Banka hesaplarına tatbik edilen haciz işlemlerinin kaldırılması, takibin türüne ve borcun niteliğine göre icra dairesi veya ilgili kamu idaresi üzerinden yürütülür. Özel hukuk ilişkilerinden doğan icra takiplerinde borcun tamamen kapatılması veya alacaklının talebi doğrultusunda haciz işlemi icra dairesince kaldırılırken, amme alacaklarına ilişkin e-hacizlerde borcun ödenmesi, mahsup edilmesi, terkin edilmesi veya yapılandırılması sonrasında işlemi koyan kurumun elektronik bildirimiyle hesaptaki blokeler çözülür.
Banka Haczi Uygulanması ve İcra Dairesince Kaldırılması
Borçlunun banka hesaplarına haciz uygulanabilmesi için icra takibinin kesinleşmesi gerekir. Banka haciz kaldırma işlemleri icra dairesi tarafından yürütülür; bu işlemin yapılabilmesi için borcun tamamen kapatılması veya alacaklının talepte bulunması gereklidir.
Maaş Hesaplarındaki Haciz Sınırları ve İtiraz Usulü
Haciz konulan banka hesabının borçlunun maaş hesabı olması durumunda, maaş tutarına veya hesaba bütünüyle bloke konulması hukuken mümkün değildir. Maaş haczine veya icra müdürlüğünün bu doğrultudaki hatalı işlemlerine yönelik itiraz başvuruları, haciz kararını veren ilgili icra müdürlüğüne yapılmalıdır.
2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu'nun 83. maddesi uyarınca maaşlar, tahsisat ve her nevi ücretler borçlu ve ailesinin geçinmeleri için icra memurunca lüzumlu takdir edilen miktar tenzil edildikten sonra haczedilebilir; ancak haczolunacak miktar bunların dörtte birinden az olamaz. Birden fazla haciz bulunması durumunda hacizler sıraya konur ve sırada önde olan haczin kesintisi bitmedikçe sonraki haciz için kesintiye geçilemez. 4857 sayılı İş Kanunu'nun 35. maddesi uyarınca ise işçilerin aylık ücretlerinin dörtte birinden fazlası haczedilemez veya başkasına devir ve temlik olunamaz. İşçinin bakmak zorunda olduğu aile üyeleri için hâkim tarafından takdir edilecek miktar bu paraya dahil değildir ve nafaka borcu alacaklılarının hakları saklıdır.
2004 sayılı İCRA VE İFLAS KANUNU m. 83Kaynağı aç
4857 sayılı İŞ KANUNU m. 35Kaynağı aç
Amme Alacaklarında E-Haciz Kaldırma Usulü
Kamu alacaklarından kaynaklanan elektronik hacizler, genel icra dosyalarından farklı olarak vergi dairesi, Sosyal Güvenlik Kurumu veya işlemi tesis eden kamu idaresi bünyesinde yürütülür. E-haczin kaldırılması; amme borcunun ödenmesi, mahsup edilmesi, terkin edilmesi veya mevzuat kapsamında yapılandırılması üzerine haczi uygulayan idarenin elektronik kaldırma işlemini bankaya iletmesi suretiyle gerçekleşir.
Haciz İşlemlerine Karşı Başvuru Yolları ve Satış İsteme Süresi
Haciz işlemlerinin tatbiki sırasında meydana gelen tebligat usulsüzlüğü, yetki itirazı, zamanaşımı, yanlış kişi veya hesaba bloke konulması ya da yasal oranları aşan kesinti yapılması iddialarıyla icra mahkemesine şikâyet veya itiraz yoluna başvurulabilir.
2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu'nun 106. maddesi gereğince alacaklı veya borçlu, hacizden itibaren bir yıl içinde haczolunan malın satışını talep edebilir; borçlunun üçüncü şahıslardaki alacakları da satış isteme süresine ilişkin bu kurala tabidir. Bir yıllık süre içinde satışı istenip de artırma sonucu satışı gerçekleştirilemeyen mahcuz hakkındaki satış isteme süresi, satışı isteyen alacaklı bakımından birinci fıkradaki sürenin sona ermesinden itibaren bir yıl daha uzar.
2004 sayılı İCRA VE İFLAS KANUNU m. 106Kaynağı aç
e-Devlet üzerinden banka haczi doğrudan kaldırılabilir mi?
e-Devlet sistemi doğrudan haciz kaldırma yetkisine sahip bir mercii olmayıp borç görüntüleme, dosya takibi ve ilgili kuruma başvuru erişimi sağlayan bir araçtır; nihai kaldırma işlemi icra dairesi veya işlemi uygulayan idari kurum tarafından yapılır.
Maaş hesabına tümüyle bloke konulması durumunda ne yapılır?
Maaş hesabına tamamen bloke konulması hukuken mümkün olmadığından, borçlunun haciz kararını veren ilgili icra müdürlüğüne başvurarak usulsüz kesinti ve blokeye karşı itiraz etmesi gerekir.
Haczedilen alacaklarda satış isteme süresi ne kadardır?
2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu'nun 106. maddesi uyarınca alacaklı veya borçlu hacizden itibaren bir yıl içinde satış isteyebilir; bir yıl içinde satışı istenip artırmada satışı gerçekleşmeyen malda ise satış isteme süresi satışı isteyen alacaklı için sürenin bitiminden itibaren bir yıl daha uzar.
Hukuki uyarı: Bu içerik genel bilgilendirme amacı taşır; somut olay değerlendirmesi için avukata başvurulmalıdır.
Hazırlayan: Av. Erdal Ersoy