Banka Promosyonlarının İşçiye Ödenmesi
Bankaların, maaş ödemelerine aracılık etmeleri karşılığında işyerlerine ödediği “promosyon” tutarlarının kime ait olduğu (işverene mi yoksa işçiye mi), son yılların en çok tartışılan konularından biridir. Kamu çalışanları için durum netleşmiş olsa da, özel sektör çalışanları için yasal boşluklar ve farklı uygulamalar mevcuttur.
Kamu Çalışanlarında Durum
Kamu kurum ve kuruluşlarında çalışan memur ve işçiler için Başbakanlık Genelgesi (2007/21 sayılı) ile durum netleştirilmiştir. Buna göre, bankalar tarafından ödenen promosyon tutarlarının tamamının hiçbir kesinti yapılmaksızın çalışanlara ödenmesi zorunludur.
Özel Sektör Çalışanlarında Durum
Özel sektörde çalışanlar için İş Kanunu’nda banka promosyonlarının işçiye ödenmesini zorunlu kılan açık bir hüküm bulunmamaktadır. Bu nedenle işverenler, bankalarla yaptıkları protokoller sonucunda aldıkları promosyonu:
- Tamamen kendileri alabilir,
- Bir kısmını işçiye dağıtabilir,
- Tamamını işçiye ödeyebilir.
Yargıtay ve Emsal Kararlar
Yargıtay’ın bu konudaki kararları, genellikle sözleşme serbestisi ilkesine dayanmaktadır. Ancak son dönemde işçi lehine emsal teşkil edebilecek bazı yerel mahkeme kararları ve Yargıtay’ın “promosyonun işçiye ödenmesi gerektiği yönünde işyeri uygulaması varsa işveren bunu kaldıramaz” şeklindeki yaklaşımları mevcuttur.
Öneri: Özel sektör çalışanlarının banka promosyonu alabilmesi için, iş sözleşmelerine veya toplu iş sözleşmelerine bu konuda açık bir hüküm konulması en garanti yoldur. Aksi takdirde, tamamen işverenin inisiyatifine kalmaktadır.