Boşanma Davasında Sık Sorulan Sorular
Boşanma süreci, birçok hukuki detayı barındıran ve tarafların kafasında birçok soru işareti oluşturan bir süreçtir. Aşağıda, boşanma davaları ile ilgili en sık sorulan soruları ve Türk Medeni Kanunu çerçevesinde cevaplarını bulabilirsiniz.
1. Boşanma davası ne kadar sürer?
Boşanma davasının süresi, davanın türüne göre değişir. Anlaşmalı boşanma davaları genellikle tek celsede, yani 1-3 ay içinde sonuçlanır. Çekişmeli boşanma davaları ise delillerin toplanması, tanıkların dinlenmesi gibi süreçler nedeniyle yerel mahkemede ortalama 1.5 – 2 yıl, üst mahkeme süreçleriyle birlikte 3-4 yılı bulabilir.
2. Boşanma davası açmak için avukat tutmak zorunlu mudur?
Türk hukukunda boşanma davası açmak için avukat tutma zorunluluğu yoktur. Ancak boşanma davaları teknik hukuk bilgisi gerektiren, usul kurallarının sıkı uygulandığı davalardır. Hak kaybına uğramamak, süreci hızlı ve doğru yönetmek için bir boşanma avukatından hukuki destek almanız tavsiye edilir.
3. Eşim boşanmak istemiyor, yine de boşanabilir miyim?
Evet, eşiniz boşanmak istemese bile siz boşanma davası açabilirsiniz. Ancak bu durumda davanız “çekişmeli boşanma davası” olarak görülür. Davayı kazanabilmeniz ve boşanabilmeniz için, boşanma sebebinizi (şiddetli geçimsizlik, zina, hayata kast vb.) ve eşinizin kusurlu olduğunu mahkemede ispatlamanız gerekir.
4. Boşanma davasında çocuğun velayeti kime verilir?
Velayet konusunda hakimin temel kriteri “çocuğun üstün yararı”dır. Çocuğun yaşı, eğitimi, sağlığı, ebeveynlerle ilişkisi ve hangi ebeveynin çocuğa daha iyi bakabileceği değerlendirilir. Genellikle küçük yaşta anne bakımına muhtaç çocukların velayeti anneye verilir, ancak bu kesin bir kural değildir. Çocuğun menfaati gerektiriyorsa babaya da verilebilir.
5. Aldatma (Zina) nedeniyle boşanma davası ne zaman açılmalıdır?
Zina (aldatma) sebebiyle boşanma davası, aldatma olayının öğrenildiği tarihten itibaren 6 ay ve her halde zina eyleminin üzerinden 5 yıl içinde açılmalıdır (TMK m. 161). Bu süreler hak düşürücü süredir. Ayrıca, zinayı affeden tarafın dava hakkı yoktur.
6. Boşanma davasında nafaka alabilir miyim?
Evet, boşanma davası süresince geçiminizi sağlamak için “tedbir nafakası” talep edebilirsiniz (TMK m. 169). Boşanma sonrasında ise yoksulluğa düşecek olan taraf, kusuru daha ağır olmamak şartıyla süresiz “yoksulluk nafakası” isteyebilir (TMK m. 175). Ayrıca çocukların bakımı için “iştirak nafakası” talep edilebilir (TMK m. 182).
7. Boşanmada mal paylaşımı nasıl yapılır?
Yasal mal rejimi olan “Edinilmiş Mallara Katılma Rejimi”ne göre, evlilik birliği içerisinde (01.01.2002 tarihinden sonra) edinilen mallar kural olarak yarı yarıya paylaşılır. Ancak miras kalan veya bağışlanan mallar “kişisel mal” sayılır ve paylaşıma dahil edilmez (TMK m. 220). Mal paylaşımı davası, boşanma davasından ayrı bir dava olarak açılır.
8. Boşanma davasında tazminat alabilir miyim?
Boşanmada kusursuz veya daha az kusurlu olan taraf, kusurlu olan taraftan maddi ve manevi tazminat talep edebilir. Maddi tazminat, mevcut veya beklenen menfaatlerin zedelenmesi; manevi tazminat ise boşanmaya neden olan olaylar yüzünden kişilik haklarının saldırıya uğraması (örneğin hakaret, şiddet, aldatma) nedeniyle istenir (TMK m. 174).
9. Boşanma davası açtım, eşimle aynı evde yaşamak zorunda mıyım?
Hayır, boşanma davası açılmasıyla birlikte eşlerin ayrı yaşama hakkı doğar. Hakim, dava süresince eşlerin barınması konusunda gerekli tedbirleri alır ve genellikle müşterek konutun kime tahsis edileceğine karar verir (TMK m. 169).
10. Eşim bana şiddet uyguluyor, ne yapmalıyım?
Eşinizden şiddet görüyorsanız veya şiddet görme tehlikesi altındaysanız, derhal en yakın karakola, savcılığa veya Aile Mahkemesine başvurarak 6284 sayılı Kanun kapsamında “koruma kararı” (uzaklaştırma kararı) talep edebilirsiniz. Ayrıca bu durumu boşanma davasında kusur olarak ileri sürebilirsiniz.
