Litvanya'da Yatırımla İkamet ve Vatandaşlık Sistemi
Litvanya hukuk düzeninde doğrudan sermaye yatırımı karşılığında doğrudan vatandaşlık sağlayan bir program bulunmamaktadır. Vatandaşlık edinimi; önce geçici oturma izni verilmesi, kesintisiz ikametin ardından kalıcı oturma iznine geçilmesi ve uzun vadeli ikamet koşulunun sağlanmasıyla vatandaşlık başvuru hakkı tanıyan aşamalı bir sisteme dayanmaktadır. Litvanya Yabancılar Yasası çerçevesinde yabancı yatırımcılara şirket kurma veya yatırım yapma yoluyla oturma izni imkanı sağlanmaktadır.
Sermaye ve İstihdam Ölçütleri
Yatırım yoluyla oturma izni başvurularında minimum 50.000 ila 100.000 Avro arasında yatırım yapılması şartı öngörülebildiği gibi, en az 28.000 Avro sermayeli bir şirket kurulması ve bu şirketin yıllık en az 14.000 Avro ciroya ulaşması şartı da aranabilmektedir.
Yatırım yapılan işletmenin yerel istihdama katkı sağlaması amacıyla Litvanya veya Avrupa Birliği vatandaşı personel çalıştırması gerekmektedir. Bu kapsamda işletmede en az 3 Litvanya veya Avrupa Birliği vatandaşı istihdam edilmesi zorunluluğu bulunabildiği gibi, en az bir Litvanya veya Avrupa Birliği vatandaşı çalışanın istihdam edilmesi şartı da uygulanabilmektedir.
Şirket Faaliyeti ve Başvuru Belgeleri
Litvanya pasif yatırımlara izin vermemektedir. Yatırımcının şirket yönetiminde fiilen yer alması ve şirketin ticari faaliyetlerini aktif biçimde yürütmesi şarttır. Şirketin aktif olarak faaliyet göstermemesi halinde verilmiş olan oturma izni iptal edilebilir.
Kurulan işletmenin Litvanya Ticaret Sicili nezdinde resmi olarak tescil edilmesi, düzenli vergi beyanında bulunması ve yıllık denetim raporlarını sunması gerekmektedir. İkamet başvurusu sürecinde iş planı, şirket kayıt evrakı, vergi ödeme belgeleri ve şirketin faaliyetlerini gösteren mali tablolar yetkili makamlara sunulmalıdır.
İkamet Süresi, Devamlılık ve Yenileme Koşulları
Geçici oturma izni ilk başvuruda 1 ila 2 yıl geçerli olarak verilip her yıl yenilenebildiği gibi, ilk etapta 1 yıllık süreyle verilip her 2 yılda bir yenilenmesi usulü de uygulanabilmektedir.
Oturma izni alan yatırımcıların kalıcı oturum ve vatandaşlık başvuru hakkını koruyabilmeleri için her yıl en az 183 gün Litvanya'da ikamet etmeleri gerekmektedir. Ayrıca başvuru sahiplerinin adli sicil kayıtlarının temiz olması zorunlu olup kamu düzeni ve kamu güvenliğini tehdit eden bireylerin ikamet ve vatandaşlık başvurularının reddedilmesi mümkündür.
Geçici oturma izni ile Litvanya'da kesintisiz olarak 5 yıl boyunca ikamet eden ve yatırımını sürdüren yabancılar kalıcı oturma izni başvurusunda bulunabilmektedir.
Vatandaşlık Şartları ve Çifte Vatandaşlık Esası
Litvanya vatandaşlığına başvuru yapabilmek için ülkede en az 10 yıl yasal olarak ikamet edilmiş olması, Litvanca dil bilgisi sınavının başarıyla verilmesi ve ülkenin hukuki ile kültürel yapısına ilişkin bilginin ölçüldüğü sınavın tamamlanması şarttır.
Litvanya hukukunda kural olarak çifte vatandaşlığa izin verilmemektedir. Vatandaşlığa başvurmak isteyen yabancıların mevcut vatandaşlıklarından feragat etmeleri esastır; ancak Litvanya kökenli bireyler bakımından çifte vatandaşlık hakkının tanınabildiği istisnai durumlar mevcuttur.
Aile Üyelerinin Hakları ve Schengen Dolaşımı
Yatırımcıların eşleri ve 18 yaşından küçük çocukları aile birleşimi kapsamında oturma izni alabilmekte ve bu yolla kalıcı oturum ile vatandaşlık sürecine dahil olabilmektedir. Ancak vatandaşlık başvurusu aşamasında aile üyelerinin de dil bilgisi ve kültür sınavlarını geçmeleri zorunludur.
Litvanya oturma iznine sahip olan bireyler, Schengen bölgesindeki diğer ülkelere vizesiz seyahat edebilmektedir.
Litvanya doğrudan yatırım karşılığı vatandaşlık verir mi?
Litvanya doğrudan yatırımla vatandaşlık sağlayan bir programa sahip değildir; yatırımcılara önce geçici oturma izni tanınmakta, kesintisiz ikametin ardından kalıcı ikamet ve uzun vadede vatandaşlık başvuru hakkı verilmektedir.
İkamet hakkını korumak için Litvanya'da ne kadar süre kalınmalıdır?
Oturma iznine sahip yatırımcıların kalıcı oturum ve vatandaşlık haklarını koruyabilmeleri için her takvim yılında en az 183 gün Litvanya'da ikamet etmeleri gerekmektedir.
Pasif yatırımla Litvanya oturma izni alınabilir mi?
Litvanya pasif yatırımlara izin vermemektedir; şirketin aktif olarak faaliyet göstermemesi halinde oturma izni iptal edilebilir.
Litvanya vatandaşlığı çifte vatandaşlığa izin verir mi?
Litvanya kural olarak çifte vatandaşlığı kabul etmemektedir; Litvanya kökenli kişilere tanınan istisnalar haricinde başvuru sahiplerinin mevcut vatandaşlıklarından feragat etmeleri gerekmektedir.
Hukuki uyarı: Bu içerik genel bilgilendirme amacı taşır; somut olay değerlendirmesi için avukata başvurulmalıdır.
Hazırlayan: Av. Erdal Ersoy