60
12-15 Yaş Grubu Çocuklarda Ceza Ehliyeti ve İndirimler
12 yaşını doldurmuş ancak henüz 15 yaşını doldurmamış çocuklar, ceza hukuku açısından “ara dönem”dedir. Bu çocukların ceza ehliyetleri “mutlak” değildir; duruma göre değişir.
Algılama Yeteneği Testi
Bu yaş grubundaki bir çocuk suç işlediğinde, hakim hemen ceza vermez. Önce çocuğu adli tıp uzmanına veya psikiyatriste gönderir. Uzman şu sorunun cevabını arar:
“Bu çocuk, işlediği fiilin hukuki anlam ve sonuçlarını algılayabiliyor mu?”
- Cevap HAYIR ise: Çocuğun ceza ehliyeti yoktur (Tıpkı 0-12 yaş gibi). Ceza verilmez, sadece güvenlik tedbiri uygulanır.
- Cevap EVET ise: Çocuğun ceza ehliyeti vardır. Ancak yaşı küçük olduğu için cezasında büyük oranda indirim yapılır.
Cezada İndirim Oranları
Algılama yeteneği olan 12-15 yaş grubu çocuklar için ceza indirimi şöyledir:
Türk Ceza Kanunu Madde 31/2:
“…ağırlaştırılmış müebbet hapis cezası gerektiren suçlarda oniki yıldan onbeş yıla; müebbet hapis cezası gerektiren suçlarda dokuz yıldan onbir yıla kadar hapis cezasına hükmolunur. Diğer cezaların yarısı indirilir ve bu halde her fiil için verilecek hapis cezası yedi yıldan fazla olamaz.”
“…ağırlaştırılmış müebbet hapis cezası gerektiren suçlarda oniki yıldan onbeş yıla; müebbet hapis cezası gerektiren suçlarda dokuz yıldan onbir yıla kadar hapis cezasına hükmolunur. Diğer cezaların yarısı indirilir ve bu halde her fiil için verilecek hapis cezası yedi yıldan fazla olamaz.”
Yani, yetişkin birinin müebbet alacağı bir suçtan, bu yaştaki çocuk en fazla 11 yıl ceza alabilir. Hırsızlık gibi suçlarda ise ceza yarı yarıya indirilir.
