Ücretin Döviz Olarak Kararlaştırılması
Enflasyonist ortamlarda çalışanlar ve işverenler, paranın değerini korumak amacıyla ücretlerin döviz (Dolar, Euro vb.) cinsinden belirlenmesini tercih edebilirler. Ancak Türk hukukunda “sözleşme serbestisi” ilkesi sınırsız değildir ve dövizle sözleşme yapma yasağına ilişkin önemli düzenlemeler bulunmaktadır.
Türk Parası Kıymetini Koruma Hakkında 32 Sayılı Karar
2018 yılında yapılan düzenlemeyle (85 Sayılı Cumhurbaşkanı Kararı), Türkiye’de yerleşik kişiler arasında yapılan iş sözleşmelerinde ücretin ve diğer ödeme yükümlülüklerinin döviz cinsinden veya dövize endeksli olarak kararlaştırılması yasaklanmıştır.
Kimler Dövizle Sözleşme Yapabilir? (İstisnalar)
Genel kural yasak olmakla birlikte, bazı istisnai durumlarda iş sözleşmeleri döviz cinsinden yapılabilir:
- Yabancı Uyruklu Çalışanlar: Türkiye’de ikamet eden ancak Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı olmayan kişilerle yapılan iş sözleşmeleri dövizle olabilir.
- Yurt Dışında İfa Edilen İşler: İş sözleşmesinin yurt dışında ifa edileceği durumlarda (örneğin Türk şirketinin yurt dışı şantiyesinde çalışacak işçiler).
- Gemi Adamları: Denizcilik sektöründe çalışan gemi adamları.
- Türkiye’de Yerleşik Olmayan İşverenler: Yabancı bir şirketin Türkiye’deki irtibat bürosunda çalışanlar.
Dövizle Kararlaştırılan Ücretin Ödenmesi
Eğer iş sözleşmesi yukarıdaki istisnalardan birine giriyor ve ücret döviz olarak kararlaştırılmışsa, ödeme günü geldiğinde işveren bu ücreti:
- Doğrudan döviz olarak (Dolar/Euro vb.) ödeyebilir.
- Ödeme günündeki Merkez Bankası efektif satış kuru üzerinden Türk Lirası karşılığını ödeyebilir.
Önemli Uyarı: İstisna kapsamında olmayan bir Türk vatandaşı ile Türk şirketi arasında dövizle iş sözleşmesi yapılırsa, bu sözleşme geçersiz sayılmaz ancak idari para cezası uygulanır ve ücretin TL’ye çevrilmesi gerekir.