Duruşma Tutanağı Nedir?
Duruşma tutanağı, mahkeme huzurunda yapılan yargılama işlemlerinin, tarafların beyanlarının, tanık ifadelerinin ve hakimin verdiği ara kararların yazıya geçirildiği resmi belgedir. Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (HMK) 154. maddesi uyarınca, duruşmada olan biten her şey tutanağa kaydedilmelidir.
1. Tutanağın Hukuki Niteliği ve İspat Gücü
Duruşma tutanakları, aksi sahtelik iddiasıyla ispatlanana kadar geçerli olan resmi senet niteliğindedir. Yani, tutanakta yazılı olan bir hususun aslında söylenmediğini veya yapılmadığını iddia etmek için, tutanağın sahte olduğunun ispatlanması gerekir (HMK m. 204). Bu nedenle hukukta “söz uçar, yazı kalır” ilkesinin en somut karşılığı duruşma tutanağıdır.
2. Tutanakta Neler Bulunur? (HMK m. 154/3)
- Mahkemenin adı, duruşmanın yeri, günü ve saati,
- Hakim, zabıt katibi ve hazır bulunan tarafların adları,
- Tarafların iddia ve savunmaları (özetle),
- Tanık ve bilirkişi beyanları,
- Tarafların sunduğu belgeler,
- Duruşma sırasında verilen ara kararlar ve nihai hüküm sonucu.
3. Beyanların Tutanağa Geçirilmesi
Tarafların veya vekillerinin sözlü beyanları, hakim tarafından özetlenerek yazdırılır. Ancak taraflar, beyanlarının aynen tutanağa geçirilmesini talep edebilirler. Eğer tutanakta bir yanlışlık veya eksiklik varsa, duruşma bitmeden hakime belirtilerek düzeltilmesi (tashih) istenmelidir.