Kasten Öldürmeye Teşebbüs Suçu ve Cezası
Teşebbüs, kişinin bir suçu işlemek kastıyla harekete geçip, elinde olmayan nedenlerle sonucu tamamlayamamasıdır. Kasten öldürmeye teşebbüs, failin öldürme niyetiyle saldırması ancak mağdurun ölmemesi durumudur.
Hukuki Dayanağı
TCK m.35: “Suçun icra hareketlerine başlandığı hâlde, elverişsizlik veya elinde olmayan nedenlerle neticenin gerçekleşmemesi durumunda teşebbüs söz konusudur.”
Temel İlke: Suç tamamlanmamışsa da kastı olan fail cezalandırılır (ancak indirimli)
Teşebbüsün Unsurları
- 1. İcra Hareketlerine Başlama: Suçun doğrudan icra aşamasına geçilmesi
- 2. Elinde Olmayan Nedenler: Failin kontrolü dışında sonucun gerçekleşmemesi
- 3. Sonucun Gerçekleşmemesi: Öldürme kastına rağmen ölümün meydana gelmemesi
Ceza Sistemi (TCK m.35)
Teşebbüs Cezaları:
- Ağırlaştırılmış Müebbet Hapis → 13-20 yıl hapis
- Tasarlayarak öldürmeye teşebbüs
- Canavarca hisle öldürmeye teşebbüs
- Eş öldürmeye teşebbüs
- Müebbet Hapis → 9-15 yıl hapis
- Basit kasten öldürmeye teşebbüs
Kritik Ayrım: Öldürmeye Teşebbüs vs Yaralama
Bu ayrım ceza farkını büyük ölçüde etkiler (9-15 yıl vs 1-3 yıl):
Öldürmeye Teşebbüs Kriterleri:
- Hedef Bölge: Baş, göğüs, karın, boyun (hayati bölgeler)
- Silah Türü: Ateşli silah, uzun bıçak (öldürücü araçlar)
- Darbe Sayısı: Çok sayıda darbe
- Failin Beyanları: “Seni öldüreceğim” gibi
- Eylemi Durdurma Nedeni: Merminin bitmesi, müdahale
Yaralama Kastı Kriterleri:
- Hedef Bölge: Kol, bacak (hayati olmayan)
- Tek Darbe: Sınırlı sayıda saldırı
- Kendiliğinden Durma: Fail isteyerek eylemi bitirme
- Alet Seçimi: Künt araçlar, küçük bıçak
Detaylı Vaka Analizleri
Vaka 1: Açık Öldürme Teşebbüsü
Olay: Mehmet, eski eşini göğsüne tabancayla 3 el ateş eder. Kadın ağır yaralanır ancak ameliyatla kurtulur.
Analiz:
- ✓ Hayati bölge hedef
- ✓ Öldürücü alet
- ✓ Çok sayıda atış
- ✓ Eş ilişkisi (nitelikli hal)
Sonuç: Eşe karşı öldürme teşebbüsü = 13-20 yıl hapis
Vaka 2: Sınır Durum
Olay: Ali, kavgada karşısındakinin omzuna bıçakla tek darbe vurup kaçar. Yaralı ağır yaralanır.
Analiz:
- ± Omuz: Hayati bölge sınırında
- ✗ Tek darbe
- ✗ Kendiliğinden kaçma
- ✗ Öldürme beyanı yok
Sonuç: Kasten yaralama = 1-3 yıl hapis
Pratik Uygulama
Yargıtay Yaklaşımı: Şüpheli durumda sanık yararlanır ilkesi. Öldürme kastı kesin ispat edilmezse yaralama kastından hüküm verilir.
İspat Yükü: Savcılık öldürme kastını somut delillerle ispat etmelidir.
Görsel Örnek Senaryo
Olay: Kemal, eski arkadaşı Ahmet’le tartışır. “Seni öldüreceğim” diyerek tabancayla kafasına 2 el ateş eder ancak ıskaladığı için Ahmet yaralanmaz. Kemal panik halinde kaçar.
Detaylı Analiz:
- ✓ Öldürme Beyanı: “Seni öldüreceğim”
- ✓ Hayati Bölge: Kafa (en kritik)
- ✓ Öldürücü Silah: Tabanca
- ✓ Çok Atış: 2 el ateş
- ✓ Elinde Olmayan Neden: Iskalama
Hukuki Sonuç: Kasten öldürmeye teşebbüs (TCK 81+35) = 9-15 yıl hapis
İstatistik ve Uygulama
Türkiye’de Öldürme Teşebbüsü:
- Yıllık Dava Sayısı: 800-1000 öldürme teşebbüsü
- Beraat Oranı: %15 (kast ispat edilememe)
- Yaralama Çevirme: %30 (öldürme kastı kabul edilmeme)