Hukuk Mesleklerine Giriş Sınavının Amacı ve Hukuki Dayanağı
Hukuk Mesleklerine Giriş Sınavı, 29 Ekim 2019 tarihinde yürürlüğe giren 7188 sayılı Kanun ile hukuk sistemine kazandırılmış merkezi bir yeterlilik ve ön eleme basamağıdır. Kanuni düzenleme uyarınca bu sınavda başarılı olmak, avukatlık mesleğini icra etmek isteyen adayların yasal avukatlık stajını fiilen başlatabilmeleri ve Adli Yargı Hâkimlik veya Savcılık sınavına katılım başvurusu yapabilmeleri bakımından zorunlu bir ön koşuldur.
Hukuk Mesleklerine Giriş Sınavı ve İdari Yargı Ön Sınavı Yönetmeliği çerçevesinde sınava katılacak aday çevresi iki gruptan oluşmaktadır. Buna göre Türkiye sınırları içerisindeki bir hukuk fakültesinden lisans diploması alan mezunlar ile yurt dışındaki hukuk fakültelerinden mezun olup Türkiye'deki fakültelerde zorunlu eksik dersleri sınavla tamamlayarak denklik belgesi edinen kişiler sınava tabi tutulmaktadır.
Sınavdan Muafiyet Ölçütleri ve Uygulama Kapsamı
Hukuk Mesleklerine Giriş Sınavı ve İdari Yargı Ön Sınavı Yönetmeliği uyarınca sınav şartı geçmişe dönük olarak tüm hukuk fakültesi mezunlarına teşmil edilmemiştir. İlgili yasal geçiş hükümleri doğrultusunda 24 Ekim 2019 tarihinden önce bir hukuk fakültesine kaydını yaptırmış olan öğrenciler ile lisans eğitimini 31 Mart 2024 tarihinden önce tamamlayarak mezuniyete hak kazanan adaylar bu sınav yükümlülüğünden muaf kabul edilmektedir.
Sınav zorunluluğu ise hukuk fakültesine kayıt işlemlerini 24 Ekim 2019 tarihinden sonra gerçekleştiren ve fakülteden mezuniyet tarihi 31 Mart 2024 sonrasına tekabül eden kişiler bakımından uygulanmaktadır. Mesleki staj başlatma veya hâkimlik ve savcılık sınavına giriş aşamalarında bu iki şartı birlikte haiz olan mezunların yeterlilik sınavından geçmesi gerekmektedir.
Başvuru Usulü ve Sınav Takvimi
Sınava giriş için gerekli mezuniyet ve denklik şartlarını taşıyan adaylar, başvuru işlemlerini elektronik ortam üzerinden Ölçme, Seçme ve Yerleştirme Merkezine yapmaktadır. Hukuk Mesleklerine Giriş Sınavı ve İdari Yargı Ön Sınavı Yönetmeliği uyarınca başvurularını tamamlayan adaylara ilişkin kayıt ve kimlik bilgileri Ölçme, Seçme ve Yerleştirme Merkezi vasıtasıyla Adalet Bakanlığına resmen intikal ettirilmektedir.
Mesleki yeterliliği belirlemek amacıyla planlanan bu sınavın nisan ve eylül aylarında gerçekleştirilmek üzere her yıl iki kez düzenlenmesi esası benimsenmiştir. Adaylar, takvimdeki dönemlerde düzenlenen oturumlara katılarak belirlenen başarı ölçütünü sağlamakla yükümlüdür.
Sınav Formatı, Başarı Puanı ve Ders Kapsamı
Hukuk Mesleklerine Giriş Sınavı tamamen çoktan seçmeli test formatında icra edilmekte olup değerlendirme sürecinde sözlü mülakat aşamasına yer verilmemektedir. Adayların sınavda geçerli bir başarı elde etmiş sayılabilmeleri için en az 100 soruluk dağılım üzerinden belirlenen 70 baraj puanına ulaşmaları yasal bir zorunluluktur.
Yönetmelik uyarınca yapılan ilk sınav organizasyonu, 100 çoktan seçmeli sorudan oluşmuş ve adaylar 17 temel hukuk alanından sorumlu tutulmuştur. Bu doğrultuda sınavda medeni hukuk, borçlar hukuku, ticaret hukuku, icra ve iflas hukuku ile hukuk yargılama usulü yer almıştır. Müfredat ayrıca anayasa hukuku, anayasa yargısı, idare hukuku, idari yargılama usulü, genel ve özel ceza hukuku, ceza muhakemesi hukuku, iş hukuku, vergi hukuku ile vergi usul hukuku, avukatlık hukuku, Türk hukuk tarihi ve hukuk felsefesi ile sosyolojisi disiplinlerini kapsamıştır.
Yeni yargı paketi düzenlemesi doğrultusunda sınavın konu müfredatı genişletilerek genel kamu hukuku, milletlerarası hukuk, milletlerarası özel hukuk ve sosyal güvenlik hukuku alanları da kapsama dahil edilmiştir. Bu yasal revizyon çerçevesinde çoktan seçmeli soru adedi 100 sorudan 120 soruya yükseltilmiş olup eklenen yeni dersler ve 120 soru esası Nisan 2025 dönemi ile müteakip sınavlar bakımından öngörülmüştür.
Hukuk Mesleklerine Giriş Sınavında mülakat var mıdır?
Sınav çoktan seçmeli test yöntemiyle yapılmakta olup değerlendirme aşamasında sözlü mülakat uygulaması bulunmamaktadır.
Hukuk Mesleklerine Giriş Sınavından kimler muaftır?
Hukuk fakültesine 24 Ekim 2019 tarihinden önce kayıt yaptıranlar ile 31 Mart 2024 tarihinden önce lisans mezuniyetini tamamlayanlar sınavdan muaf tutulmuştur.
Sınavda başarılı sayılmak için kaç puan gerekir?
Sınavda başarılı kabul edilmek için 70 baraj puanının alınması gerekmektedir.
Sınav yılda kaç kez ve hangi aylarda düzenlenir?
Sınavın yılda iki defa olmak üzere nisan ve eylül aylarında gerçekleştirilmesi öngörülmektedir.
Sınav hangi mesleki adımlar için zorunlu ön koşuldur?
Sınavda başarılı olmak, yasal avukatlık stajının başlatılması ve Adli Yargı Hâkimlik veya Savcılık sınavına başvuru yapılabilmesi için zorunlu bir koşuldur.
Hukuki uyarı: Bu içerik genel bilgilendirme amacı taşır; somut olay değerlendirmesi için avukata başvurulmalıdır.
Hazırlayan: Av. Erdal Ersoy