İşverenin İşçiye Cinsel Tacizde Bulunması Nedeniyle Fesih
Cinsel taciz, insan onurunu zedeleyen en ağır ihlallerden biridir. İş Kanunu, işçiyi cinsel tacize karşı korumak için özel düzenlemeler getirmiş ve bu durumda işçiye derhal fesih hakkı tanımıştır.
Kanuni Dayanak (Md. 24/II-b ve d)
İş Kanunu’nun 24. maddesinin II. fıkrasının (b) ve (d) bentleri, işçiye şu hallerde haklı nedenle derhal fesih hakkı verir:
- (b) Bendi: İşverenin işçiye cinsel tacizde bulunması.
- (d) Bendi: İşverenin başka bir işçisinin ya da üçüncü bir kişinin işçiye cinsel tacizde bulunması ve işçinin bu durumu işverene bildirmesine rağmen işverenin gerekli önlemleri almaması.
Cinsel Taciz Nedir?
Yargıtay kararlarına göre cinsel taciz; fiziksel temasla olabileceği gibi, sözlü, yazılı veya davranışsal olarak da gerçekleşebilir. İstenmeyen, rahatsız edici, cinsel içerikli her türlü yaklaşım taciz kapsamındadır. Tacizin tek bir kez yapılması dahi haklı fesih için yeterlidir.
Fesih ve Tazminat Hakları
Cinsel taciz nedeniyle iş sözleşmesini fesheden işçi:
- Kıdem Tazminatı: En az 1 yıllık kıdemi varsa kıdem tazminatını tam olarak alır.
- İhbar Tazminatı: Sözleşmeyi kendi feshettiği için ihbar tazminatı alamaz. Ancak işverene ihbar süresi tanımak veya ihbar tazminatı ödemek zorunda değildir.
- Manevi Tazminat: İşçi, kişilik haklarına saldırı nedeniyle işverenden ayrıca manevi tazminat talep edebilir.
İspat Durumu
Cinsel taciz olayları genellikle kimsenin olmadığı ortamlarda gerçekleştiği için ispatı zordur. Yargıtay bu konuda işçi lehine yorum ilkesini benimsemekte ve “hayatın olağan akışına aykırılık” kriterini kullanmaktadır. Mağdurun tutarlı beyanları, tanık anlatımları, mesaj kayıtları veya psikolog raporları delil olarak kullanılabilir.
Fesih Süresi
İşçi, taciz olayını öğrendiği günden itibaren 6 iş günü içinde fesih hakkını kullanmalıdır. Ancak taciz devam ediyorsa veya tacizin etkileri sürüyorsa süre sınırı esnetilebilir.
Sonuç
İşverenin veya işyerindeki diğer kişilerin cinsel tacizi, işçiye derhal ve tazminatlı (kıdem) fesih hakkı verir. İşveren, taciz olaylarına karşı duyarlı olmalı ve şikayetleri derhal inceleyip önlem almalıdır.