Kullanılmayan Yıllık İzin Ücreti

İş hukukunda yıllık ücretli izin hakkı, işçinin dinlenme hakkı kapsamında olup asıl olan bu iznin fiilen kullanılmasıdır. Ancak iş sözleşmesi herhangi bir nedenle (istifa, kovulma, emeklilik vb.) sona erdiğinde, kullanılamamış izinler yasal bir alacağa dönüşür.

1. İzin Hakkının Ücrete Dönüşmesi (Md. 59)

4857 sayılı İş Kanunu’nun 59. maddesi uyarınca; iş sözleşmesinin herhangi bir nedenle sona ermesi halinde, işçinin hak kazanıp da kullanmadığı yıllık izin sürelerine ait ücreti, sözleşmenin sona erdiği tarihteki son ücreti üzerinden kendisine ödenir.

2. Hangi Ücret Esas Alınır?

İzin ücreti, işçinin işten ayrıldığı tarihteki çıplak brüt ücreti üzerinden hesaplanır. Giydirilmiş ücret (yol, yemek, prim dahil) bu hesaplamada dikkate alınmaz. Hesaplama yapılırken toplam kullanılmayan izin günü sayısı, günlük brüt ücret ile çarpılır.

3. Zamanaşımı Süresi

Yıllık izin ücreti alacaklarında zamanaşımı süresi 5 yıldır. Bu süre, iş sözleşmesinin feshedildiği (sona erdiği) tarihten itibaren işlemeye başlar. İşçi, 5 yıl içinde bu alacağını talep etmezse hakkı düşer.

4. İspat Yükümlülüğü

Yıllık izinlerin kullanıldığını ispat yükü işverene aittir. İşveren, izinlerin kullandırıldığını “Yıllık İzin Kayıt Belgesi” veya işçinin imzasını taşıyan izin formları ile kanıtlamak zorundadır. Aksi takdirde işçi, tüm geçmiş yıllara ait kullanmadığı izinlerin ücretini talep edebilir.

Sonuç olarak; yıllık izin ücreti işçinin vazgeçemeyeceği mali haklarından biridir. İşten ayrılırken imzalanan “ibraname”lerde bu tutarın ödendiğinin veya hak kazanılmadığının yazılmasına dikkat edilmeli, gerçek dışı beyanlara karşı hukuki yollara başvurulmalıdır.