5 Yıllık Kıdemde Yıllık İzin Süresi
İş hukukunda 5 yıllık çalışma süresi, yıllık izin hakları açısından çok kritik bir eşiktir. Bu süreyi dolduran işçilerin izin hakları, kanun gereği alt basamaktan bir üst basamağa geçiş yapar.
1. 5. Yıl Dahil mi, Hariç mi?
4857 sayılı İş Kanunu’nun 53. maddesinde yer alan “beş yıl dahil” ibaresi, uyuşmazlıkları netleştirmiştir. Buna göre;
- Birinci, ikinci, üçüncü, dördüncü ve beşinci çalışma yıllarını tamamlayan işçilere 14 günden az izin verilemez.
- İşçi beş tam yılını doldurup altıncı yılına girdiği gün itibariyle, hak kazanacağı izin süresi 20 güne yükselir.
2. İzin Süresinin Hesaplanması
5 yılını dolduran bir işçinin 20 günlük izin hakkı, iş günü üzerinden hesaplanır. Bu sürenin içine giren;
- Pazar günleri (Hafta tatilleri),
- Ulusal bayramlar (29 Ekim, 23 Nisan vb.),
- Genel tatiller (1 Mayıs, 15 Temmuz vb.),
bu 20 günlük süreden düşülmez. Dolayısıyla 20 günlük izin, fiilen 23-24 güne kadar uzayabilir.
3. 50 Yaş Üstü İşçilerde Durum
Eğer işçi 50 yaşından büyükse, 5 yıllık kıdemi dahi olsa kanun gereği izni hiçbir zaman 20 günün altına düşemez. Bu işçiler için kıdem basamakları 20 günden başlar.
4. Sözleşme İle Artırma
Kanundaki 14 ve 20 günlük süreler “asgari” (en az) sürelerdir. İşveren ve işçi, iş sözleşmesine “5 yılını dolduranlara 25 gün izin verilir” şeklinde bir madde koyarak bu süreleri işçi lehine artırabilirler.
Sonuç olarak; 5 yıllık kıdem, izin haklarının arttığı ilk önemli durağı temsil eder. İşçilerin hak kaybına uğramaması için çalışma yıllarını ve bu yılların sonunda hak kazandıkları gün sayılarını bordroları üzerinden takip etmeleri gerekmektedir.