İşveren Raporlu İşçiye Ücret Ödemek Zorunda mı?
Hastalık veya kaza nedeniyle istirahat raporu alan işçilerin en çok sorduğu sorulardan biri, raporlu olunan günlerin parasını kimin ödeyeceğidir. İş Kanunu ve Sosyal Sigortalar mevzuatı, bu konuda işverene ve devlete farklı roller yüklemiştir.
1. Genel Kural: İşverenin Ücret Ödeme Borcu Sona Erer
İş hukukunun temel ilkesi “çalışılan süreye karşılık ücret” ödenmesidir. İşçi raporlu olduğu sürece iş görme edimini yerine getiremediği için, kural olarak işverenin ücret ödeme yükümlülüğü sona erer.
2. İstisnalar: Ücretin Tam Ödendiği Haller
Bazı durumlarda işçi raporlu olsa dahi ücretini işverenden tam olarak almaya devam edebilir:
- İş Sözleşmesi Maddesi: Eğer sözleşmede “İşçi raporlu olsa dahi maaşı tam ödenir” hükmü varsa, işveren ödeme yapmak zorundadır.
- Maktu Aylık Ücretli Çalışanlar: Maaşı aylık olarak (30 gün üzerinden sabit) belirlenen işçilerde, raporlu olunan günlerin ücreti işveren tarafından kesilmez. Ancak işveren, işçinin SGK’dan aldığı rapor parasını maaştan mahsup etme (düşme) hakkına sahiptir.
3. İlk 2 Günlük Raporun Durumu
Hastalık raporlarında SGK, istirahatin ilk 2 günü için ödeme yapmaz. Bu durumda:
- İşveren de bu ilk 2 günü ödemek zorunda değildir (sözleşmede aksine hüküm yoksa).
- İş kazası ve meslek hastalığı durumlarında ise SGK 1. günden itibaren ödeme yaptığı için bu sorun yaşanmaz.
4. Raporluyken İşten Çıkarma
İşveren, işçiyi raporlu olduğu sürece “devamsızlık” gerekçesiyle işten çıkaramaz. Ancak rapor süresi, işçinin ihbar süresini 6 hafta aşarsa, işverenin İş Kanunu Md. 25/I-b uyarınca haklı nedenle (tazminatlı) fesih hakkı doğar.
Sonuç olarak, raporlu olunan sürenin ekonomik yükü büyük oranda devlet (SGK) üzerindedir. İşçilerin rapor paralarını e-Devlet üzerinden takip etmeleri, işverenlerin ise mahsup işlemlerini yasal sınırlar dahilinde yapmaları gerekmektedir.
