61
Boşanma Davasında Kararın Kesinleşmesi
Boşanma davasının sona ermesi ve tarafların hukuken “boşanmış” sayılabilmeleri için, mahkeme tarafından verilen boşanma kararının kesinleşmesi gerekir. Kararın kesinleşmesi, artık bu karara karşı olağan kanun yollarına (istinaf ve temyiz) başvurulamayacağı anlamına gelir.
Kesinleşme Süreci Nasıl İşler?
Boşanma kararının kesinleşmesi için aşağıdaki aşamaların tamamlanması gerekir:
- Gerekçeli Kararın Yazılması: Duruşmada boşanma kararı verildikten sonra (kısa karar), mahkeme gerekçeli kararı yazar.
- Tebliğ: Gerekçeli karar taraflara tebliğ edilir. Tebligat yapılmadan kesinleşme süreci başlamaz.
- İstinaf Süresi: Taraflara tebliğden itibaren 2 haftalık istinaf başvuru süresi verilir.
- Temyiz Süresi: Eğer istinaf yoluna gidilmişse ve Bölge Adliye Mahkemesi karar vermişse, bu kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık temyiz süresi başlar.
Karar Ne Zaman Kesinleşir?
- Kanun Yoluna Başvurulmazsa: Taraflar gerekçeli karar kendilerine tebliğ edildikten sonra 2 hafta içinde istinaf yoluna başvurmazlarsa, karar bu sürenin bitiminde kesinleşir.
- İstinaftan Feragat Edilirse: Taraflar, kararı tebliğ aldıktan sonra mahkemeye verecekleri bir dilekçe ile istinaf hakkından feragat ederlerse karar hemen kesinleşir.
- Kanun Yolları Tüketilirse: İstinaf ve temyiz süreçleri tamamlanıp karar onanırsa, onama kararı ile birlikte hüküm kesinleşir.
HMK Madde 350: “İstinaf yoluna başvurma, kararın icrasını durdurur. İcra ve İflas Kanununun icranın geri bırakılmasıyla ilgili 36 ncı maddesi hükmü saklıdır. Nafaka kararlarında icranın geri bırakılmasına karar verilemez.”
Kesinleşmenin Sonuçları
Boşanma kararının kesinleşmesiyle birlikte şu hukuki sonuçlar doğar:
- Evlilik Birliği Resmen Sona Erer: Tarafların nüfus kayıtlarına “boşanmış” ibaresi işlenir.
- Yeniden Evlenme Hakkı: Taraflar yeniden evlenebilirler. Kadın için iddet süresi (bekleme süresi) işlemeye başlar.
- Mal Rejimi Davası: Mal rejiminin tasfiyesi (mal paylaşımı) davası görülebilir hale gelir.
- Mirasçılık Sıfatı Kaybolur: Boşanan eşler birbirlerinin yasal mirasçısı olamazlar.
- Velayet ve Nafaka: Velayet ve yoksulluk/iştirak nafakası hükümleri kesinleşmiş olur ve icra edilebilir hale gelir.
Dikkat: Boşanma hükmü kesinleşmeden taraflardan biri ölürse, evlilik boşanma ile değil ölüm ile sona ermiş sayılır. Ancak hayatta kalan eşin kusuru ispatlanırsa mirasçılık haklarını kaybedebilir.
Kesinleşme Şerhi
Karar kesinleştiğinde, mahkeme kalemi tarafından kararın üzerine “kesinleşme şerhi” düşülür. Bu şerh, kararın hangi tarihte kesinleştiğini gösteren resmi bir nottur. Nüfus müdürlüğüne bildirim bu şerh ile birlikte yapılır.
Önemli: Anlaşmalı boşanma davalarında, duruşma bittikten sonra taraflar istinaf hakkından feragat ettiklerini beyan ederlerse, kararın kesinleşmesi çok daha hızlı (birkaç gün içinde) gerçekleşebilir.
