Yer Altı Maden İşlerinde Fazla Çalışma Ücreti
Yer altı maden işçiliği, iş sağlığı ve güvenliği açısından en riskli ve zorlu meslek gruplarından biridir. Bu nedenle İş Kanunu, Soma maden faciası sonrası yapılan düzenlemelerle, yer altı maden işçileri için özel koruyucu hükümler getirmiştir.
Haftalık Çalışma Süresi: 37.5 Saat
Normal işlerde haftalık çalışma süresi 45 saat iken, yer altı maden işlerinde bu süre kısaltılmıştır.
Madde 63/1 – Yer altı maden işlerinde çalışan işçilerin çalışma süresi; günde en çok yedi buçuk, haftada en çok otuz yedi buçuk saattir.
Fazla Çalışma Yasağı ve İstisnası
İş Kanunu’nun 41. maddesine eklenen fıkra ile, yer altı maden işlerinde kural olarak fazla çalışma yapılması yasaklanmıştır. Ancak “zorunlu nedenler” (Md. 42) ve “olağanüstü haller” (Md. 43) bu yasağın istisnasıdır. Sadece bu durumlarda fazla çalışma yaptırılabilir.
Fazla Mesai Ücret Oranı: Yüzde 100 Zamlı
Yer altı maden işçileri, zorunlu veya olağanüstü hallerde haftalık 37.5 saatin üzerinde çalıştırıldıklarında, alacakları ücret diğer işçilere göre daha yüksektir.
Madde 41/10 – Yer altında maden işlerinde çalışan işçilere… haftalık otuz yedi buçuk saati aşan her bir saat fazla çalışma için verilecek ücret, normal çalışma ücretinin saat başına düşen miktarının yüzde yüzden az olmamak üzere arttırılması suretiyle ödenir.
Yani, normal bir işçi fazla mesai için saatlik ücretinin 1.5 katını alırken, yer altı maden işçisi 2 katını (kendisi + %100 zam) alır.
Özet Tablo
- Normal İşçi: 45 saati aşan çalışma -> %50 Zamlı (1.5 Katı)
- Yer Altı Maden İşçisi: 37.5 saati aşan çalışma -> %100 Zamlı (2 Katı)
