Düğün Takıları (Ziynet Alacağı) Davası
Boşanma sürecinde veya boşanma davası açılmadan önce, kadının düğünde takılan ziynet eşyalarını (altın, para vb.) geri almak için açtığı davaya “Ziynet Alacağı Davası” denir. Yargıtay’a göre düğün takıları kadının kişisel malıdır ve kimde olursa olsun kadına iadesi gerekir.
1. Görevli Mahkeme ve Dava Açma Usulü
Ziynet alacağı davası, Aile Mahkemesi‘nde görülür. Bu dava, boşanma davası ile birlikte (aynı dilekçede ama ayrı bir talep olarak) açılabileceği gibi, boşanma davasından tamamen bağımsız ayrı bir dava olarak da açılabilir.
- Nispi Harç: Ziynet davası, değeri para ile ölçülebilen bir alacak davası olduğu için “nispi harca” tabidir. Yani talep edilen altınların toplam değeri üzerinden belli bir oranda (%11,38’in dörtte biri peşin) harç yatırılması gerekir.
- Faiz: Davacı, ziynetlerin bedelini talep ediyorsa, dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi de isteyebilir.
2. İspat Yükü ve Deliller
Davada en kritik nokta ispat yüküdür. Kural olarak; ziynet eşyalarının varlığını ve bunların kocada kaldığını (veya koca tarafından bozdurulduğunu) ispat yükü davacı kadındadır.
a. Evden Ayrılış Şekli
Yargıtay, kadının evden ayrılış şekline büyük önem verir:
- Kovulma / Şiddet: Kadın evden dövülerek, zorla atılmışsa veya can havliyle sığınma evine/baba evine kaçmışsa; hayatın olağan akışına göre yanında altınları götürmesi beklenemez. Bu durumda altınların evde (kocada) kaldığı kabul edilir (Karine).
- Planlı Ayrılış: Kadın evi terk etmeye önceden karar verip eşyalarını toplayarak gitmişse, altınlarını da yanında götürdüğü varsayılır. Aksini (kocanın zorla aldığını) ispatlaması gerekir.
b. Fotoğraf ve Video Kayıtları
Düğün fotoğrafları ve videoları, hangi takının takıldığını ispatlamada kesin delildir. Bilirkişi bu görüntüleri inceleyerek bir “Ziynet Bilirkişi Raporu” hazırlar.
3. Zamanaşımı
Ziynet alacağı davası, boşanma hükmünün kesinleşmesinden itibaren 10 yıllık zamanaşımı süresine tabidir (TBK m. 146). Boşanma davası sürerken de bu dava her zaman açılabilir.
