Arabulucuya Başvuru Zorunluluğu ve Süreler

1 Ocak 2018 tarihinde yürürlüğe giren 7036 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu ile iş hukukumuzda köklü bir değişiklik yapılmış ve arabuluculuk kurumu “dava şartı” haline getirilmiştir. Bu kapsamda, işe iade davası açmak isteyen bir işçi, dava açmadan önce mutlaka arabulucuya başvurmak zorundadır.

Zorunlu Arabuluculuk (Dava Şartı)

Arabulucuya başvuru zorunluluğu, tercihe bağlı bir yol değil, bir ön koşuldur. İşçi, fesih bildiriminin kendisine tebliğ edildiği tarihten itibaren bir ay içinde arabulucuya başvurmalıdır. Arabulucuya başvurmadan doğrudan iş mahkemesinde dava açılması halinde, mahkeme davayı esasa girmeden “dava şartı yokluğu” nedeniyle usulden reddeder.

Arabuluculuk Sürecindeki Süreler

Arabuluculuk süreci de kanunla belirlenmiş sürelere tabidir:

• Arabulucunun Atanması: Başvuru yapıldıktan sonra adliyedeki arabuluculuk bürosu tarafından bir arabulucu atanır.
• Görüşme Süresi: Arabulucu, görevlendirildiği tarihten itibaren 3 hafta içinde görüşmeleri sonuçlandırmak zorundadır. Bu süre zorunlu hallerde en fazla 1 hafta daha uzatılabilir. Yani toplam süreç en fazla 4 haftada tamamlanmalıdır.
• Dava Açma Süresi (2 Hafta): Arabuluculuk faaliyeti sonunda anlaşmaya varılamaması halinde, son tutanağın düzenlendiği tarihten itibaren iki hafta içinde iş mahkemesinde dava açılmalıdır.

Anlaşma veya Anlaşamama Durumu

Arabuluculuk görüşmeleri sonunda iki ihtimal vardır:

1. Anlaşma Sağlanması: Taraflar işe iade konusunda anlaşırlarsa, arabulucu huzurunda bir anlaşma belgesi düzenlenir. Bu belge mahkeme ilamı hükmündedir ve işe iade davası açılmasına gerek kalmaz. Belgede işe başlatma tarihi ve mali haklar açıkça belirtilmelidir.
2. Anlaşma Sağlanamaması: Taraflar anlaşamazsa, arabulucu tarafından bir “anlaşamama tutanağı” düzenlenir. İşçi, bu tutanağın aslını veya onaylı örneğini dava dilekçesine ekleyerek 2 hafta içinde dava açmak zorundadır.