65
Aile Hukukunda Dava Süreleri
Aile hukuku davalarında hak kaybı yaşamamak için kanunda öngörülen sürelere dikkat etmek hayati önem taşır. Bu süreler, dava açma hakkının düşmesine veya zamanaşımına uğramasına neden olabilir. İşte aile hukukunda en sık karşılaşılan dava ve zamanaşımı süreleri:
1. Boşanma Davalarında Süreler
- Zina Sebebiyle Boşanma (TMK m. 161): Zina eyleminin öğrenilmesinden itibaren 6 ay ve her halde zina eyleminin üzerinden 5 yıl geçmekle dava hakkı düşer.
- Hayata Kast, Pek Kötü veya Onur Kırıcı Davranış (TMK m. 162): Boşanma sebebinin öğrenilmesinden itibaren 6 ay ve her halde olayın üzerinden 5 yıl geçmekle dava hakkı düşer.
- Terk Sebebiyle Boşanma (TMK m. 164): Eşin evi terk etmesinin üzerinden en az 4 ay geçtikten sonra ihtar çekilebilir. İhtardan sonra eşe 2 ay süre verilir. Toplamda en az 6 aylık bir ayrılık süreci gereklidir.
- Anlaşmalı Boşanma (TMK m. 166/3): Evlilik birliğinin en az 1 yıl sürmüş olması şarttır.
- Fiili Ayrılık Nedeniyle Boşanma (TMK m. 166/4): Herhangi bir boşanma davasının reddedilmesinden sonra, kararın kesinleştiği tarihten itibaren 3 yıl geçmesi ve ortak hayatın yeniden kurulamaması gerekir.
2. Boşanma Sonrası Davalarda Zamanaşımı
Boşanma kararı kesinleştikten sonra açılacak davalar için de belirli süreler öngörülmüştür:
TMK Madde 178: “Evliliğin boşanma sebebiyle sona ermesinden doğan dava hakları, boşanma hükmünün kesinleşmesinin üzerinden bir yıl geçmekle zamanaşımına uğrar.”
- Maddi ve Manevi Tazminat: Boşanma kararının kesinleşmesinden itibaren 1 yıl içinde dava açılmalıdır.
- Yoksulluk Nafakası: Boşanma kararının kesinleşmesinden itibaren 1 yıl içinde talep edilmelidir.
- Mal Rejimi Tasfiyesi (Mal Paylaşımı): Boşanma kararının kesinleşmesinden itibaren 10 yıl içinde dava açılabilir (TBK m. 146).
3. Soybağı Davalarında Süreler
- Soybağının Reddi Davası (Koca İçin): Doğumu ve baba olmadığını veya ananın gebe kaldığı sırada başka bir erkekle cinsel ilişkide bulunduğunu öğrendiği tarihten başlayarak 1 yıl, her halde doğumdan başlayarak 5 yıl içinde açılmalıdır (TMK m. 289).
- Babalık Davası: Çocuk için herhangi bir hak düşürücü süre yoktur. Ana için ise çocuğun doğumundan itibaren 1 yıl içinde dava açılmalıdır (TMK m. 303).
4. Diğer Önemli Süreler
- Nişanın Bozulmasından Doğan Davalar: Nişanlılığın sona ermesinden itibaren 1 yıl içinde açılmalıdır (TMK m. 123).
- İddet Müddeti (Bekleme Süresi): Kadın için boşanma kararının kesinleşmesinden itibaren 300 gündür (TMK m. 132). Bu süre dolmadan kadın yeniden evlenemez (Ancak hamile olunmadığının ispatıyla bu süre kaldırılabilir).
Dikkat: Bu süreler hak düşürücü süreler veya zamanaşımı süreleridir. Sürelerin kaçırılması durumunda, haklı olsanız bile davanız reddedilebilir. Bu nedenle sürelerin takibi için bir avukattan destek almanız önemlidir.