İşe Başlatmama Tazminatı Nedir ve Nasıl Hesaplanır?

İşe iade davası sonucunda mahkemece feshin geçersizliğine ve işçinin işe iadesine karar verilmiş olmasına rağmen, işverenin işçiyi süresi içinde (1 ay) işe başlatmaması durumunda ödemek zorunda olduğu tazminata “işe başlatmama tazminatı” denir. Bu tazminat, işverenin işe başlatma yükümlülüğüne aykırı davranmasının bir yaptırımıdır ve iş güvencesinin en önemli unsurlarından biridir.

Tazminatın Miktarı (4-8 Ay)

İş Kanunu’nun 21. maddesi, işe başlatmama tazminatının miktarını en az 4 aylık, en çok 8 aylık ücret tutarında belirlemiştir. Mahkeme, feshin nedenini, işçinin kıdemini, işçinin işe başlatılmamasındaki işverenin davranışını ve diğer hakkaniyet nedenlerini dikkate alarak bu aralıkta bir tazminat miktarına hükmeder.

Tazminat Nasıl Hesaplanır?

İşe başlatmama tazminatının hesaplanmasında dikkat edilmesi gereken iki temel unsur vardır:

1. Esas Alınacak Ücret

7036 sayılı Kanun ile İş Kanunu’na eklenen hüküm uyarınca, işe başlatmama tazminatı mahkemece dava tarihindeki ücret esas alınarak parasal olarak belirlenir. Bu ücret, işçinin giydirilmiş (brüt) ücreti değil, çıplak (temel) brüt ücretidir. Yani tazminat hesabına yol, yemek, ikramiye gibi ek ödemeler dahil edilmez.

2. İşe Başlatılmama Tarihi

İşe başlatmama tarihi, işçinin işverene başvurusundan sonra işverenin işçiyi işe başlatmak için yasal olarak sahip olduğu 1 aylık sürenin dolduğu tarihtir. Veya işveren bu süre dolmadan açıkça işe başlatmayacağını bildirmişse, bildirimin yapıldığı tarihtir. İşçi, dava sürerken emsal işçilere zam yapılmışsa, bu zamlı ücret üzerinden tazminat talep edebilir.

Vergi Kesintisi

İşe başlatmama tazminatı, niteliği gereği bir tazminat olduğundan, Gelir Vergisi Kanunu uyarınca gelir vergisinden muaftır. Sadece damga vergisi kesintisi yapılır. SGK primi de kesilmez.