Boşanma Davasından Feragat ve Mal Rejimi Davalarına Etkisi
Boşanma davalarında taraflar, bazen barışma ümidiyle bazen de başka sebeplerle açtıkları davadan vazgeçmek (feragat etmek) isteyebilirler. Hukuk Muhakemeleri Kanunu’na göre feragat, davacının talep sonucundan kısmen veya tamamen vazgeçmesidir. Ancak, boşanma davasından feragat etmek, sadece davayı sonlandırmakla kalmaz, aynı zamanda eşler arasındaki “mal rejimi” davalarına da çok önemli ve geri dönülemez etkiler doğurur.
HMK Madde 307: “Feragat, davacının, talep sonucundan kısmen veya tamamen vazgeçmesidir.”
Boşanma Davasından Feragat Etmenin Sonuçları
Boşanma davasından feragat, davacı eşin tek taraflı irade beyanıyla gerçekleşir ve karşı tarafın kabulüne bağlı değildir. Feragat, hüküm kesinleşinceye kadar her aşamada yapılabilir. Feragatin en önemli hukuki sonucu, feragat tarihinden önceki olayların “affedilmiş” veya “hoşgörülmüş” sayılmasıdır.
Yargıtay’ın yerleşik içtihatlarına göre, feragat edilen bir boşanma davasındaki olaylara dayanılarak tekrar boşanma davası açılamaz. Yani, feragatten önceki aldatma, şiddet, hakaret gibi olaylar artık boşanma sebebi olarak kullanılamaz. Yeni bir dava açılabilmesi için feragat tarihinden sonra yeni olayların meydana gelmesi gerekir.
Mal Rejimi Davalarına (Mal Paylaşımına) Etkisi
Boşanma davasından feragat edilmesi, evlilik birliğinin hukuken devam ettiği anlamına gelir. Türk Medeni Kanunu’na göre, eşler arasındaki mal rejiminin (edinilmiş mallara katılma rejimi) sona ermesi ve tasfiyesi, ancak boşanma, evliliğin iptali veya ölüm gibi hallerde mümkündür.
1. Mal Rejimi Davasının Reddi
Eğer boşanma davası ile birlikte veya ayrı bir dava olarak mal rejimi davası (katılma alacağı, katkı payı alacağı) açılmışsa, boşanma davasından feragat edilmesi halinde, mal rejimi davası da “dava şartı yokluğu” (boşanma gerçekleşmediği için) nedeniyle reddedilir.
2. Feragat Dilekçesindeki İfadelerin Hayati Önemi
Boşanma davasından feragat ederken kullanılan ifadeler, malvarlığı haklarınızı da doğrudan etkileyebilir. Eğer feragat dilekçesinde “Tüm dava ve talep haklarımdan feragat ediyorum” veya “Maddi ve manevi tüm haklarımdan feragat ediyorum” gibi genel ve kapsamlı ifadeler kullanılırsa, bu durum mal rejimi alacaklarından da feragat edildiği şeklinde yorumlanabilir.
Anlaşmalı Boşanma Protokolü ve Feragat
Anlaşmalı boşanma davası açılmış ve taraflar bir protokol ile mal paylaşımı konusunda anlaşmışlarsa, ancak daha sonra davadan feragat edilirse, o protokol de kural olarak geçersiz hale gelir. Protokolün geçerliliği boşanmanın gerçekleşmesi şartına bağlıdır. Dolayısıyla boşanma davasından feragat edildiğinde, protokoldeki mal paylaşımı hükümleri de hükümsüz kalır ve eşler eski mal varlığı durumlarına dönerler.
