Boşanma Nedeniyle Tayin Talebi Reddinin İptali Davası
Kamu görevlilerinin (memurların) boşanma durumunda, görev yerlerinin değiştirilmesi veya tayin edilmesi konusunda yaşadıkları sorunlar ve bu taleplerin idarece reddedilmesi halinde başvurabilecekleri hukuki yollar önemli bir konudur. Boşanma, sadece medeni hukuku ilgilendiren bir durum değil, aynı zamanda kamu personelinin çalışma hayatını da etkileyen bir olgudur.
Boşanma Nedeniyle Tayin Hakkı Var Mı?
Devlet Memurlarının Yer Değiştirme Suretiyle Atanmalarına İlişkin Yönetmelikte, doğrudan “boşanma nedeniyle tayin” şeklinde genel bir düzenleme bulunmamaktadır. Ancak, bazı kurumların (örneğin Sağlık Bakanlığı, Jandarma Genel Komutanlığı vb.) özel yönetmeliklerinde boşanma sonrası tayin hakkına ilişkin hükümler yer alabilmektedir. Örneğin, Sağlık Bakanlığı atama yönetmeliğinde, eşinden boşanan personelin boşanma tarihinden itibaren bir yıl içinde tayin talebinde bulunabileceği düzenlenmiştir (Sağlık Bakanlığı ve Bağlı Kuruluşları Atama ve Yer Değiştirme Yönetmeliği m. 16/c).
Tayin Talebi Reddedilirse Ne Yapılmalı?
Memur, boşanma nedeniyle tayin talebinde bulunur ve bu talep idare tarafından reddedilirse, bu ret işlemine karşı İdare Mahkemesinde iptal davası açabilir. İptal davası, idarenin hukuka aykırı işleminin ortadan kaldırılmasını sağlar (İYUK m. 2).
Dava Açma Süresi ve Görevli Mahkeme
Tayin talebinin reddedilmesine ilişkin işlemin tebliğinden itibaren 60 gün içinde dava açılmalıdır. Görevli mahkeme İdare Mahkemesidir. Yetkili mahkeme ise, işlemi yapan idari merciin bulunduğu yerdeki (genellikle Ankara veya memurun görevli olduğu yer) İdare Mahkemesidir.
İYUK Madde 7: “Dava açma süresi, özel kanunlarında ayrı süre gösterilmeyen hallerde Danıştayda ve idare mahkemelerinde altmış gündür.”
İptal Davasında Hangi Gerekçelere Dayanılabilir?
İdare mahkemesinde açılacak iptal davasında şu hususlar ileri sürülebilir:
- Aile Bütünlüğünün Korunması (Anayasa m. 41): Boşanma sonrası çocuğun velayetini alan tarafın, çocuğun bakımı ve eğitimi için ailesinin yanına veya daha uygun bir yere tayin istemesi, çocuğun üstün yararı ilkesi gereği desteklenebilir.
- Can Güvenliği Mazereti: Boşanma sürecinde veya sonrasında eşinden şiddet gören veya tehdit alan memur, 6284 sayılı Kanun ve ilgili yönetmelikler çerçevesinde can güvenliği mazeretine dayanarak tayin isteyebilir. Bu durumda koruma kararları ve savcılık şikayetleri önemli delillerdir.
- Sağlık Mazereti: Boşanma nedeniyle yaşanan psikolojik travma veya stres bozukluğu gibi sağlık sorunları, sağlık kurulu raporu ile belgelendirilerek tayin gerekçesi yapılabilir.
Yürütmeyi Durdurma Talebi
Tayin talebinin reddi işlemi, memurun hayatını ve aile düzenini ciddi şekilde etkileyebileceğinden, iptal davası ile birlikte yürütmenin durdurulması talep edilmelidir. Mahkeme, işlemin uygulanması halinde telafisi güç zararlar doğacağı ve işlemin açıkça hukuka aykırı olduğu kanaatine varırsa, dava sonuçlanana kadar işlemin yürütmesini durdurabilir (İYUK m. 27).
