaren 8 gün içinde uygun bir işçi bildirilmemesi halinde yerel iş gücü kontrolü olumsuz sonuçlanmış sayılır.

İşverenin telematik ortamda yetkili idareye ileteceği başvuru dosyasında belirli zorunlu belgelerin eksiksiz bulunması şarttır. Bu doğrultuda işçi adına düzenlenen nominatif nulla osta talebi, işçiye uygun bir barınma düzeni sağlandığını gösteren belge, kanuni şartları haiz contratto di soggiorno teklifi, çalışma ilişkisindeki her türlü değişikliği bildirme taahhüdü, zorunlu hallerde şartların uygunluğunu doğrulayan asseverazione ve dijital tebligat adresi dosyaya eklenir.

İşveren için düzenlenen başvuru kontenjanlarında özel kullanıcı statüsüne sahip işverenlerin 2026–2028 dönemindeki yıllık işlem sayısı sınırlandırılmıştır. Söz konusu işverenler her takvim yılı için en fazla 3 talep oluşturabilmektedir.

Kota Sistemi, İstisnai Kanallar ve Başvuru Tarihleri

Kota kapsamı dışındaki yüksek nitelikli meslekler veya özel statülü çalışanlar açısından farklı usuller tatbik edilebilir. Protokollü senaryolarda klasik ön izin yerine işverenin bağlayıcı iş teklifini ya da sözleşme önerisini yetkili idareye ilettiği iletişim modeli uygulanabilmektedir.

Decreto Flussi kapsamında 2026–2028 dönemi başvuru başlangıç zamanları sektörlere göre tayin edilmiştir. Başvurular saat 09:00 itibarıyla açılmak kaydıyla tarım alanındaki sezonluk istihdam için 12 Ocak, turizm sektöründeki sezonluk istihdam için 9 Şubat, sezonsuz çalışma alanları için 16 Şubat ve aile ile ev içi bakım faaliyetleri için 18 Şubat tarihlerinde başlar.

Kota içine giremeyen başvurular ile kota içindeyken vizeye dönüşmeyen ön izinler, 31 Aralık tarihinden itibaren 6 ay geçince kendiliğinden düşer ve arşivlenir.

Kota aşımı nedeniyle başlangıçta incelemeye alınamayan başvurular, takip eden aşamalarda açılan veya boşalan kotalar kapsamında idarece değerlendirmeye tabi tutulabilir.

Ön İzin Değerlendirmesi, Süreler ve Red Sebepleri

Sportello Unico per l’Immigrazione, işverenin sunduğu şartları ve Questura nezdindeki güvenlik incelemelerini dikkate alarak başvuruyu azami 60 gün içinde karara bağlar. Güvenlik verilerinin süresi içinde idareye ulaşmaması durumunda belirli yasal koşullar altında ön iznin verilmesi kuralı geçerlidir.

Yetkili idare tarafından düzenlenen nulla osta belgesinin geçerlilik süresi 6 ayı aşmayacak şekilde belirlenir.

İşverenin insan ticareti, yasadışı göçe aracılık ya da işçi sömürüsü suçlarından mahkûm edilmiş olması ön izin başvurusunun reddine yol açabilir. Ayrıca işverenin daha önceki bir başvuru sürecinde kendisinden kaynaklanan nedenlerle ikamet sözleşmesini imzalamamış bulunması, yeni başvurusunun kabul edilemez sayılması sonucunu doğurur.

Vize Sonrası İtalya'ya Giriş ve İkamet Sözleşmesi

Konsolosluk nezdindeki vize incelemeleri tamamlandıktan sonra işverenin sistem üzerinden 7 gün içinde istihdam iradesinin devam ettiğini teyit etmesi zorunludur. Belirlenen sürede teyit yapılmadığı takdirde talep reddedilmiş sayılır ve düzenlenmiş olan nulla osta geri alınır.

Yabancı işçinin vize alarak İtalya'ya giriş yapmasından itibaren 8 gün içinde işveren ve işçi contratto di soggiorno sözleşmesini imzalamakla yükümlüdür. İşveren dijital imza altyapısıyla imzaladığı ve işçinin imzasını taşıyan bu sözleşmeyi telematik yöntemle Sportello Unico per l’Immigrazione birimine iletir.

Contratto di soggiorno metninde işverenin yabancı işçiye asgari standartlara uygun barınma olanağı sağlamayı garanti etmesi ve işçinin ülkesine dönüş seyahat masraflarını karşılayacağını taahhüt etmesi kanuni bir şarttır. Bu yükümlülükleri içermeyen sözleşmeler çalışma amaçlı oturum izninin verilmesi bakımından geçersiz sayılabilir.

İkamet sözleşmesinin kanunda belirlenen sürede idareye telematik yolla iletilmemesi durumunda nulla osta reddedilir veya geri alınır. Gecikmenin mücbir sebepten veya yabancı işçiye yüklenemeyecek nedenlerden kaynaklanması hali bu yaptırımın istisnasıdır.

Hukuki uyarı: Bu içerik genel bilgilendirme amacı taşır; somut olay değerlendirmesi için avukata başvurulmalıdır.

Hazırlayan: Av. Erdal Ersoy