61/1-o Trafik Kuralı İhlali ve Kapsamı
Karayolları Trafik Kanunu m. 61/1-o uyarınca, mevzuatta engelli bireyler için tahsis edilmiş park yerlerine yetkisiz araçların park edilmesi kanunen yasaktır. Bu kural, engelli park alanının işgal edilmesini ve engelli araçlarına ayrılmış yerlerin hemen önünü veya giriş-çıkışını fiilen kapatacak biçimde araç bırakılmasını ihlal kapsamına alır.
Söz konusu yasak değerlendirilirken park süresinin kısalığı ya da motor çalışır durumda bekleme yapılması kural ihlalini ortadan kaldırmaz. Tahsis edilmiş alana yetkisiz biçimde yapılan park eylemleri her koşulda ihlal teşkil eder.
Engelli aracının yetkisiz kullanılması, aracı kullanma yetkisi ve araç tahsisine ilişkin ayrı bir konudur. Karayolları Trafik Kanunu m. 61/1-o hükmü ise engellilere ayrılmış park yerinin haksız işgalini düzenler. Engelli park kartı bulunduğu halde kartın ön camda dışarıdan kolayca görülecek biçimde konumlandırılmaması da idari yaptırıma konu olabilmektedir.
Uygulanan Yaptırımlar, Ceza Puanı ve Çekici İşlemi
Karayolları Trafik Kanunu m. 61/1-o kapsamındaki ihlallerde, temel trafik ihlali karşılığı belirlenen idari para cezası tutarı, engelliye tahsis edilmiş park yerinde yetkisiz kullanım nedeniyle iki kat artırılarak tatbik edilir.
İdari para cezasının yanı sıra kuralı ihlal eden sürücünün ehliyetine 10 ceza puanı işlenir. Ceza puanları geriye doğru bir yıllık dönem esas alınarak toplanır ve bir yıl içinde 100 ceza puanını dolduran sürücülerin belgeleri 2 ay süreyle geri alınabilir.
Engelli park yerine yetkisiz park yapılması durumunda para cezası ve ceza puanı yaptırımının yanında araç çekiciyle otoparka alınabilir.
AVM Otoparkları ve Alanların İşaretlenme Zorunluluğu
Engelli park yerlerinin belirgin olması için usulüne uygun işaretleme ve ayrılmış alan düzeni şarttır. Bu alanların mavi zemin, tekerlekli sandalye sembolü ve yönlendirici levha ile işaretlenmiş bulunması gerekir.
Özel işletmelere ait alışveriş merkezi otoparklarında da engelli araçlarına ayrılan bölümler korunur. Otopark özel bir işletmeye ait olsa dahi engelliler için ayrılan yerin işgal edilmesi idari yaptırım doğurabilir.
Tebligat, Ödeme Şartları ve İtiraz Usulü
Trafik idari para cezası karar tutanağının tebliği posta, elektronik tebligat ya da e-Devlet/UETS üzerinden yapılabilir; kanuni süreler tebliğ tarihi ile başlar. Düzenlenen cezanın tebliğ tarihinden itibaren 15 gün içinde ödenmesi durumunda yüzde yirmi beş oranında indirim sağlanır.
İdari para cezasının araç sahibi dışında bir kişi tarafından ödenmesi tahsilat bakımından mümkün olsa da idari yaptırıma dair hukuki sorumluluğu ortadan kaldırmaz.
Trafik idari para cezasına karşı Sulh Ceza Hâkimliğine itiraz başvurusunda bulunulabilir. İşlemin yanlış kişiye yazılması, alanın usulüne uygun işaretlenmemesi, geçerli engelli hakkının bulunması veya tutanağın maddi hata içermesi hallerinde hâkimlik koşulları ve delilleri değerlendirerek cezanın iptaline karar verebilir. Engelli park kartı sahiplerinin muafiyetten yararlanabilmesi için kartın ön camda, dışarıdan rahatlıkla görülecek biçimde bulunması aranır.
Yargı merciine yöneltilecek itirazlarda idari para cezası karar tutanağının yanı sıra araca ait tescil belgesi, kimlik ve engelli park kartının birer sureti dosyaya eklenir; park mahallinin durumunu gösteren fotoğraflar eşliğinde gerekçeleri içeren bir başvuru metni hazırlanır.
61/1-o trafik cezası ne anlama gelir?
Karayolları Trafik Kanunu m. 61/1-o, engelli bireyler için ayrılmış park yerlerine yetkisiz araç park edilmesini veya bu alanların giriş-çıkışını kapatacak biçimde araç bırakılmasını yasaklayan kuraldır.
Engelli park yerine park etmenin cezası nedir?
Temel ihlal karşılığı belirlenen trafik idari para cezası tutarı iki kat artırılarak uygulanır ve kuralı ihlal eden sürücünün ehliyetine 10 ceza puanı işlenir.
Kısa süreli bekleme yapmak cezayı engeller mi?
Hayır, sürenin kısalığı ya da motor çalışır durumda bekleme yapılması ihlali ortadan kaldırmaz; alana yetkisiz park yapılması her koşulda yaptırım gerektirir.
AVM otoparkındaki engelli yerine park edilirse ceza yazılır mı?
Evet, otopark özel bir işletmeye ait olsa dahi engelliler için ayrılmış alanların yetkisiz işgal edilmesi idari yaptırım kapsamındadır.
61/1-o trafik cezasına nasıl itiraz edilir?
Trafik idari para cezası tutanağı, engelli park kartı, ruhsat ve kimlik fotokopisi ile olay yeri fotoğraflarını içeren bir dilekçeyle Sulh Ceza Hâkimliğine başvurulur.
Hukuki uyarı: Bu içerik genel bilgilendirme amacı taşır; somut olay değerlendirmesi için avukata başvurulmalıdır.
Hazırlayan: Av. Erdal Ersoy