Düğünde Takılan Takılar ve Ziynet Eşyaları Kimin Hakkıdır?
Boşanma sürecinde mal paylaşımının en tartışmalı konularından biri olan düğün takıları (ziynet eşyaları), Yargıtay’ın yerleşik içtihatları ile belirli bir kurala bağlanmıştır. Hukuken ziynet eşyaları, “kadının kişisel malı” olarak kabul edilir.
1. Genel Kural: Ziynetler Kadınındır
Yargıtay Hukuk Genel Kurulu kararlarına göre, düğün sırasında takılan altın, para, mücevher ve benzeri ekonomik değerler, kim tarafından ve kime takıldığına bakılmaksızın kadına bağışlanmış sayılır. Bu eşyalar kadının kişisel malı (TMK m. 220) olduğu için, boşanma halinde mal rejiminin tasfiyesi (yarı yarıya paylaşım) dışında tutulur ve aynen kadına iade edilir.
2. Damada Takılanların Durumu
Damadın üzerine takılan takılar konusunda tek istisna, “erkeğe özgü” eşyalardır. Sadece erkeğin kullanabileceği kol saati, kol düğmesi, kravat iğnesi gibi takılar erkeğe aittir. Ancak cinsiyet özelliği olmayan çeyrek altın, yarım altın, tam altın ve paralar, damadın yakasına takılmış olsa bile kadına ait sayılır.
3. Ziynetlerin Harcanması ve İade
Evlilik birliği içinde ziynet eşyalarının bozdurulup harcanması (örneğin düğün borcu, ev kirası, araba alımı vb. için), erkeğin iade yükümlülüğünü ortadan kaldırmaz. Erkek, bu takıları kadına iade etmek zorundadır.
- İstisna (Hibe): Erkek, ziynetlerin kadın tarafından kendisine “geri istenmemek üzere hibe edildiğini” (bağışlandığını) ispatlarsa iadeden kurtulur. İspat yükü erkektedir ve sadece “rızasıyla verdi” demek yetmez, hibe iradesinin kanıtlanması gerekir.
4. Yerel Adetler ve Anlaşmalar
Taraflar arasında düğünden önce veya sonra yapılmış yazılı bir anlaşma varsa bu geçerlidir. Ancak anlaşma yoksa, Yarg��tay yerel adetlerin (örneğin “bizde erkeğe takılan erkekte kalır” gibi) aksine bir uygulama olsa bile, genel kural olan “kadına aittir” ilkesini uygulamaktadır.
