Kadın Çalışanların Regl İzni Hakkı Hakkında Gerçekler
Son yıllarda toplumsal farkındalığın artmasıyla birlikte en çok konuşulan konulardan biri “Regl İzni”dir. Kadın çalışanların biyolojik döngüleri sırasında yaşadıkları sancılı süreci kapsayan bu izin türü hakkında Türkiye’deki yasal durumu inceleyelim.
1. Mevcut Yasada Regl İzni Var mı?
4857 Sayılı İş Kanunu’nda şu an itibariyle (2025 yılı) doğrudan “Regl İzni” adı altında tanımlanmış genel bir izin hakkı bulunmamaktadır. Yani bir kadın çalışan, kanuna dayanarak her ay otomatik olarak 1-2 gün ücretli izin talep edemez.
2. Sağlık Raporu Yoluyla İzin
Eğer regl dönemi tıbbi olarak işçinin çalışmasına engel olacak kadar ağır geçiyorsa (Dismenore vb.);
- Çalışan, bir sağlık kuruluşuna başvurarak istirahat raporu alabilir.
- Bu rapor “hastalık izni” kapsamında değerlendirilir.
- Rapor süresince işçi izinli sayılır ve 2 günü aşan raporlarda SGK’dan iş göremezlik ödeneği alabilir.
3. İşyeri Uygulamaları ve Toplu Sözleşmeler
Kanunda zorunlu olmasa da, bazı işyerlerinde bu hak tanınabilmektedir:
- İşyeri Politikası: Bazı özel sektör firmaları, kadın çalışanlarına ayda 1 gün ücretli “regl izni” tanımaktadır. Bu, işverenin yönetim hakkı kapsamında sağladığı bir sosyal haktır.
- Toplu İş Sözleşmesi (TİS): Sendikalı işyerlerinde imzalanan TİS’lere “kadın çalışanlara ayda 1 gün regl izni verilir” maddesi eklenerek bu hak yasal bir statüye kavuşturulabilir.
Ağır İşler Yönetmeliği: Bazı çok ağır ve tehlikeli iş kollarında, kadınların belirli dönemlerde (regl dahil) dinlendirilmesi veya daha hafif işlerde çalıştırılması İSG (İş Sağlığı ve Güvenliği) kuralları gereği talep edilebilir.
4. Gelecekteki Düzenlemeler
TBMM nezdinde regl izninin yasallaşması için zaman zaman kanun teklifleri verilmektedir. Dünyada bazı ülkelerde (İspanya, Japonya vb.) uygulanan bu sistemin Türkiye’de de genel bir hak haline gelmesi yönünde sivil toplum tartışmaları devam etmektedir.
Sonuç olarak; Türkiye’de şu an için yasal bir “otomatik” regl izni yoktur. Ancak şiddetli sancı durumunda rapor alma hakkı her zaman mevcuttur ve bazı modern işletmeler bu izni bir yan hak olarak personeline sunmaktadır.
